Nam Định: Duyên dáng khăn xếp làng Giáp Nhất 

(CLO) Thôn Giáp Nhất (thị trấn Nam Giang, Nam Trực, Nam Định) được biết đến là nơi duy nhất tại miền Bắc có làng nghề truyền thống làm khăn xếp.

Những ngày đầu năm, làng nghề khăn xếp Giáp Nhất tất bật sản xuất hàng phục vụ lễ cưới hỏi và các lễ hội đầu năm.

Nơi lưu giữ nét “hồn Việt”

Không ai biết làng nghề khăn xếp Giáp Nhất có từ bao giờ, cũng không có bất kì một ghi chép nào về lịch sử hình thành làng nghề. Theo lời các cụ cao niên trong làng thì nghề đã có từ khi sinh ra, ông cha của họ cứ đời này qua đời khác truyền lại cho con cháu sau này và đến nay Giáp Nhất vẫn là nơi giữ “hồn Việt” vào những chiếc khăn xếp. 

nam dinh duyen dang khan xep lang giap nhat hinh 1

Sản xuất khăn xếp tại làng nghề Giáp Nhất, thị trấn Nam Giang. Ảnh: Thành Công

Hiện nay, thôn Giáp Nhất có khoảng 140 hộ làm nghề khăn xếp,mỗi hộ gia đình sẽ đảm nhận từng công đoạn riêng từ các cơ sở chuyên sản xuất khăn xếp, tạo ra một dây chuyền mang tiếng tập thể.

Theo các bậc cao niên thôn Giáp Nhất, khăn xếp có 3 loại: khăn dành cho nam, cho nữ và loại khăn cả nam và nữ đều đội được. Khăn chủ yếu làm bằng vải lụa với 3 màu đen, đỏ và vàng, vành khăn được xếp từ 5-9 nếp tùy vào mục đích sử dụng và độ tuổi của người mang khăn.

nam dinh duyen dang khan xep lang giap nhat hinh 2

Làm khăn xếp tưởng chừng như rất đơn giản, nhưng lại đòi hỏi nhiều kinh nghiệm. Ảnh: Thành Công

Ông Đoàn Thanh Sơn (73 tuổi, Nam Trực, Nam Định) – người có đến 5 đời làm khăn xếp cho biết: “Trước đây, khăn xếp chủ yếu được làm duy nhất một màu đen cho đàn ông, nhưng để thích ứng với nhu cầu xã hội, khăn xếp dần dần được chuyển sang đủ các loại màu sắc và mẫu mã khác nhau để phù hợp với từng mục đích sử dụng”.

nam dinh duyen dang khan xep lang giap nhat hinh 3

Dù là nghề truyền thống nhưng nhu cầu khăn xếp không quá lớn, lợi nhuận lại thấp nên ở làng chỉ có những người nhiều tuổi theo nghề. Ảnh: Thành Công

Để làm được một chiếc khăn xếp hoàn chỉnh có tới 7 công đoạn, như: cắt vải, máy, quấn, vẽ hoa… Đặc biệt, trong khâu quấn xếp, đây là công đoạn khó đòi  người làm cần phải tỉ mỉ, chặt tay để các xếp không bị xô lệch, đều tăm tắp, độ dày các lớp phải đều nhau và độ cao của từng lớp phải hợp lý. Đây là phần việc khó, đòi hỏi nhiều kinh nghiệm nhất trong cả quy trình làm khăn xếp

Theo các nghệ nhân làng nghề khăn xếp Giáp Nhất, khăn xếp miền Bắc vẫn giữ nguyên hình dạng vốn có từ cổ xưa, còn khăn xếp miền Trung, miền Nam thì cách tân nhiều.

Nhọc nhằn giữ nghề truyền thống

Anh Đoàn Văn Thuỷ, 47 tuổi, là một trong số rất ít người trẻ ở thôn Giáp Nhất theo nghề này.

Anh Đoàn Văn Thủy cho biết: “Gia đình tôi hiện thuê 20 lao động làm khăn liên tục trong cả năm. Mỗi năm, chúng tôi xuất bán khoảng hơn 30 vạn khăn chủ yếu vào tháng 1,2 âm lịch là dịp đầu năm có nhiều lễ hội. Cái hay của nghề này là mọi người, đặc biệt là người già và trẻ em đều có thể tham gia làm, tận dụng được thời gian rảnh rỗi trong ngày”.

nam dinh duyen dang khan xep lang giap nhat hinh 4

Cụ Nguyễn Thị Cua, 99 tuổi là một trong số những người cao tuổi nhất làng còn làm nghề. Tuy nhiên cụ chỉ còn làm một số công đoạn đơn giản. Ảnh: Thành Công

Cũng theo anh Thuỷ, nghề làm khăn xếp đòi hỏi người làm cần phải tỉ mỉ, khéo tay vốn không phải ai cũng có, thậm chí “khổ luyện” cũng chưa chắc đã thành nghề. Làm khăn xếp rất nhiều công đoạn và chi tiết nên mỗi ngày, thợ giỏi cũng chỉ làm được khoảng 3 chiếc khăn xếp.

nam dinh duyen dang khan xep lang giap nhat hinh 5

Rất nhiều cụ già trong làng vẫn miệt mài quấn khăn hằng ngày để kiếm thêm thu nhập. Ảnh: Thành Công

Tuy nhiên, đã có những thời điểm, nghề khăn xếp ở thôn Giáp Nhất đứng trước nguy cơ “thất truyền”. Giá của một chiếc khăn là không cao nên tiền công của những người làm cũng tương đối thấp. Mỗi ngày, trung bình một người làm sẽ nhận được 50.000-100.000 đồng, tùy vào số lượng thành phẩm. Vì thế, không còn nhiều thanh niên trong làng theo đuổi công việc làm khăn.

