Phụ huynh gồng mình chi cả trăm triệu, cuộc đua “tiền tiểu học” bao giờ mới chấm dứt?

Từ những lớp học nhỏ lẻ, phong trào dạy trước chương trình đã trở thành một “thị trường kinh tế giáo dục” sôi động, nơi phụ huynh sẵn sàng chi hàng chục, thậm chí gần trăm triệu đồng mỗi năm để con “không thua bạn bè”.

Gồng mình đầu tư trước vạch xuất phát

Chị Hoàng Ly (Ba Đình, Hà Nội) cho biết gia đình đã chi gần 100 triệu đồng trong năm cuối mầm non để chuẩn bị cho con vào lớp 1.

“Nghe nhiều phụ huynh có kinh nghiệm nói nếu trẻ không biết trước học vần, không viết được, không làm toán cơ bản thì sẽ khó theo kịp lớp. Tôi rất lo!”, chị nói.

Con chị Ly theo học một trung tâm chuyên dạy tiền tiểu học, mỗi tuần 1-2 buổi, học phí trọn gói gần 50 triệu đồng một năm. Bên cạnh đó là hai buổi tiếng Anh mỗi tuần tại một trung tâm lớn ở Hà Nội, mỗi buổi kéo dài hai tiếng.

Tổng thu nhập của vợ chồng chị đều là công chức hơn 20 triệu đồng mỗi tháng.

“Thực sự phải chắt chiu từng đồng. Nhưng nghĩ đến tương lai của con, chúng tôi vẫn cố”, chị Ly bộc bạch.

Câu chuyện của chị Ly không phải cá biệt. Trên nhiều diễn đàn phụ huynh, những bảng “chi phí tiền tiểu học” được chia sẻ công khai: Học đọc – viết, toán tư duy, tiếng Anh giao tiếp, kỹ năng vào lớp 1… Tất cả được đóng gói thành lộ trình bài bản, quảng cáo “giúp trẻ tự tin, không bỡ ngỡ ngày đầu đi học”.

Ảnh bài
Điều cần chuẩn bị trước khi vào lớp 1 không phải là đọc thông viết thạo, mà là sự sẵn sàng về tâm lý, kỹ năng tự phục vụ, khả năng giao tiếp, hợp tác và niềm vui học tập.

Hội nhóm tiền tiểu học “nở rộ”

Song song với các trung tâm, các hội nhóm “tiền tiểu học” trên mạng xã hội phát triển mạnh. Nhiều nhóm có 30.000-60.000 thành viên, mỗi ngày hàng chục bài đăng tìm gia sư, mở lớp, chia sẻ tài liệu.

Chị Nguyễn Thị Mai (Bắc Ninh) cho biết con sẽ vào lớp 1 tháng 9 tới. Thấy nhiều phụ huynh trong khu phố lập nhóm 4-5 trẻ thuê giáo viên dạy trước chương trình, chị không khỏi sốt ruột.

“Không cho con học thì sợ thua thiệt. Hai tháng nay tôi thuê gia sư kèm chữ và toán hai buổi tối mỗi tuần. Có hôm cả nhà như “đánh vật” với mấy con chữ”, chị nói. Những tối không có gia sư, vợ chồng chị lại thay nhau ngồi học cùng con.

Theo chị Mai, từ nay đến tháng 9, gia đình dự định tăng số buổi học để con “đọc thông viết thạo” trước khi vào lớp 1.

Không ít phụ huynh thừa nhận họ có thể tự dạy con tại nhà qua sách vở, video trực tuyến. Tuy nhiên, việc gửi con đến trung tâm hoặc thuê gia sư vẫn khiến họ yên tâm hơn vì “có lộ trình rõ ràng” và “bám sát chương trình tiểu học”.

Tâm lý chung là: Nếu con mình không học trước, trong khi nhiều bạn khác đã biết đọc, biết viết, thì đứa trẻ sẽ ở thế bất lợi ngay từ vạch xuất phát.

Cảnh báo về tác động ngược

PGS.TS Trần Thành Nam, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Giáo dục (ĐHQG Hà Nội) cho rằng, việc dạy trước chương trình lớp 1 là quan điểm chưa phù hợp với quy luật phát triển tự nhiên của trẻ.

Theo ông, ở tuổi 5, trẻ có thể nhận biết mặt chữ, con số, nhưng hệ vận động tinh – đặc biệt là cơ tay chưa hoàn thiện để viết trong thời gian dài. Việc ép luyện viết sớm có thể ảnh hưởng đến phát triển thể chất.

Quan trọng hơn là yếu tố tâm lý. “Nếu bị ép học sớm, trẻ dễ hình thành cảm xúc tiêu cực với việc học, cảm thấy căng thẳng và mất hứng thú”, ông Nam nói.

