Đưa nguồn lực giảm nghèo vào sinh kế của người dân
Ở Khao Mang, giảm nghèo vẫn là một việc khó khi phần lớn người dân sống bằng nông nghiệp, đất sản xuất phân tán, nhiều khu canh tác nằm xa khu dân cư và việc làm ngoài nông nghiệp còn ít. Một bộ phận hộ thiếu vốn, thiếu tư liệu sản xuất hoặc chưa có sinh kế đủ ổn định để duy trì thu nhập lâu dài.
Hiện xã còn 521 hộ nghèo, chiếm 29,94% và 147 hộ cận nghèo, chiếm 8,45%; thu nhập bình quân đầu người đạt khoảng 36 triệu đồng/năm. Thay vì tiếp tục chia nhỏ nguồn hỗ trợ, Khao Mang đang rà lại điều kiện của từng nhóm hộ để lựa chọn cách hỗ trợ phù hợp hơn, tập trung vào vốn, con giống, việc làm và những mô hình có khả năng tạo thu nhập.
Trao đổi với PV Báo Nhà báo và Công luận, ông Sùng A Bình - Chủ tịch UBND xã Khao Mang cho biết: “Quan điểm chúng tôi xác định rất rõ là hạn chế cho không, chuyển sang hỗ trợ có điều kiện, hỗ trợ vốn gián tiếp và tạo sinh kế. Mục tiêu là giúp người dân có phương tiện sản xuất, có việc làm, có thu nhập thay vì hình thành tâm lý trông chờ, ỷ lại vào sự hỗ trợ của Nhà nước”.
Theo hướng này, xã đang tính toán các mô hình chăn nuôi ở quy mô đủ để người dân có thể tạo nguồn thu. Với lợn nái, quy mô dự kiến khoảng 15 con/hộ; gà địa phương từ 200 - 300 con/hộ. Trâu, bò sinh sản được lựa chọn tại những khu vực có bãi chăn thả, nguồn thức ăn và hộ dân có khả năng chăm sóc. Người tham gia phải có phần trách nhiệm đối ứng, duy trì đàn vật nuôi và thực hiện các yêu cầu kỹ thuật thay vì nhận hỗ trợ rồi tự quyết định cách sử dụng.
Khao Mang hiện có 12.614 con gia súc; sản lượng thịt hơi các loại trong những tháng đầu năm đạt khoảng 514 tấn. Đây là nền sản xuất sẵn có để xã lựa chọn những mô hình người dân đã có kinh nghiệm, hạn chế tình trạng đưa một loại cây, con mới vào địa bàn nhưng thiếu kỹ thuật hoặc khó tìm đầu ra.
Cùng với sản xuất tại chỗ, tạo việc làm ngoài nông nghiệp được đẩy mạnh đối với những lao động trẻ. Trong 9 tháng năm 2026, xã tạo việc làm mới cho 165 lao động, trong đó 5 người đi làm việc ở nước ngoài. Tỷ lệ lao động qua đào tạo đạt khoảng 66%, trong đó 30,5% có bằng cấp, chứng chỉ.
Đào tạo nghề được xã hướng vào những công việc người lao động có thể sử dụng sau khi học, đồng thời kết nối với nhu cầu tuyển dụng tại các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất trong và ngoài địa bàn. Với những lao động chưa thể đi làm xa, các mô hình chăn nuôi, sản xuất nông nghiệp và dịch vụ tại chỗ tiếp tục là hướng tạo thu nhập chính.
Hạ tầng mở đường cho sản xuất
Khao Mang hiện có 160,5 km đường giao thông, trong đó, 22,5 km đường trục xã đã được nhựa hóa; 34,1/55,4 km đường trục thôn được bê tông hóa. Hệ thống đường ngõ xóm dài 70,1 km nhưng mới cứng hóa 15,77 km; đường nội đồng dài 12,5 km, trong đó 6,2 km đã được bê tông hóa.
Hiện xã còn 54,33 km đường ngõ xóm chưa được cứng hóa và 6,3 km đường nội đồng chưa được bê tông hóa. Nhiều tuyến dẫn vào khu sản xuất vẫn khó đi trong mùa mưa, việc đưa vật tư, con giống vào và vận chuyển nông sản ra ngoài mất nhiều thời gian, chi phí.
Khao Mang đang ưu tiên các tuyến qua khu dân cư, vùng sản xuất tập trung và những đoạn thường khó đi trong mùa mưa. Đường nội đồng được đầu tư theo nhu cầu đi lại, vận chuyển vật tư và nông sản của từng khu vực.
Năm 2026, Khao Mang đặt mục tiêu giảm tỷ lệ hộ nghèo xuống còn khoảng 21,77%, thấp hơn hơn 8 điểm phần trăm so với đầu năm. Với những hộ vừa thoát nghèo, xã tiếp tục theo dõi trong khoảng 12 - 24 tháng; qua rà soát hằng năm, trường hợp còn khó khăn được xem xét tiếp cận các chính sách phù hợp để duy trì việc làm, thu nhập và sinh kế.
“Chúng tôi không cắt hỗ trợ một cách đột ngột khi người dân vừa thoát nghèo mà phải tạo điều kiện để họ có đủ sức đứng vững”, ông Sùng A Bình nói.