Trước thực tế lợi nhuận từ chiếc khăn xếp không được cao nên người trẻ thôn Giáp Nhất không mặn mà với nghề truyền thống. Tuy nhiên, với nhu cầu văn hoá, tín ngưỡng ngày một phát triển, nghề làm khăn xếp chắc chắn sẽ không bị mai một.

Xem thêm

Cà Mau: Bức tranh kinh tế duy trì đà tăng trưởng trên nhiều lĩnh vực

Cà Mau: Bức tranh kinh tế duy trì đà tăng trưởng trên nhiều lĩnh vực

Dù còn nhiều khó khăn nhưng bức tranh kinh tế của tỉnh Cà Mau thời gian qua tiếp tục duy trì đà tăng trưởng trên nhiều lĩnh vực thủy sản, công nghiệp, thương mại, xuất khẩu, thu hút đầu tư, góp phần tạo nền tảng vững chắc để địa phương bứt phá và hoàn thành các mục tiêu đề ra.

Cảm hóa, đồng hành với người trẻ từ mô hình “3 cùng với thanh niên”

Cảm hóa, đồng hành với người trẻ từ mô hình “3 cùng với thanh niên”

(CLO) “3 cùng với thanh thiếu niên” không chỉ là mô hình phòng ngừa tội phạm, vi phạm pháp luật trong thanh thiếu niên mà còn là giải pháp mang tính nhân văn, hướng tới giáo dục, hỗ trợ, đồng hành với thế hệ trẻ. Điểm nổi bật của mô hình là đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật, giáo dục kỹ năng sống cho thanh thiếu niên bằng nhiều hình thức sinh động, phong phú.

Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa: Kỳ vọng người dân không còn phải đến bộ phận “một cửa” làm thủ tục trực tiếp

Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa: Kỳ vọng người dân không còn phải đến bộ phận “một cửa” làm thủ tục trực tiếp

(CLO) Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa Tô Anh Dũng nhấn mạnh, kết quả Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp sở, ban, ngành và địa phương năm 2025 không chỉ là thước đo chất lượng điều hành mà còn là động lực để các cơ quan, đơn vị tiếp tục đổi mới, đẩy mạnh chuyển đổi số, cải cách thủ tục hành chính, hướng tới mục tiêu người dân không còn phải đến trực tiếp bộ phận “một cửa” để thực hiện các thủ tục hành chính.

Khánh Hòa gặp gỡ, đối thoại với đoàn viên, người lao động

Khánh Hòa gặp gỡ, đối thoại với đoàn viên, người lao động

(CLO) Sáng 31/7, tại Cụm công nghiệp Sông Cầu (xã Khánh Vĩnh), UBND tỉnh Khánh Hòa phối hợp cùng Liên đoàn Lao động tỉnh tổ chức hội nghị gặp gỡ, đối thoại với hơn 250 đoàn viên, người lao động trên địa bàn tỉnh. Đồng chí Nguyễn Thanh Hà, Phó Chủ tịch UBND tỉnh chủ trì hội nghị.

Lào Cai xem xét, xử lý cán bộ không hoàn thành nhiệm vụ 2 quý liên tiếp

Lào Cai xem xét, xử lý cán bộ không hoàn thành nhiệm vụ 2 quý liên tiếp

(CLO) Ban Thường vụ Tỉnh ủy Lào Cai yêu cầu 100% cán bộ bị đánh giá “Không hoàn thành nhiệm vụ” từ 2 quý liên tiếp phải được xem xét, xử lý trách nhiệm và có phương án bố trí, sử dụng theo quy định. Danh sách đơn vị, cá nhân có tỷ lệ hoàn thành cao và chậm tiến độ sẽ được công khai hằng quý.

Ý chí sắt đá của thương binh 5 lần bị cưa chân

Ý chí sắt đá của thương binh 5 lần bị cưa chân

(CLO) Với suy nghĩ “tuổi trẻ phải đi bảo vệ Tổ quốc”, khi mới 19 tuổi chàng trai Trần Viết Sáng tình nguyện nhập ngũ. Trong một trận hành quân phục kích, người lính trẻ bị trúng bom địch, mất cả hai chân. Để bảo toàn tính mạng, ông phải 5 lần lên bàn mổ cưa chân. Dù phải trải qua những cơn đau âm ỉ nhưng người thương binh ấy luôn giữ ý chí sắt đá, sống lạc quan. “Mất đôi chân, tôi may mắn còn cái đầu”, câu nói ấy trở thành điểm tựa để ông vượt qua mọi mất mát.

Lặng lẽ hút đinh suốt nhiều năm, người phụ nữ Hà Nội lan tỏa việc tử tế

Lặng lẽ hút đinh suốt nhiều năm, người phụ nữ Hà Nội lan tỏa việc tử tế

(CLO) Bắt đầu từ một nỗi trăn trở khi chứng kiến nhiều người bị thủng lốp vì đinh rơi vãi, bà Nguyễn Thanh Thu đã tự bỏ tiền chế tạo xe hút đinh và kiên trì rong ruổi trên nhiều tuyến đường Hà Nội. Sau nhiều năm, việc làm tử tế ấy đã góp phần khiến nhiều "điểm nóng" về đinh và mảnh kim loại trở nên an toàn hơn.

Cỡ chữ bài viết: