Chuyên gia cảnh báo thực phẩm siêu chế biến gây nguy hiểm cho sức khỏe toàn cầu

Các chuyên gia cảnh báo thực phẩm siêu chế biến là mối đe dọa sức khỏe cộng đồng nghiêm trọng, với bằng chứng cho thấy chúng làm giảm chất lượng chế độ ăn và làm tăng nguy cơ mắc nhiều bệnh.

Các nhà khoa học, bao gồm giáo sư người Brazil Carlos Monteiro, người đã đặt ra thuật ngữ này cùng các đồng nghiệp khoảng 15 năm trước, hôm 18/11 lập luận rằng thực phẩm siêu chế biến (UPF) ngày càng phổ biến trên toàn thế giới và có liên quan đến sự suy giảm chất lượng chế độ ăn uống cũng như một loạt bệnh, từ béo phì đến ung thư.

screenshot-2025-11-19-at-10.08.05(1).jpg
Ảnh minh họa

UPF là một loại thực phẩm hoặc đồ uống được sản xuất bằng các kỹ thuật chế biến, phụ gia và thành phần công nghiệp, và hầu hết chứa rất ít thực phẩm toàn phần. Ví dụ bao gồm nước ngọt có ga hoặc mì ăn liền.

Mặc dù thuật ngữ UPF đã được sử dụng rộng rãi trong những năm gần đây, một số nhà khoa học và ngành công nghiệp thực phẩm cho rằng nó quá đơn giản, và cuộc tranh luận ngày càng trở nên chính trị hóa.

Các tác giả thừa nhận những chỉ trích trong loạt bài trên The Lancet, nói rằng cần thêm bằng chứng, đặc biệt là về lý do và cách thức UPF gây hại cho sức khỏe, cũng như về các sản phẩm có giá trị dinh dưỡng khác nhau trong cùng nhóm UPF. Nhưng họ nói rằng tín hiệu đã đủ mạnh để các quốc gia hành động.

Trong một đánh giá hệ thống về 104 nghiên cứu dài hạn được thực hiện cho loạt bài này, 92 nghiên cứu báo cáo rủi ro cao hơn liên quan đến một hoặc nhiều bệnh mãn tính gắn với mô hình chế độ ăn UPF, và có mối liên hệ đáng kể với 12 tình trạng sức khỏe bao gồm tiểu đường loại 2, béo phì và trầm cảm.

Hầu hết các nghiên cứu này chỉ được thiết kế để chứng minh mối liên hệ, chứ không phải nguyên nhân trực tiếp, điều mà các tác giả thừa nhận. Nhưng họ cho rằng tình hình cần được giải quyết trong khi thu thập thêm dữ liệu, không chỉ vì tiêu thụ UPF đang tăng trên toàn thế giới như một phần của chế độ ăn, vượt quá 50% ở các quốc gia như Mỹ.

Ba bài báo trong loạt bài, được tài trợ bởi Quỹ Bloomberg, cũng phác thảo các cách giải quyết vấn đề, chẳng hạn như đưa UPF vào các chính sách quốc gia về thực phẩm có nhiều chất béo, đường hoặc muối. Nhưng họ cảnh báo rằng ngành công nghiệp UPF là rào cản lớn nhất để giải quyết vấn đề.

Liên minh Thực phẩm và Đồ uống Quốc tế (IFBA), một tổ chức đại diện cho các công ty thực phẩm và đồ uống đa quốc gia lớn, cho biết các thành viên của họ cũng muốn cải thiện kết quả sức khỏe toàn cầu thông qua chất lượng chế độ ăn uống, và các công ty thực phẩm nên là một phần của quá trình hoạch định chính sách.

Tổng thư ký IFBA Rocco Renaldi lập luận: "Các khuyến nghị chính sách và vận động của loạt bài này đã vượt xa các bằng chứng hiện có", và cho rằng có nguy cơ làm giảm tính sẵn có của các lựa chọn phải chăng, có thể bảo quản được trên toàn cầu.

Xem thêm

Bolivia ban bố tình trạng khẩn cấp quốc gia do hiện tượng El Niño

Bolivia ban bố tình trạng khẩn cấp quốc gia do hiện tượng El Niño

(CLO) Chính phủ Bolivia đã chính thức ban bố tình trạng khẩn cấp trên toàn quốc nhằm giải phóng các nguồn lực tài chính và nhân lực để ứng phó với hiện tượng El Niño, trong bối cảnh quốc gia Nam Mỹ đang phải đối mặt với nguy cơ hạn hán kéo dài và lũ lụt nghiêm trọng.

Làn sóng biểu tình tiếp tục lan rộng khắp châu Âu

Làn sóng biểu tình tiếp tục lan rộng khắp châu Âu

(CLO) Châu Âu đang đối mặt với làn sóng bất ổn xã hội mới khi hàng loạt cuộc biểu tình quy mô lớn lại bùng phát tại nhiều quốc gia vào thứ Bảy (31/10). Hàng trăm nghìn người dân đã xuống đường phản đối tình trạng chi phí sinh hoạt đắt đỏ, gia tăng áp lực kinh tế và sự suy giảm của các dịch vụ công thiết yếu.

Tổng thống Ba Lan tuyên bố trật tự hiến pháp bị vi phạm

Tổng thống Ba Lan tuyên bố trật tự hiến pháp bị vi phạm

(CLO) Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki đã triệu tập các cuộc đàm phán khẩn cấp với các đảng trong Quốc hội Ba Lan vào thứ Bảy (31/10), tuyên bố rằng trật tự hiến pháp của Ba Lan đã bị vi phạm sau cuộc đối đầu đêm qua tại Tòa án Hiến pháp ở Warsaw.

Ngoại trưởng Nga chỉ trích việc Mỹ mời Ba Lan tham dự Hội nghị G20

Ngoại trưởng Nga chỉ trích việc Mỹ mời Ba Lan tham dự Hội nghị G20

(CLO) Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov vừa lên tiếng chỉ trích gay gắt quyết định của Mỹ khi đơn phương mời Ba Lan tham dự Hội nghị Ngoại trưởng G20 tại Atlanta, khẳng định hành động này vi phạm nghiêm trọng các nguyên tắc ngoại giao đa phương dựa trên sự đồng thuận.

Halloween 2026: Vì sao con người thích cảm giác sợ hãi?

Halloween 2026: Vì sao con người thích cảm giác sợ hãi?

(CLO) Mỗi dịp Halloween, những ngôi nhà ma ám, bộ phim kinh dị và trò hù dọa luôn thu hút đông đảo người tham gia. Dù khiến tim đập nhanh và giật mình, những trải nghiệm này lại mang đến cảm giác thích thú cho nhiều người. Vì sao lại như vậy?

Cỡ chữ bài viết: