Ngày 18/12/2025, Hội đồng châu Âu đã thống nhất phê duyệt khoản cho vay trị giá 90 tỷ euro dành cho Ukraine nhằm đáp ứng các nhu cầu tài chính của nước này trong hai năm 2026 và 2027.
Ngay sau đó, Ủy ban châu Âu trình bày ba đề xuất lập pháp để triển khai quyết định nói trên. Nội dung bao gồm đề xuất lập khoản vay hỗ trợ Ukraine trị giá 90 tỷ euro do Liên minh châu Âu tài trợ ngoại trừ ba nước Czechia, Hungary và Slovakia, đề xuất sửa đổi Cơ chế Hỗ trợ Ukraine để dùng làm kênh giải ngân khoản vay mới và đề xuất điều chỉnh Khung Tài chính đa niên của EU nhằm bảo đảm cho khoản vay cũng như chi trả phần viện trợ dùng để bù đắp chi phí lãi suất.
Khoản vay sẽ được huy động thông qua việc EU phát hành trái phiếu trên thị trường tài chính quốc tế dựa trên phần dư địa của ngân sách chung. Ngân sách của EU sẽ đảm nhiệm chi trả toàn bộ tiền lãi và các khoản phí liên quan cho phía Ukraine.
Trong tổng số 90 tỷ euro, khoảng 30 tỷ euro được phân bổ để hỗ trợ ngân sách nhà nước Ukraine, còn 60 tỷ euro được dành cho việc tăng cường năng lực quốc phòng.
Ủy ban châu Âu nêu rõ các sản phẩm quốc phòng được tài trợ từ khoản vay này, về nguyên tắc, phải có nguồn gốc từ các nước thuộc Liên minh châu Âu, Khu vực Kinh tế châu Âu, Hiệp hội Mậu dịch Tự do châu Âu hoặc từ chính Ukraine.
Chỉ trong trường hợp các sản phẩm này không có sẵn hoặc không thể giao hàng trong thời gian phù hợp, Ukraine mới được phép mua từ quốc gia thứ ba.
Trước đây, Điều 41 khoản 2 của Hiệp ước về Liên minh châu Âu từng được xem là rào cản khiến ngân sách EU không thể chi cho các loại vũ khí và trang thiết bị quân sự.
Tuy nhiên, khoản vay hỗ trợ Ukraine lần này dựa trên Điều 212 của Hiệp ước về hoạt động của Liên minh châu Âu, vì vậy các quy định liên quan tới chính sách đối ngoại và an ninh chung không được áp dụng trong trường hợp này.
Ba đề xuất lập pháp của Ủy ban châu Âu bao gồm đề xuất quy định về cơ chế hợp tác tăng cường để thành lập khoản vay hỗ trợ Ukraine cho giai đoạn 2026 đến 2027, đề xuất sửa đổi Quy định số 2024/792 về Cơ chế Hỗ trợ Ukraine và đề xuất điều chỉnh Quy định số 2020/2093 về Khung Tài chính đa niên cho giai đoạn 2021 đến 2027.
