Không thi học sinh, giáo viên giỏi để lấy thành tích
Trước thềm năm học 2026-2027, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) đề nghị các địa phương rà soát, cắt giảm những cuộc thi, phong trào mang tính hình thức, trùng lặp, không trực tiếp nâng cao chất lượng giáo dục hoặc tạo áp lực không cần thiết cho học sinh, giáo viên.
Theo hướng dẫn, không tổ chức thi học sinh giỏi cấp trường, cấp xã, phường, ngoại trừ trường hợp tổ chức nhằm phát hiện, lựa chọn học sinh vào đội tuyển tham gia kỳ thi cấp tỉnh theo quy định.
Các cuộc thi do Sở Giáo dục và Đào tạo tổ chức hoặc phối hợp tổ chức cũng phải được lựa chọn, tránh dàn trải. Những sân chơi về tiếng Anh, STEM/STEAM, trải nghiệm, nghệ thuật, thể dục thể thao, trí tuệ nhân tạo... được khuyến khích theo tinh thần tự nguyện, không biến thành các kỳ thi và không sử dụng kết quả để xét thi đua.
Với giáo viên, Bộ yêu cầu không tổ chức hội thi giáo viên dạy giỏi cấp trường, cấp xã, phường để lấy thành tích. Trường hợp cần thiết tổ chức để phát hiện, lựa chọn giáo viên tham gia hội thi do cấp trên tổ chức thì phải bảo đảm thiết thực, đúng quy định và không phát sinh thêm hồ sơ, minh chứng không cần thiết.
Ở bậc mầm non, các trường cũng không tổ chức cuộc thi, hội thi, phong trào giáo viên làm đồ dùng, đồ chơi; không sử dụng sản phẩm này làm căn cứ đánh giá, xếp loại hoặc xét thi đua nếu không có quy định của cấp có thẩm quyền.
Giảm ít nhất 50% hội thi, phong trào hình thức
Chủ trương này được Bộ GD&ĐT đặt trong yêu cầu rộng hơn về chống bệnh thành tích và giảm áp lực hành chính trong trường học.
Tại hội nghị với Giám đốc các Sở GD&ĐT cuối tháng 7, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn yêu cầu giảm tối thiểu 50% các hội thi, phong trào, danh hiệu mang tính hình thức, qua đó dành thêm thời gian để giáo viên nghiên cứu, xây dựng bài giảng, chăm sóc và nâng đỡ từng học sinh.
Bộ yêu cầu chỉ tổ chức những cuộc thi, hội thi theo quy định, có mục tiêu rõ ràng, thiết thực, phù hợp chương trình, tiết kiệm và hiệu quả; không để hoạt động này trở thành áp lực hoặc phát sinh chi phí không cần thiết đối với nhà trường, giáo viên và học sinh.
Việc cắt giảm không đồng nghĩa hạn chế các hoạt động trải nghiệm hay phát triển phẩm chất, năng lực học sinh, cũng như hoạt động chuyên môn của giáo viên. Vấn đề là các hoạt động phải thực sự phục vụ mục tiêu giáo dục, thay vì tạo thêm thành tích, hồ sơ và áp lực.
Thực tế thời gian qua, nhiều địa phương tổ chức thi học sinh giỏi cấp trường, cấp xã hoặc cụm liên xã, thay thế kỳ thi cấp quận, huyện trước đây. Tùy địa phương, kết quả được sử dụng để lựa chọn đội tuyển cấp tỉnh, chủ yếu đối với học sinh lớp 9 và 12. Các cuộc thi dành cho giáo viên cũng được tổ chức theo cách tương tự.
Cắt hồ sơ, sổ sách, báo cáo và họp hành
Cùng với việc tinh gọn các cuộc thi, Bộ GD&ĐT yêu cầu các cơ sở giáo dục tiếp tục cắt giảm hồ sơ, sổ sách và các thủ tục hành chính không cần thiết.
Các trường chỉ thực hiện hồ sơ, sổ sách theo quy định, không tự đặt thêm biểu mẫu, báo cáo hoặc minh chứng nếu không có căn cứ pháp lý hoặc không thực sự cần thiết. Những hồ sơ trùng lặp, bất cập phải được rà soát để đề xuất sửa đổi, cắt giảm.
Các cuộc họp hành chính không cần thiết cần được rà soát, giảm bớt, dành thời gian cho hoạt động dạy học và sinh hoạt chuyên môn.
Trong năm học 2026-2027, ngành Giáo dục tiếp tục triển khai hồ sơ số, sổ sách số theo lộ trình, từng bước thay thế hồ sơ giấy. Các cơ sở giáo dục không yêu cầu đồng thời hồ sơ giấy và hồ sơ điện tử có cùng nội dung, trừ trường hợp pháp luật quy định.
Theo Bộ GD&ĐT, việc giảm các cuộc thi, phong trào và thủ tục hình thức nhằm giải phóng thời gian, nguồn lực cho hoạt động cốt lõi của nhà trường: dạy học, chăm sóc, giáo dục học sinh và nâng cao chất lượng thực chất.
