Liên minh châu Âu (EU) đang quyết tâm chấm dứt sự phụ thuộc vào nguồn năng lượng từ Nga. Trong tuần này, Ủy ban châu Âu dự kiến sẽ đề xuất lệnh cấm ký kết các hợp đồng mới về cung cấp khí đốt tự nhiên với Nga.
Đề xuất này dựa trên luật thương mại, vốn chỉ cần sự đồng ý của đa số các nước thành viên, thay vì yêu cầu tất cả phải nhất trí như trong các quyết định thông thường của EU.
Theo tờ Financial Times đưa tin hôm thứ Hai, dẫn từ bản tóm tắt các đề xuất mà báo này tiếp cận được, các công ty thuộc EU sẽ bị cấm ký kết hợp đồng mới liên quan đến khí đốt Nga.
Biện pháp này dựa trên luật thương mại nhằm vượt qua sự phản đối từ Hungary và Slovakia, hai quốc gia có khả năng phủ quyết các quyết định liên quan.
Hiện tại, Hungary và Slovakia vẫn tiếp tục nhận khí đốt từ Nga thông qua đường ống dẫn qua khu vực Balkans. Hai nước này đã tuyên bố sẽ dùng quyền phủ quyết để ngăn chặn một lệnh cấm hoàn toàn trong gói trừng phạt chung của EU.
Để thông qua các biện pháp trừng phạt, EU cần sự đồng thuận tuyệt đối từ tất cả thành viên. Tuy nhiên, với việc áp dụng luật thương mại, quyết định chỉ cần sự ủng hộ từ đa số các quốc gia là đủ.
Dù vậy, EU vẫn linh hoạt khi dự kiến sẽ miễn trừ cho Hungary và Slovakia, cho phép hai nước này từng bước loại bỏ các hợp đồng khí đốt hiện tại với Nga trước năm 2027. Thông tin này được các quan chức nắm rõ kế hoạch của Ủy ban châu Âu tiết lộ với Financial Times.
Việc giảm dần nhập khẩu năng lượng từ Nga nằm trong lộ trình lớn hơn của EU, được công bố hồi tháng trước, nhằm chấm dứt hoàn toàn sự lệ thuộc vào nguồn cung năng lượng từ quốc gia này.
Cụ thể, lộ trình này yêu cầu EU ngừng toàn bộ nhập khẩu khí đốt Nga trước cuối năm 2027. Để đạt được mục tiêu, EU sẽ tăng cường tính minh bạch, đẩy mạnh giám sát và cải thiện khả năng truy xuất nguồn gốc khí đốt Nga trên thị trường nội khối.
Các hợp đồng mới với nhà cung cấp khí đốt Nga sẽ bị chặn đứng, đồng thời các hợp đồng giao ngay, tức loại hợp đồng thanh toán tức thời, cũng sẽ bị chấm dứt trước cuối năm 2025. Đây là thông tin được Ủy ban châu Âu công bố cách đây một tháng.
Trong nỗ lực mạnh mẽ để ngừng nhập khẩu khí đốt tự nhiên từ Nga, EU sẽ yêu cầu các công ty trong khối công khai chi tiết các hợp đồng mua khí đốt Nga. Điều này được nêu rõ trong tài liệu nội bộ của Ủy ban châu Âu mà Reuters tiếp cận được vào tuần trước.
Cụ thể hơn, EU sẽ buộc các công ty phải cung cấp thông tin chi tiết về hợp đồng, bao gồm thời hạn, khối lượng khí đốt cam kết hàng năm, ngày ký kết và các điều khoản liên quan đến điểm đến của nguồn cung. Đây là nội dung được ghi nhận trong các tài liệu nội bộ mà Reuters đã xem xét.
Với những bước đi này, EU không chỉ thể hiện quyết tâm thoát khỏi sự phụ thuộc năng lượng vào Nga mà còn đảm bảo quá trình chuyển đổi diễn ra minh bạch và có kiểm soát, hướng tới một nền kinh tế năng lượng bền vững hơn trong tương lai.
