Nội dung trên được Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà nêu khi trình dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá tại phiên họp ngày 21/9, khi Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự luật.
Theo dự thảo, một trong những nhóm hành vi bị nghiêm cấm được bổ sung là sản xuất, kinh doanh, tàng trữ, vận chuyển, xuất khẩu, nhập khẩu, quá cảnh, tạm nhập, tái xuất, chuyển khẩu, chứa chấp và sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng và các loại thuốc lá khác.
Dự luật cũng đề xuất cấm sản xuất, mua bán, xuất khẩu, nhập khẩu thiết bị điện tử, cụm linh kiện, linh kiện rời, dung dịch dùng để lắp ráp, sản xuất thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng và các loại thuốc lá khác theo danh mục do Chính phủ quy định, trừ trường hợp thuộc diện quy định tại Luật Đầu tư.
Cấm bán thuốc lá trên mạng
Một điểm đáng chú ý là dự thảo bổ sung hành vi cấm bán thuốc lá bằng máy bán hàng tự động, trên không gian mạng, nền tảng thương mại điện tử, mạng xã hội, nền tảng số hoặc các phương thức giao dịch điện tử khác.
Việc trưng bày thuốc lá cũng được đưa vào nhóm hành vi bị cấm. Theo dự thảo, trưng bày được hiểu là bố trí sản phẩm, bao bì, hình ảnh sản phẩm hoặc hình thức nhận diện nhãn hiệu thuốc lá tại nơi bán buôn, bán lẻ dưới bất kỳ hình thức nào để người tiêu dùng có thể nhìn thấy.
Đối với người mua, cơ sở bán buôn, bán lẻ thuốc lá phải treo biển thông báo không bán thuốc lá cho người dưới 18 tuổi. Người bán phải kiểm tra căn cước, ứng dụng định danh quốc gia (VNeID) hoặc hộ chiếu nếu nghi ngờ người mua chưa đủ tuổi.
Dự luật cũng quy định không được tổ chức, cho phép hoặc bán thuốc lá tại các địa điểm thuộc diện cấm hút thuốc hoàn toàn hoặc cấm hút thuốc trong nhà nhưng có khu vực dành riêng cho người hút, trừ khu vực cách ly của sân bay.
Tranh luận về khoảng cách 100m quanh trường, bệnh viện
Một nội dung khác được quan tâm là quy định về địa điểm bán thuốc lá.
Dự luật đề xuất không được bán thuốc lá phía ngoài cổng cơ sở giáo dục, cơ sở y tế trong phạm vi 100 m tính từ ranh giới khuôn viên gần nhất.
Quy định này về cơ bản kế thừa giới hạn 100 m trong luật hiện hành, nhưng thay cách liệt kê cụ thể từng loại cơ sở bằng khái niệm khái quát hơn là “cơ sở giáo dục, cơ sở y tế”.
Qua thẩm tra, Thường trực Ủy ban Văn hóa và Xã hội cho rằng quy định phạm vi 100m có thể không khả thi trong thực tế. Theo cơ quan thẩm tra, mục tiêu cốt lõi của quy định là hạn chế học sinh tiếp cận thuốc lá và giảm ảnh hưởng của thuốc lá tại khu vực trường học, cơ sở y tế.
Vì vậy, cơ quan này đề nghị nghiên cứu quy định theo hướng không được bán thuốc lá tại khu vực tiếp giáp với cơ sở giáo dục, cơ sở y tế, đồng thời giao Chính phủ quy định cụ thể các biện pháp giám sát khu vực xung quanh.
Tuy nhiên, một số ý kiến cho rằng phương án 100m cơ bản giữ nguyên quy định hiện hành, chỉ thay đổi cách gọi để bao quát hơn. Do đó, nếu bỏ hoặc thu hẹp quy định này cần đánh giá để tránh làm giảm mức độ bảo vệ so với pháp luật hiện hành.
Bên cạnh đó, có ý kiến đề nghị bổ sung hành vi dụ dỗ, lôi kéo hoặc ép buộc người dưới 18 tuổi mua, bán, sử dụng thuốc lá vào nhóm hành vi bị nghiêm cấm.
Theo Cổng thông tin Quốc hội, dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá do Chính phủ trình, Bộ Y tế chủ trì soạn thảo và Ủy ban Văn hóa và Xã hội thẩm tra.
