Những mặt tối của động cơ diesel ít người biết

(CLO) Động cơ diesel bền và khỏe, nhưng chi phí cao, lỗi xếp ướt và hệ thống DEF có thể khiến người dùng trả giá.

Động cơ diesel từ lâu được đánh giá cao nhờ mô men xoắn lớn, độ bền và hiệu suất nhiên liệu tốt hơn động cơ xăng. Tuy nhiên, phía sau những ưu điểm này là một số bất lợi ít được nhắc đến, từ giá mua ban đầu cao đến các rủi ro kỹ thuật trong quá trình sử dụng.

Hình minh họa ô tô động cơ diesel. Ảnh: SlashGear
Hình minh họa ô tô động cơ diesel. Ảnh: SlashGear

Một trong những rào cản dễ thấy nhất của xe diesel là chi phí đầu tư ban đầu. Bài viết dẫn ví dụ Ford Super Duty F 250 đời 2026, khi lựa chọn động cơ 6,7 lít Power Stroke V8 Turbo Diesel có giá cao hơn gần 12.000 USD so với bản dùng động cơ xăng V8 6,8 lít.

Mức chênh lệch này thường được giải thích bằng khả năng kéo tải, độ bền và hiệu quả vận hành của động cơ diesel. Dù vậy, giá mua cao chỉ là một phần của bài toán, bởi người dùng còn phải đối mặt với những yêu cầu bảo dưỡng và vận hành phức tạp hơn so với xe chạy xăng.

Một vấn đề ít được biết đến là hiện tượng xếp ướt, xảy ra khi nhiên liệu chưa cháy hết tích tụ trong hệ thống xả của động cơ diesel. Khi tình trạng này kéo dài, phần nhiên liệu tồn dư có thể tạo thành chất sệt màu đen chảy ra từ ống xả, đồng thời gây ảnh hưởng đến các bộ phận như kim phun.

Nguyên nhân của hiện tượng này thường đến từ việc động cơ hoạt động dưới tải trong thời gian dài. Theo kênh kỹ thuật Bearded Ford Tech, nếu động cơ diesel thường xuyên vận hành ở mức khoảng 30% đến 50% tổng công suất, nhiên liệu có thể không được đốt cháy hoàn toàn do nhiệt độ vận hành tối ưu chưa đạt được.

Để hạn chế rủi ro xếp ướt, động cơ diesel cần được sử dụng đúng với đặc tính thiết kế, đặc biệt là kéo rơ moóc hoặc chở hàng nhằm giúp nhiệt độ động cơ tăng lên mức phù hợp. Việc để máy chạy không tải quá lâu cũng có thể góp phần gây ra tình trạng này, dù thao tác này đôi khi được dùng sau khi vận hành để làm mát động cơ.

Một điểm khác biệt lớn giữa xe diesel hiện đại và xe xăng là hệ thống kiểm soát khí thải phức tạp hơn. Trong khi xe xăng chủ yếu dựa vào bộ chuyển đổi xúc tác, xe diesel có thể sử dụng bộ lọc hạt diesel DPF, hệ thống tuần hoàn khí xả EGR, hệ thống khử xúc tác chọn lọc SCR và bình chứa dung dịch xử lý khí thải diesel DEF.

DEF, còn được biết đến tại châu Âu với tên AdBlue, là dung dịch cần được theo dõi và bổ sung định kỳ. Nếu dung dịch này cạn, động cơ diesel có thể chuyển sang chế độ limp mode, khiến hiệu suất bị giảm mạnh để bảo vệ hệ thống và đáp ứng yêu cầu khí thải.

Mức tiêu thụ DEF không cao như nhiên liệu diesel, nhưng vẫn tạo thêm chi phí và công việc bảo dưỡng cho chủ xe. Một ước tính cho thấy động cơ 6,7 lít Powerstroke có thể dùng khoảng 1 gallon DEF cho mỗi 200 gallon dầu diesel, trong khi chu kỳ bổ sung DEF thường rơi vào khoảng 3.000 đến 10.000 dặm tùy điều kiện sử dụng.

Hệ thống DEF cũng có thể gặp rắc rối nếu dung dịch được bảo quản không đúng cách hoặc đã quá hạn. Khi tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng hoặc lưu trữ quá lâu, DEF có thể bay hơi một phần, khiến urê còn lại kết tinh và gây trục trặc cho các bộ phận như SCR. Vì vậy, người dùng xe diesel không chỉ cần chú ý nhiên liệu, mà còn phải quản lý đúng cách dung dịch DEF và tránh thói quen chạy quãng ngắn, tải thấp trong thời gian dài.

Xem thêm

Cỡ chữ bài viết: