Nhiều ý kiến cho rằng, đây là động thái mạnh tay nhằm lập lại trật tự trong hoạt động dạy thêm, song cũng đặt ra câu hỏi: Chỉ tăng mức phạt liệu có đủ để chấm dứt tình trạng dạy thêm tràn lan?
Vi phạm dạy thêm có thể bị phạt tới 50 triệu đồng
Theo dự thảo nghị định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giáo dục do Bộ Giáo dục và Đào tạo xây dựng, mức xử phạt đối với hoạt động dạy thêm được nâng lên đáng kể so với dự thảo trước đây.
Đáng chú ý, mức phạt từ 30-50 triệu đồng, kèm đình chỉ hoạt động dạy thêm từ 6-12 tháng, sẽ áp dụng đối với các hành vi tổ chức dạy thêm khi chưa đăng ký kinh doanh; ép buộc, lôi kéo học sinh học thêm trái quy định; hoặc tiếp tục vi phạm sau khi đã bị cơ quan chức năng xử lý.
Đây là mức xử phạt cao nhất từ trước đến nay đối với lĩnh vực dạy thêm, tăng thêm tới 30 triệu đồng so với đề xuất trước đó.
Ngoài ra, nhiều hành vi khác cũng bị siết chặt như: Giáo viên dạy thêm ngoài trường nhưng không báo cáo đầy đủ, trung thực về môn học, địa điểm, hình thức dạy... có thể bị phạt 2-5 triệu đồng. Nhà trường hoặc cơ sở dạy thêm tổ chức không đúng đối tượng, vượt thời lượng, xếp lớp quá 45 học sinh hoặc không công khai kế hoạch dạy thêm bị phạt 5-10 triệu đồng. Các hành vi dạy thêm cho học sinh tiểu học, thu tiền học sinh chính khóa, cắt xén chương trình chính khóa để đưa vào dạy thêm, hoặc giáo viên công lập tham gia điều hành trung tâm dạy thêm... có thể bị xử phạt 10-30 triệu đồng và đình chỉ hoạt động từ 1 đến 6 tháng. Đáng chú ý, dự thảo lần đầu bổ sung chế tài đối với hành vi dạy trước chương trình lớp 1 hoặc dạy kiến thức vượt yêu cầu ở bậc mầm non, với mức phạt từ 10-20 triệu đồng. Bên cạnh tiền phạt, cá nhân, tổ chức vi phạm còn phải hoàn trả học phí thu sai, công khai lại thông tin, dạy bù phần kiến thức bị cắt giảm hoặc nộp lại khoản thu bất hợp pháp.
Siết quản lý để chấm dứt dạy thêm biến tướng
Thông tư 29 về quản lý dạy thêm, học thêm có hiệu lực từ đầu năm 2025 đã đặt ra nhiều giới hạn.
Theo quy định, trường học chỉ được tổ chức dạy thêm miễn phí cho ba nhóm học sinh gồm: học sinh có kết quả học tập chưa đạt; học sinh được bồi dưỡng học sinh giỏi; học sinh cuối cấp tự nguyện ôn thi. Mỗi lớp không quá 45 học sinh và mỗi môn không quá hai tiết mỗi tuần (sau đó được điều chỉnh linh hoạt hơn nếu được Sở Giáo dục và Đào tạo phê duyệt).
Đối với hoạt động dạy thêm ngoài nhà trường, cá nhân, tổ chức phải đăng ký kinh doanh, công khai học phí, thời lượng, giáo viên tham gia... Đặc biệt, giáo viên không được thu tiền dạy thêm chính học sinh mình đang giảng dạy trên lớp.
Mục tiêu là hạn chế tình trạng giáo viên cắt xén chương trình chính khóa hoặc tạo áp lực để học sinh buộc phải học thêm.
Phụ huynh đồng tình nhưng mong giải quyết tận gốc
Nhiều phụ huynh ủng hộ việc tăng chế tài nhưng cho rằng xử phạt chỉ là một phần của bài toán.
Anh Phạm Tiến (Bắc Ninh) nhận định, nên cấm dạy thêm đại trà, chỉ cho phép tổ chức ôn tập đối với học sinh cuối cấp thông qua các trung tâm được cấp phép và quản lý chặt chẽ.
Theo anh, với những học sinh còn yếu, nhà trường hoàn toàn có thể tổ chức phụ đạo miễn phí ngay tại trường. Trong khi đó, sau gần một ngày học chính khóa, học sinh cần có thời gian nghỉ ngơi, vận động, đọc sách và sinh hoạt cùng gia đình thay vì tiếp tục chạy theo các lớp học thêm.
"Giáo dục không chỉ hướng đến điểm số mà còn phải giúp học sinh phát triển nhân cách, kỹ năng sống, tư duy độc lập và khả năng thích ứng với xã hội", anh chia sẻ.
Cùng quan điểm, chị Bùi Minh Loan (Hà Nội) cho rằng cần nâng thu nhập cho giáo viên đi đôi với trách nhiệm nghề nghiệp cao hơn.
Theo chị, việc giáo viên vừa giảng dạy chính khóa vừa mở lớp dạy thêm dễ tạo ra sự thiếu công bằng, bởi phụ huynh luôn lo ngại nguy cơ "giấu bài", dành nội dung hay cho lớp học thêm.
"Nếu muốn dạy thêm chuyên nghiệp thì giáo viên nên lựa chọn làm việc tại trung tâm hoặc cơ sở được cấp phép. Còn đã là giáo viên trường công thì cần tập trung toàn bộ thời gian và tâm huyết cho việc dạy học trong nhà trường", chị đề xuất.
Chị Loan cũng cho rằng, việc nâng mức xử phạt lên tới 50 triệu đồng cho thấy quyết tâm của cơ quan quản lý trong việc chấn chỉnh hoạt động dạy thêm, học thêm sau nhiều năm tồn tại những biến tướng. Tuy nhiên, để xử lý tận gốc vấn đề, ngoài chế tài nghiêm khắc còn cần minh bạch việc kiểm tra, tăng cường thanh tra, cải thiện thu nhập cho giáo viên, đổi mới cách đánh giá học sinh và giảm áp lực thi cử.
Bởi lẽ, khi nhu cầu học thêm không còn xuất phát từ áp lực điểm số hay nỗi lo "không học sẽ thua bạn", cùng với một cơ chế quản lý minh bạch và công bằng, tình trạng dạy thêm biến tướng mới có thể được kiểm soát bền vững.
