Thời gian qua, công tác dạy và học liên kết ngoại ngữ trong các nhà trường phổ thông đã được mở rộng tại nhiều trường học, nhiều địa phương trong toàn quốc.
Điều đáng bàn, với mức học phí cao, giáo viên nước ngoài được vào dạy tại các nhà trường ngoài giúp học sinh được tiếp cận và giao lưu với giáo viên người bản ngữ lại nảy sinh nhiều vấn đề như lạm thu, trình độ giáo viên nước ngoài chưa đáp úng đúng quy định dẫn đến nhiều nơi phụ huynh và học sinh có ý kiến không tán đồng.
Thậm chí, nhiều nơi, học sinh đã đi học các trung tâm ngoại ngữ bên ngoài với trình độ cao hơn nhưng cũng phải đóng tiền để theo học trình độ thấp tại trường công nơi các em theo học.
Vì thế dạy liên kết ngoại ngữ trong các trường phổ thông nhận được ý kiến trái chiều.
Một buổi dạy liên kết ngoại ngữ thực tế (ảnh Trinh Phúc).
Tuy nhiên, mới đây Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức lấy ý kiến góp ý cho dự thảo Nghị định quy định việc dạy và học bằng tiếng nước ngoài trong các cơ sở giáo dục.
Nếu Nghị định này được thông qua, thì việc dạy học liên kết ngoại ngữ và dạy các môn khoa học bằng ngoại ngữ sẽ càng được mở rộng trong các nhà trường, đặc biệt trong các trường phổ thông.
Theo dự thảo, đối với cơ sở giáo dục phổ thông, có thể được dạy và học một số môn học, hoạt động giáo dục hoặc một số nội dung của một số môn học, hoạt động giáo dục bằng tiếng nước ngoài, ưu tiên đối với các môn học thuộc các lĩnh vực toán học, khoa học tự nhiên, công nghệ và tin học.
Tài liệu sử dụng để dạy và học bằng tiếng nước ngoài phải được cơ quan có thẩm quyền quy định và cấp phép sử dụng.
Trong dự thảo cũng nêu, tài liệu sử dụng để dạy và học bằng tiếng nước ngoài không có nội dung gây phương hại đến quốc phòng, an ninh quốc gia, lợi ích cộng đồng; không truyền bá tôn giáo, xuyên tạc lịch sử; không ảnh hưởng xấu đến văn hóa, đạo đức, thuần phong mỹ tục Việt Nam và phải bảo đảm điều kiện liên thông giữa các trình độ đào tạo.
Giáo viên dạy tiếng nước ngoài, đối với giáo viên tiểu học, trung học cơ sở phải có năng lực ngoại ngữ tối thiểu bậc 4, giáo viên trung học phổ thông phải có năng lực ngoại ngữ tối thiểu bậc 5 theo Khung năng lực ngoại ngữ 6 bậc dùng cho Việt Nam hoặc tương đương.
Người học tham gia theo tinh thần tự nguyện và có khả năng theo học môn học được dạy bằng ngoại ngữ. Kiểm tra đầu vào đối với người học do cơ sở giáo dục thực hiện và được mô tả trong Đề án tổ chức dạy và học bằng tiếng nước ngoài.
Trong nghị định quy định, đối với cơ sở giáo dục phổ thông các cơ sở giáo dục phổ thông tổ chức dạy và học bằng tiếng nước ngoài, phải có cơ sở vật chất, thiết bị, thư viện đáp ứng quy định tiêu chuẩn cơ sở vật chất, thiết bị, thư viện trong các cơ sở giáo dục phổ thông, đồng thời đáp ứng yêu cầu của chương trình, môn học được tổ chức dạy và học bằng tiếng nước ngoài.
Trong công tác kiểm tra, thi, đánh giá, công nhận tốt nghiệp, cấp văn bằng, chứng chỉ, việc kiểm tra, thi cuối năm học, cuối cấp học của các môn học được dạy và học bằng tiếng nước ngoài có thể được thực hiện bằng tiếng Việt hoặc tiếng nước ngoài.
Người học có thể làm thêm bài kiểm tra, bài thi bằng tiếng nước ngoài để được hưởng chế độ khuyến khích trong học tập do cơ sở giáo dục xây dựng trong đề án tổ chức dạy và học bằng tiếng nước ngoài.
Việc bảo đảm chất lượng đối với các môn học, học phần, các nội dung được dạy và học bằng tiếng nước ngoài theo quy định của pháp luật hiện hành đối với cơ sở giáo dục, chương trình giáo dục.
Mức thu, sử dụng và quản lý học phí, khoản thu dịch vụ hỗ trợ được tính đúng, tính đủ, lấy thu bù chi và có sự đồng thuận của người học, cơ sở giáo dục chủ động xây dựng mức thu, kinh phí hỗ trợ, học phí cho từng năm học và khóa học đối với từng môn học, mô đun, học phần được dạy và học bằng tiếng nước ngoài để trình cấp có thẩm quyền phê duyệt và thông báo công khai cho người học biết trước khi tuyển sinh.
Mức thu, sử dụng và quản lý học phí, khoản thu dịch vụ hỗ trợ phục vụ việc dạy và học bằng tiếng nước ngoài tại các cơ sở giáo dục phổ thông, cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập của địa phương thực hiện theo quy định của Hội đồng nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.
Việc sử dụng học phí, khoản thu dịch vụ hỗ trợ để bảo đảm các chi phí cho việc dạy và học bằng tiếng nước ngoài, kể cả việc chi trả thù lao cho giáo viên và các khoản chi từ học phí, kinh phí hỗ trợ phải được quy định rõ trong Đề án tổ chức dạy và học bằng tiếng nước ngoài.
Việc quản lý học phí, khoản thu dịch vụ hỗ trợ, công tác kế toán và thống kê, tổng hợp vào báo cáo quyết toán hằng năm của đơn vị phải được thực hiện theo quy định pháp luật hiện hành, bảo đảm tính công khai và minh bạch.
Cơ sở giáo dục phải thực hiện yêu cầu về thanh tra, kiểm tra, kiểm toán của cơ quan tài chính, cơ quan kiểm toán và cơ quan quản lý giáo dục có thẩm quyền.
