Chung sức dựng xây quê hương
Theo Hội Nông dân thành phố Hà Nội, trong những năm qua, xây dựng nông thôn mới đã trở thành phong trào có sự tham gia rộng rãi của cộng đồng, trong đó người dân trực tiếp góp sức để hoàn thiện hạ tầng và chỉnh trang quê hương.
Tinh thần đồng thuận ấy được thể hiện rõ qua phong trào tự nguyện hiến đất làm đường. Tại thôn Mục Xá, xã Dân Hòa, có gia đình đã hiến đất thổ cư để mở rộng góc cua của tuyến đường liên thôn, giúp phương tiện lưu thông thuận lợi và an toàn hơn.
Tại xã Quảng Oai, nhiều hộ dân chủ động làm đơn cam kết bàn giao đất ngay khi biết địa phương chuẩn bị triển khai dự án mở rộng đường. Riêng tuyến đường tại thôn Duyên Lãng dài khoảng 2km, từ chiều rộng 3,5m được mở rộng lên 7m với sự đồng thuận của toàn bộ 15 hộ dân có đất dọc tuyến.
Không chỉ hiến đất, người dân Quảng Oai còn hỗ trợ nhau khắc phục những ảnh hưởng trong quá trình thi công. Các hộ có nhà mặt đường bàn giao đất, trong khi những hộ ở phía trong ngõ đóng góp kinh phí hoặc ngày công để xây dựng lại tường bao cho các gia đình bị ảnh hưởng. Tại thôn Thụy Phiêu, có hộ tự nguyện hiến gần 100m² đất; tại thôn Vân Trai, nhiều hộ hiến hơn 110m² đất nông nghiệp để mở rộng đường.
Theo thống kê sơ bộ của Hội Nông dân thành phố, trong quá trình thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới và đô thị văn minh, nông dân Thủ đô đã tham gia sửa chữa 2.065km đường giao thông nông thôn, hiến 14.722m² đất, nạo vét và kiên cố hóa 173km kênh mương nội đồng, làm mới, sửa chữa 437 cầu, cống; đóng góp 89.998 ngày công và hơn 116,141 tỷ đồng phục vụ xây dựng nông thôn mới nâng cao, nông thôn mới kiểu mẫu.
Xây dựng những miền quê xanh
Xây dựng nông thôn mới không chỉ dừng ở hoàn thiện hạ tầng mà còn gắn với nâng cao thu nhập, đổi mới phương thức sản xuất và bảo vệ môi trường. 6 tháng đầu năm 2026, các cấp Hội đã xây dựng 114 mô hình bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu và thành lập gần 70 câu lạc bộ “Nông dân tham gia bảo vệ môi trường”. Sáu mô hình cấp thành phố về ứng dụng chế phẩm sinh học trong xử lý rác thải hữu cơ sinh hoạt, phụ phẩm nông nghiệp làm phân bón và xử lý ô nhiễm môi trường chăn nuôi cũng được triển khai.
Từ việc xử lý rơm rạ, chất thải chăn nuôi đến sử dụng chế phẩm sinh học trong sản xuất, cách làm mới đang từng bước hình thành tư duy nông nghiệp xanh. Hội Nông dân thành phố đã tổ chức các lớp tập huấn, tuyên truyền, hướng dẫn hội viên thu gom, phân loại và xử lý phụ phẩm nông nghiệp bằng công nghệ sinh học. Mục tiêu không chỉ giảm tác động tới môi trường mà còn tận dụng phụ phẩm làm nguồn vật chất hữu cơ phục vụ sản xuất, hướng tới mô hình nông nghiệp tuần hoàn.
Đây cũng là hướng đi gắn trực tiếp giữa bảo vệ môi trường với lợi ích kinh tế. Khi sản phẩm an toàn, hữu cơ, sinh thái đáp ứng các yêu cầu về chất lượng, truy xuất nguồn gốc và quy trình sản xuất, nông sản có thêm cơ hội tham gia các hệ thống phân phối hiện đại, mở rộng thị trường và nâng cao giá trị.
Nâng cao vai trò chủ thể của nông dân
Hà Nội đang hướng tới mục tiêu “Văn hiến - Văn minh - Hiện đại - Hạnh phúc”, trong đó khu vực nông thôn không chỉ giữ vững các danh hiệu đã đạt mà còn phải nâng cao chất lượng và bảo đảm phát triển bền vững, từng bước thu hẹp khoảng cách giữa nông thôn và đô thị.
Trên tinh thần đó, Hội Nông dân thành phố Hà Nội tập trung xây dựng hình mẫu “Nông dân số”, “Nông dân văn minh”; nâng cao trình độ, kỹ năng và tư duy làm kinh tế cho hội viên; phát huy vai trò của nông dân sản xuất, kinh doanh giỏi làm hạt nhân phát triển các hợp tác xã thế hệ mới. Chuyển đổi số, đưa nông sản lên sàn thương mại điện tử và mở rộng thị trường cũng được xác định là những hướng ưu tiên.
Cùng với đó là thúc đẩy nông nghiệp xanh, nông nghiệp tuần hoàn, ứng dụng công nghệ cao, củng cố các vùng sản xuất tập trung và phát triển chuỗi liên kết từ sản xuất đến tiêu thụ. Hội cũng chú trọng hỗ trợ nông dân tiếp cận nguồn vốn thông qua Quỹ Hỗ trợ nông dân, Ngân hàng Chính sách xã hội và Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn; hướng dẫn tích tụ, tập trung ruộng đất để hình thành những vùng sản xuất quy mô lớn.
Một hướng đi đáng chú ý khác là mở rộng liên kết giữa Hà Nội với các tỉnh, thành phố. Hội Nông dân thành phố đã ký kết chương trình phối hợp với 33 tỉnh, thành phố giai đoạn 2019-2023 và tiếp tục mở rộng lên 36 tỉnh, thành phố giai đoạn 2024-2028. Các chương trình tập trung vào chia sẻ kinh nghiệm xây dựng tổ chức Hội, quản lý nguồn vốn, phát triển sản xuất, chuyển đổi số, hỗ trợ kinh tế tập thể và kết nối tiêu thụ nông sản.
Thông qua các phiên giao dịch nông sản, hội chợ xúc tiến thương mại, điểm giới thiệu và bán nông sản an toàn, sản phẩm của Hà Nội có thêm cơ hội tiếp cận thị trường các địa phương; đồng thời đặc sản vùng miền, nông sản an toàn từ các tỉnh cũng được kết nối với mạng lưới phân phối và người tiêu dùng Thủ đô.
Sự chủ động, sáng tạo của các cấp Hội Nông dân đã và đang biến những cam kết thành hành động cụ thể trên từng đồng ruộng, thôn xóm. Đây chính là đòn bẩy quan trọng để nông thôn Hà Nội phát triển bứt phá, khẳng định vị thế vững chắc trong tiến trình hiện đại hóa Thủ đô.
* Trang thông tin có sự phối hợp của Văn phòng Điều phối Chương trình xây dựng nông thôn mới thành phố Hà Nội