Nhiều tháng qua, nắng hạn kéo dài khiến ao hồ, sông suối ở các xã phía Tây Gia Lai cạn kiệt. Nắng nóng không chỉ rút cạn nguồn nước tự nhiên mà còn hao mòn sức lực chống chịu của cây trồng.
Những vườn cà phê từng xanh tốt nay dần ngả màu, lá rũ xuống vì thiếu nước. Nguồn nước tưới ngày càng khan hiếm đã đẩy nhiều vườn cây cà phê vào nguy cơ mất trắng mùa vụ. Để cứu cây trồng, nhiều người dân phải túc trực cả ngày lẫn đêm chắt chiu từng giọt nước tưới.
Theo ghi nhận, trên khắp các cánh đồng, cuộc chạy đua với hạn hán đang diễn ra khốc liệt. Người dân trồng cà phê đang phải chạy đua với thời gian, tận dụng từng mạch nước ngầm, dù là nhỏ nhất để duy trì sự sống cho vườn cây. Nhiều hộ dân phải thuê máy múc đào hố sâu để tìm nguồn nước ngầm, tuy nhiên cũng không mấy khả quan.
Điển hình là anh Rơ Mah Tài (xã Bầu Cạn, Gia Lai). Những ngày này, anh gần như “ăn ngủ” bên hồ Bầu Nai, chắt chiu từng giọt nước để cứu hơn 1ha cà phê đang khát khô.
Chia sẻ với PV, anh Tài cho hay: “Mặc dù mới bước vào cao điểm mùa khô nhưng nhiều hồ chứa trên địa bàn đã cạn trơ đáy. Mỗi lần bơm chỉ được một lúc là hết nước, phải chờ rất lâu mới có lại. Công sức bỏ ra nhiều nhưng nước vẫn không đủ cho cả vườn, cà phê bắt đầu héo dần. Nếu nắng nóng còn kéo dài, nguy cơ mất trắng cả vụ là rất lớn".
Không riêng gì Bầu Cạn, tại xã Ia Hrung (Gia Lai), hạn hán cũng đang bủa vây từng vườn cà phê. Đất đai khô cằn, nứt nẻ, lá cây héo rũ vì thiếu nước kéo dài. Dù người dân cố gắng bơm tưới liên tục, nhưng nguồn nước ngày càng cạn kiệt khiến việc chống hạn trở nên khó khăn.
Những ngày này, anh Kpuih Kret (làng Breng 3, xã Ia Hrung) vẫn miệt mài điều chỉnh từng ống nước tưới với hy vọng cứu vãn vườn cà phê rộng hơn 4 sào của gia đình. Những dòng nước nhỏ giọt thấm xuống nền đất nứt nẻ dường như không đủ xoa dịu cái khô hạn đang bao trùm.
![z7731178534529_d228ec781ced7783b0b81fddba45a5cb.jpg](https://cdn.congluan.vn/images/d50fa1f9ae3595587ebe6736a7006a82e8528af02cab0fa4d43a72d65e74980fe5f3e066af07484fe19f9d271a264994b32351c93be472cdee169da51be7a37458b73ed6b36fe9c40488b070d125e6d0/z7731178534529_d228ec781ced7783b0b81fddba45a5cb.jpg.avif "Ao hồ trơ đáy, cây trồng "khát nước", nguy cơ mất trắng")
“Nắng nóng kéo dài đã làm nhiều cành cà phê khô dần, trong khi gia đình phải gồng mình tưới cả ngày lẫn đêm. Nếu tình trạng khô hạn tiếp tục kéo dài, nhiều diện tích cây trồng đứng trước nguy cơ chết khô, ảnh hưởng rất lớn đến năng suất vụ mùa tới”, anh Kret chia sẻ.
Tại hồ De Chí (làng De Chí, xã Gào, Gia Lai) gần chục máy bơm nằm “phơi mình” giữa lòng hồ khô nứt, từng đường ống kéo dài ngoằn ngoèo ra tận bãi bùn, yên lặng chờ đợi từng mạch nước ngầm hiếm hoi rỉ ra.
Theo ghi nhận, xung quanh hồ De Chí, nhiều diện tích cà phê đã xuất hiện tình trạng héo lá, đất đai khô cằn, nguy cơ thiệt hại mùa vụ là rất lớn nếu tình trạng nắng nóng gay gắt như hiện tại vẫn tiếp diễn.
Ông Rơ Châm Bin (làng De Chí) sở hữu gần 300 cây cà phê sát hồ nhưng cũng rơi vào cảnh “khát nước” trầm trọng. Những ngày này, đêm cũng như ngày ánh mắt của ông luôn lặng lẽ dõi về phía lòng hồ. Mỗi khi thấy nước rỉ ra, ông vội khởi động máy bơm để mót nước “cứu” cây trồng.
“Cà phê đang vào giai đoạn cần nước mà hồ lại cạn kiệt nên bà con chỉ biết trông chờ từng giọt nước ngầm chảy ra. Mỗi lần bơm được một lúc là hết, không đủ tưới cho cả vườn. Tình trạng này mà kéo dài khoảng một tháng nữa thôi nhiều vườn cà phê khó mà trụ nổi, cây sẽ suy kiệt, năng suất giảm mạnh, thậm chí có thể chết khô. Bao nhiêu công sức, chi phí đầu tư coi như mất trắng", ông Bin lo lắng nói.
Giữa không gian tĩnh lặng của lòng hồ cạn, tiếng máy nhẹ vang lên rồi lại tắt lịm theo dòng nước cạn. Nắng hạn kéo dài khiến ao hồ xung quanh cạn trơ đáy, không còn lựa chọn nào khác nhiều người đã bỏ hàng chục triệu đồng thuê máy múc đào sâu xuống lòng hồ với hy vọng tìm mạch nước ngầm cứu vườn cây.
Không thể trông chờ vào nguồn nước ở hồ, anh Puih Nghị (làng De Chí) đã bỏ ra hơn 30 triệu đồng thuê máy múc đào sâu tìm nước. Tuy nhiên, nguồn nước ngầm quá ít ỏi cũng không đủ tưới, khiến hơn 800 cây cà phê của gia đình anh đang héo rũ từng ngày.
Ông Trần Tấn Quang - Phó Chủ tịch UBND xã Gào thông tin: “Nắng nóng kéo dài khiến nhiều khu vực thiếu nước nghiêm trọng, một số diện tích cây trồng đã bị ảnh hưởng. Trước mắt, địa phương khuyến cáo người dân tiết kiệm tối đa nguồn nước hiện có để duy trì sản xuất. Về lâu dài, địa phương cũng đề xuất UBND tỉnh Gia Lai hỗ trợ kinh phí nạo vét các hồ đập xuống cấp, nghiên cứu hoàn thiện hệ thống kênh mương nhằm đảm bảo nguồn nước tưới ổn định hơn”.