Khi vào lớp 1, nếu phần lớn nội dung đã được học trước, trẻ có thể nhàm chán, mất tập trung, thậm chí bị “dán nhãn” nghịch ngợm, thiếu hợp tác.

Theo các chuyên gia, điều cần chuẩn bị trước khi vào lớp 1 không phải là đọc thông viết thạo, mà là sự sẵn sàng về tâm lý, kỹ năng tự phục vụ, khả năng giao tiếp, hợp tác và niềm vui học tập.

Chỉ thị đã có song thực tế vẫn nóng

Từ năm 2013, Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Chỉ thị 2325 yêu cầu chấn chỉnh tình trạng dạy học trước chương trình lớp 1, nghiêm cấm giáo viên tổ chức hoặc tham gia dạy trước.

Tuy nhiên, hơn một thập kỷ trôi qua, thực tế cho thấy phong trào này không những chưa giảm mà còn biến tướng đa dạng hơn: Dạy dưới dạng kỹ năng, dạy ngoài trường học, dạy theo nhóm nhỏ tại nhà riêng, hoặc gắn mác “làm quen chữ cái”.

Câu hỏi đặt ra là trách nhiệm quản lý ở đâu khi việc dạy trước chương trình vẫn diễn ra công khai, quảng bá rầm rộ trên mạng xã hội? Việc thanh tra, kiểm tra các trung tâm, lớp học tự phát đã được thực hiện đến đâu?

Một số chuyên gia cho rằng nguyên nhân không chỉ nằm ở phía phụ huynh, mà còn từ áp lực thành tích và thực tế giảng dạy trong trường tiểu học. Không ít giáo viên thừa nhận lớp học có sự chênh lệch lớn: Có em đã đọc thông viết thạo, có em mới chỉ nhận biết chữ cái. Điều này vô hình trung tạo áp lực khiến phụ huynh càng muốn con “chạy trước”.

Trong bối cảnh cạnh tranh giáo dục ngày càng cao, việc phụ huynh đầu tư cho con là điều dễ hiểu. Nhưng khi số tiền bỏ ra vượt quá khả năng chi trả, khi những buổi tối của trẻ 5 tuổi kín lịch học thêm, câu chuyện không còn đơn thuần là chuẩn bị hành trang, mà là cuộc đua căng thẳng ngay từ tuổi mầm non.

Liệu trẻ thực sự được lợi khi bước vào lớp 1 với tâm thế mệt mỏi, đã “học trước” gần hết nội dung? Hay đó chỉ là cách người lớn giải tỏa nỗi lo của mình?

Khi “tiền tiểu học” trở thành xu hướng phổ biến, câu chuyện không chỉ dừng ở lựa chọn cá nhân của mỗi gia đình, mà đòi hỏi sự vào cuộc mạnh mẽ hơn từ cơ quan quản lý. Bởi nếu không có giải pháp đồng bộ từ kiểm soát dạy trước chương trình, điều chỉnh cách dạy lớp 1 đến truyền thông thay đổi nhận thức, vòng xoáy này sẽ còn tiếp diễn.

Và mỗi mùa tựu trường, trước cổng lớp 1, thay vì niềm háo hức của trẻ thơ, sẽ vẫn là nỗi thấp thỏm của người lớn: Con mình đã học đủ chưa, đã theo kịp bạn bè chưa?

Xem thêm

Nhà thiết kế Vũ Việt Hà: 'Khi AI phát triển, tôi vẫn yêu cầu sinh viên cầm bút chì!'

Nhà thiết kế Vũ Việt Hà: 'Khi AI phát triển, tôi vẫn yêu cầu sinh viên cầm bút chì!'

(CLO) Giữa thời đại trí tuệ nhân tạo có thể tạo ra hàng nghìn mẫu thiết kế chỉ trong vài phút, nhà thiết kế, giảng viên Vũ Việt Hà vẫn yêu cầu sinh viên phải phác thảo bằng bút chì, giấy và màu vẽ. Với anh, công nghệ có thể hỗ trợ sáng tạo nhưng không thể thay thế tư duy, cảm xúc và vốn văn hóa của người làm nghề.

Tài năng để phụng sự, năng lực để cống hiến: Sứ mệnh giáo dục trong kỷ nguyên mới

Tài năng để phụng sự, năng lực để cống hiến: Sứ mệnh giáo dục trong kỷ nguyên mới

(NB&CL) Giá trị của một nền giáo dục không chỉ được đo bằng những tấm huy chương, thứ hạng hay số lượng bằng cấp, mà còn ở chất lượng con người được đào tạo và những giá trị họ tạo ra cho xã hội. Trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, giáo dục Việt Nam cần hướng tới mục tiêu cao hơn: Nuôi dưỡng tài năng để phụng sự, rèn luyện năng lực để cống hiến, gắn thành công của mỗi cá nhân với sự phát triển của đất nước.

Nhà giáo, nhà báo chung con đường, chung khát vọng

Nhà giáo, nhà báo chung con đường, chung khát vọng

(CLO) Tôi cứ băn khoăn khi đặt đầu đề (tít bài) cho bài viết này là Nhà giáo và Nhà báo bởi có thể nghe thoáng qua, bạn đọc nào đó sẽ cho rằng tác giả đang “té nước theo mưa” giữa những ngày cả nước sôi nổi các hoạt động kỷ niệm Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11) và Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11).

Cảnh báo sự đứt gãy trong giao tiếp giữa cha mẹ và con cái

Cảnh báo sự đứt gãy trong giao tiếp giữa cha mẹ và con cái

(CLO) Sự đứt gãy trong giao tiếp giữa cha mẹ và con cái đang khiến việc thấu hiểu, hỗ trợ học sinh trở nên khó khăn hơn. Bên cạnh kiến thức, nhà trường cần trang bị cho học sinh năng lực nhận diện, làm chủ cảm xúc và xây dựng các mối quan hệ tích cực.

Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng: Thầy cô cần được thấu hiểu, sẻ chia hơn bao giờ hết

Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng: Thầy cô cần được thấu hiểu, sẻ chia hơn bao giờ hết

(CLO) Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng cho rằng, trong kỷ nguyên số, khi học sinh có thể tiếp cận tri thức nhanh và rộng hơn, vai trò của người thầy không những không giảm đi mà càng trở nên quan trọng trong việc định hướng tư duy, bồi đắp nhân cách và giúp người học lựa chọn những giá trị đúng đắn.

Bị nghi ngại đàn ông chăm trẻ gái, thầy giáo có màn 'lội ngược dòng'

Bị nghi ngại đàn ông chăm trẻ gái, thầy giáo có màn 'lội ngược dòng'

(CLO) Thầy Nguyễn Thanh Bách, giáo viên Trường Mầm non Na Sầm (xã Na Sầm, tỉnh Lạng Sơn) đã có 8 năm gắn bó với nghề giáo. Là nam giới theo đuổi công việc vốn được mặc định phù hợp với phụ nữ, thầy từng đối diện không ít ánh nhìn hoài nghi, thậm chí có phụ huynh đề nghị chuyển lớp cho con vì lo ngại những vấn đề nhạy cảm trong quá trình chăm sóc trẻ.

Quản trị thông minh và đổi mới sáng tạo trong kỷ nguyên số vì sự phát triển bền vững

Quản trị thông minh và đổi mới sáng tạo trong kỷ nguyên số vì sự phát triển bền vững

(CLO) Chuyển đổi số hay chuyển đổi xanh sẽ chỉ là những khẩu hiệu rỗng nếu quản trị không đổi mới thực chất và con người không đứng ở vị trí trung tâm. Đó là lời cảnh tỉnh thẳng thắn nổi lên từ Hội thảo khoa học quốc tế ICFBA-2026 do Trường Đại học Công đoàn tổ chức ngày 19/11/2026 tại Hà Nội.

Thầy giỏi, trò tài nhưng trường tư vẫn cần cơ chế mở đường

Thầy giỏi, trò tài nhưng trường tư vẫn cần cơ chế mở đường

(CLO) Đổi mới giáo dục, hội nhập quốc tế và sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo đang đặt ra những yêu cầu mới đối với các nhà trường. Từ thực tiễn xây dựng mô hình song ngữ, song bằng, Hiệu trưởng Trường THCS và THPT Nguyễn Siêu (Hà Nội) Nguyễn Thị Minh Thúy chỉ ra những nút thắt về đội ngũ giáo viên, năng lực số và cơ chế phát triển giáo dục ngoài công lập cần sớm được tháo gỡ.

Từng nghe tiếng Anh như vịt nghe sấm, cô giáo người Mông đạt IELTS 8.0 trở về bản dạy ngoại ngữ cho cả trường

Từng nghe tiếng Anh như vịt nghe sấm, cô giáo người Mông đạt IELTS 8.0 trở về bản dạy ngoại ngữ cho cả trường

(CLO) Ở tuổi 25, Lầu Thị Dợ, người dân tộc Mông, đang là giáo viên tiếng Anh duy nhất tại Trường THCS Pắc Ngà, xã Pắc Ngà, tỉnh Sơn La. Mỗi ngày, cô vượt khoảng 27 km từ nơi ở đến trường, đứng lớp giảng dạy học sinh từ lớp 6 đến lớp 9. Hơn 400 em, phần lớn là người dân tộc thiểu số, đều được cô phụ trách môn học này.

