Mối nguy từ độc tố Cereulide trong vụ sữa Aptamil

(CLO) Cereulide là một loại độc tố cực mạnh do vi khuẩn Bacillus cereus sản sinh, thường được tìm thấy trong các loại thực phẩm giàu tinh bột như gạo hoặc mì ống khi chúng được bảo quản không đúng cách.

Điểm đáng lo ngại nhất của Cereulide chính là độ bền nhiệt đáng kinh ngạc, khiến nó không thể bị tiêu diệt bằng các phương pháp nấu nướng thông thường như đun sôi, nướng, chiên hay sử dụng lò vi sóng.

Khi xâm nhập vào cơ thể, loại độc tố này tấn công trực tiếp vào ti thể của tế bào, làm gián đoạn quá trình trao đổi năng lượng và có thể gây ra những hậu quả nghiêm trọng như suy gan, bệnh não hoặc suy đa tạng.

Các triệu chứng ngộ độc thường xuất hiện rất nhanh, chỉ từ 30 phút đến 6 giờ sau khi tiêu thụ, với các biểu hiện điển hình như buồn nôn, nôn mửa dữ dội, đau bụng và mệt mỏi. Đối với trẻ sơ sinh, tình trạng nôn mửa kéo dài có thể nhanh chóng dẫn đến mất nước và đe dọa đến tính mạng.

Screenshot 2026-01-25 at 10.49.49
Ảnh minh hoạ.

Độc tố Cereulide không tự nhiên xuất hiện mà là "sản phẩm" do vi khuẩn Bacillus cereus tiết ra khi chúng nảy mầm và sinh sôi trong thực phẩm không được bảo quản đúng cách. Vì sự nguy hiểm của Cereulide, nhiều quốc gia và khu vực trên thế giới đã ban hành các tiêu chuẩn nghiêm ngặt để kiểm soát vi khuẩn Bacillus cereus trong thực phẩm, đặc biệt là sữa bột trẻ em.

Tại Liên minh Châu Âu, nồng độ vi khuẩn này trong sữa bột công thức cho trẻ dưới sáu tháng tuổi bị giới hạn ở mức tối đa là 500 CFU/g (số lượng vi khuẩn còn sống có trong 1 gam thực phẩm) để đảm bảo an toàn. Tại Hàn Quốc, các cơ quan chức năng áp dụng tiêu chuẩn còn khắt khe hơn khi yêu cầu tất cả năm mẫu thử nghiệm đều phải có nồng độ vi khuẩn dưới 100 CFU/g .

Canada cho phép tối đa một trong mười mẫu thử nghiệm có nồng độ dao động từ 100 đến 10.000 CFU/g, bất kỳ mẫu nào vượt quá ngưỡng 10.000 đều bị coi là không đạt tiêu chuẩn.

Tại các thị trường khác như Mỹ hay Úc và New Zealand, các quy định cũng phân loại thực phẩm ăn sẵn dựa trên mật độ vi khuẩn để đưa ra cảnh báo kịp thời cho người tiêu dùng. Trung Quốc cũng đã ban hành các giới hạn vi khuẩn gây bệnh trong thực phẩm ăn sẵn bán rời, với ngưỡng không an toàn là trên 10.000 CFU/g đối với các sản phẩm chứa gạo và bột mì.

 Sữa Aptamil cũngđược bán tại thị trường Việt Nam.
Sữa Aptamil cũng được bán tại thị trường Việt Nam.

Tuy nhiên, một thực trạng đáng ngại là trong khi các hướng dẫn về vi khuẩn đã khá phổ biến, thì các ngưỡng giới hạn cụ thể cho bản thân độc tố Cereulide trong thực phẩm vẫn còn thiếu hụt ở nhiều nơi. Điều này đặt ra một thách thức lớn cho các nhà quản lý trong việc ngăn chặn các vụ ngộ độc thực phẩm ngay cả khi vi khuẩn đã bị tiêu diệt nhưng độc tố vẫn tồn tại.

Trước những rủi ro hiện hữu, các tổ chức quốc tế như Mạng lưới Hành động vì Thực phẩm Trẻ em Quốc tế đang kêu gọi Liên hợp quốc và các tổ chức y tế cập nhật các hướng dẫn vệ sinh đối với sữa bột trẻ em. Họ yêu cầu các quy định mới không chỉ tập trung vào việc tiêu diệt vi khuẩn mà còn phải ngăn ngừa sự hình thành của Cereulide ngay từ giai đoạn sản xuất và lưu kho.

Các chuyên gia khuyến cáo phụ huynh chỉ nên pha sữa bột ngay trước khi cho trẻ bú và tuyệt đối không tích trữ sữa đã pha ở nhiệt độ phòng trong nhiều giờ để tránh nguy cơ vi khuẩn nhân bản và tạo ra độc tố Cereulide.

Xem thêm

Cỡ chữ bài viết: