Chiều 20/7, tại tỉnh Bình Định, Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Lưu Quang, Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương các chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG) chủ trì Hội nghị trực tuyến với 19 địa phương khu vực Bắc Trung Bộ, duyên hải miền Trung và Tây Nguyên về tình hình triển khai các chương trình MTQG và góp ý với dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi).
Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Lưu Quang, Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương các chương trình mục tiêu quốc gia chủ trì Hội nghị.
Còn 6 tỉnh chưa hoàn thành phân bổ chi tiết vốn ngân sách Trung ương
Theo Bộ KH&ĐT, 19 địa phương dự họp được phân bổ hơn 39.019 tỷ đồng trong giai đoạn 2021-2025. Các địa phương gồm Nghệ An, Quảng Nam, Bình Định, Khánh Hòa, Lâm Đồng thuộc nhóm đứng đầu về tỉ lệ giải ngân trên 30%.
Đến nay, còn 6 tỉnh chưa hoàn thành phân bổ chi tiết vốn ngân sách Trung ương là Thanh Hóa, Bình Định, Khánh Hòa, Bình Thuận, Đắk Lắk, Gia Lai với số vốn là hơn 1.546 tỷ đồng, chiếm 16,32% kế hoạch được giao.
Về kết quả giải ngân 6 tháng đầu năm 2023, tỉ lệ giải ngân mới đạt 21,67% kế hoạch, thấp hơn bình quân chung của cả nước là 28,2%.
Tại cuộc họp, lãnh đạo các địa phương cho biết, tình hình triển khai các chương trình MTQG được đẩy nhanh hơn sau khi Trung ương tập trung ban hệ thống văn bản hướng dẫn và sửa đổi, bổ sung các quy định hiện hành nhằm tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc về thể chế, đặc biệt là Nghị định 38/2023/NĐ-CP.
Nêu nguyên nhân chậm giải ngân, tỉnh Phú Yên cho biết có 3 nguyên nhân chính, đó là: Tỉnh còn chậm trong việc ban hành văn bản hướng dẫn thuộc thẩm quyền được giao; nguồn lực đối ứng của tỉnh rất hạn chế; cán bộ là người dân tộc thiểu số gặp nhiều khó khăn khi được phân cấp triển khai Chương trình phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Tỉnh Đắk Nông phản ánh nhiều dự án của 3 chương trình MTQG nằm trong quy hoạch bauxit, trong khi việc triển khai hỗ trợ nhà ở cho đồng bào dân tộc thiểu số trên đất nông nghiệp chưa thực hiện được do chưa có hướng dẫn.
Các địa phương cho rằng, tiêu chí về tỉ lệ khám chữa bệnh từ xa phải trên 40%, tỉ lệ hộ sử dụng nước sạch theo quy chuẩn từ công trình cấp nước tập trung đối với xã đạt chuẩn nông thôn mới đạt từ 25% trở lên khó thực hiện.
Tại hội nghị, lãnh đạo, đại diện các bộ, ngành Trung ương trực tiếp giải đáp những vướng mắc của các địa phương, đồng thời cập nhật tình hình. Cụ thể, Ủy ban Dân tộc cho biết, trong tuần sau sẽ ban hành Bộ tài liệu đào tạo, tập huấn, bồi dưỡng nâng cao năng lực cho cộng đồng và cán bộ triển khai thực hiện Chương trình phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi ở các cấp.
Lãnh đạo Bộ LĐTB&XH cho biết, Bộ đang nghiên cứu để trình Chính phủ tiêu chí hộ có thu nhập thấp, dự kiến sẽ ban hành tiêu chí này trong tháng 11/2023.
Bộ NN&PTNT cho biết, Bộ tiêu chí nông thôn mới giai đoạn 2021-2025 được xây dựng theo hướng nâng cao hơn, bền vững hơn, có phân loại theo từng vùng dựa trên điều kiện thực tiễn về kinh tế-xã hội. Trên cơ sở ý kiến của các địa phương, Bộ đang lấy ý kiến góp ý trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, điều chỉnh một số chỉ tiêu để phù hợp với thực tế.
Bộ KH&ĐT lưu ý các địa phương phần vốn của các chương trình MTQG kéo dài của năm 2022 phải giải ngân hết năm 2023.
Phó Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành phải nỗ lực hoàn tất việc ban hành các văn bản hướng dẫn còn lại trong quý III/2023.
Cân nhắc cách tiếp cận mới trong phân bổ vốn
Phát biểu kết luận hội nghị, Phó Thủ tướng Trần Lưu Quang nêu rõ, vốn cho năm 2023 đã được Trung ương giao ngay từ đầu năm, đồng thời nhiều nút thắt về chính sách được Trung ương tích cực tháo gỡ, nhưng tiến độ triển khai các chương trình MTQG vẫn còn chậm. Mỗi bộ, ngành và địa phương cần nghiêm túc nhìn nhận lại trách nhiệm của mình, vì việc thực hiện 3 chương trình MTQG là nhiệm vụ chính trị cực kỳ quan trọng và có ý nghĩa nhân văn rất lớn.
Thời gian tới, đối với các địa phương, Phó Thủ tướng yêu cầu phải tích cực, quyết liệt, chủ động hơn trong triển khai công việc, chỗ nào chưa rõ thì trao đổi với các bộ, ngành Trung ương và các địa phương khác có kinh nghiệm; đồng hành cùng các bộ, ngành trong việc sửa đổi các thông tư để khi ban hành có thể thực thi ngay.
Phó Thủ tướng cũng yêu cầu các bộ, ngành chủ trì chương trình MTQG phải kết nối, hỗ trợ tốt hơn với các địa phương.
Đặc biệt, về định hướng phân bổ vốn trong thời gian tới, Phó Thủ tướng cho biết, có thể sẽ có cách tiếp cận khác hiện nay. Theo đó, địa phương nào giải ngân nhanh, hiệu quả có thể được phân bổ vốn nhiều hơn, mới tạo được động lực thi đua trong việc thực hiện các chương trình MTQG.
Phó Thủ tướng giao VPCP phủ đôn đốc, theo dõi việc thực hiện Công văn số 666/TTg-QHĐP ngày 18/7 của Thủ tướng Chính phủ yêu cầu khẩn trương thực hiện các giải pháp tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy triển khai thực hiện 3 chương trình MTQG.