Nhà giáo tiêu biểu Bùi Thị Tú: ‘Không ai bắt đầu đã xuất sắc’

Nhà giáo tiêu biểu Bùi Thị Tú: ‘Không ai bắt đầu đã xuất sắc’

(CLO) 18 năm gắn bó với bục giảng, cô giáo Bùi Thị Tú (Tổ trưởng Tổ Ngoại ngữ, Trường THPT Như Thanh, Thanh Hóa) luôn mang trong mình tinh thần cầu thị, chủ động đổi mới phương pháp dạy học và nhiệt huyết lan tỏa kinh nghiệm tới đồng nghiệp. Năm 2026, những nỗ lực bền bỉ ấy đã được ghi nhận khi cô vinh dự được Bộ Giáo dục và Đào tạo tôn vinh là Nhà giáo tiêu biểu.

Giao quyền tự chủ bổ nhiệm Giáo sư, Phó Giáo sư: Các trường đại học thôi cảnh ‘chờ đợt’ hút người tài

Giao quyền tự chủ bổ nhiệm Giáo sư, Phó Giáo sư: Các trường đại học thôi cảnh ‘chờ đợt’ hút người tài

(CLO) Theo dự thảo thông tư mới của Bộ Giáo dục và Đào tạo, các trường đại học sẽ được chủ động bổ nhiệm Giáo sư, Phó Giáo sư trong năm thay vì chờ xét duyệt chung. Trao đổi với Báo Nhà báo và Công luận, GS.TSKH.BS Dương Quý Sỹ đánh giá đây là bước đột phá để hút nhân tài, song cần đi kèm cơ chế giám sát minh bạch để tránh tình trạng chạy đua số lượng, bỏ quên chất lượng học thuật.

Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan: 'Công nghệ không thể thay thế trái tim nhân hậu của người thầy thuốc'

Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan: 'Công nghệ không thể thay thế trái tim nhân hậu của người thầy thuốc'

(CLO) Nhân Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11, Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan gửi thư tri ân đội ngũ giảng viên, cán bộ và người lao động tại các cơ sở đào tạo nhân lực y tế, nhấn mạnh công nghệ không thể thay thế lòng nhân ái, sự tận tâm và trách nhiệm của người thầy thuốc.

Sáu thập kỷ bền bỉ gieo chữ, THPT Hoài Đức A đón phần thưởng cao quý Huân chương Lao động hạng Ba

Sáu thập kỷ bền bỉ gieo chữ, THPT Hoài Đức A đón phần thưởng cao quý Huân chương Lao động hạng Ba

(CLO) Từ những lớp học tranh tre, nứa lá trong những năm tháng chiến tranh, Trường THPT Hoài Đức A (Hà Nội) đã trải qua 60 năm xây dựng, trưởng thành, trở thành một trong những cơ sở giáo dục có nhiều đóng góp cho sự nghiệp giáo dục địa phương. Nhân dịp kỷ niệm 60 năm thành lập, nhà trường vinh dự đón nhận Huân chương Lao động hạng Ba.

Bệnh viện Việt Nam - Thụy Điển Uông Bí được lựa chọn để triển khai đề án xây dựng thí điểm mô hình “Bệnh viện xã hội chủ nghĩa”.

Quảng Ninh tiên phong thí điểm mô hình trường học và bệnh viện xã hội chủ nghĩa

(CLO) Thành phố Quảng Ninh chính thức phê duyệt các đề án mô hình trường học và bệnh viện xã hội chủ nghĩa vì sự phát triển toàn diện của Nhân dân. Đây là các đề án mang tính chiến lược nhằm cụ thể hóa quan điểm lấy con người làm trung tâm trong các lĩnh vực thiết yếu là giáo dục và y tế.

Vinh danh 335 nhà giáo tiêu biểu năm 2026

Vinh danh 335 nhà giáo tiêu biểu năm 2026

(CLO) Năm 2026, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) xét chọn, tôn vinh 335 nhà giáo tiêu biểu, gồm 207 nữ, 128 nam; trong đó có 21 nhà giáo là người dân tộc thiểu số.

Hà Nội: Học sinh được trang bị kỹ năng tiêu dùng an toàn trên không gian số

Hà Nội: Học sinh được trang bị kỹ năng tiêu dùng an toàn trên không gian số

(CLO) Ngày 16/11, tại Hà Nội, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia (Bộ Công Thương) phối hợp với Báo VnExpress tổ chức chương trình “Check 360 - Tập huấn kỹ năng tiêu dùng an toàn” dành cho học sinh Trường THPT Phan Đình Phùng, nhằm nâng cao khả năng nhận diện rủi ro và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trong môi trường số.

Cỡ chữ bài viết: