Đại sứ Trung Quốc tại Mỹ, Zhang Jun đã gửi văn kiện gia nhập Hiệp ước thương mại vũ khí toàn cầu lên Liên Hợp Quốc biến quốc gia này thành thành viên thứ 107 - Ảnh: Reuters
Đại sứ Trung Quốc tại Hoa Kỳ, Zhang Jun, cho biết ông đã ký gửi văn kiện gia nhập hiệp ước ATT của Trung Quốc, một giao dịch xuyên biên giới toàn cầu trị giá 70 tỷ đô la trong các vũ khí thông thường và kiểm soát dòng chảy vũ khí tuồn vào các khu vực xung đột.
Trung Quốc đã trở thành quốc gia thứ 107 tham gia hiệp ước được Đại hội đồng Hoa Kỳ phê chuẩn năm 2013.
Cựu Tổng thống Barack Obama cũng đã ký thỏa thuận để mở đường cho Mỹ gia nhập ATT, nhưng nó đã bị Hiệp hội Súng trường Quốc gia phản đối và không được Thượng viện Hoa Kỳ phê chuẩn.
Tổng thống Trump từng phát biểu vào tháng Tư năm ngoái rằng ông dự định thu hồi tư cách của Hoa Kỳ như là một người ký kết.
Vào tháng 7 năm 2019, Tổng thống Hoa Kỳ chia sẻ với Tổng thư ký Liên Hợp Quốc, ông Antonio Guterres rằng Washington không có ý định trở thành một bên tham gia hiệp ước và họ không có nghĩa vụ pháp lý từ chữ ký năm 2013.
Trong một phát biểu về hiệp ước ATT, Đại sứ Trung Quốc tại Mỹ, Zhang Jun nói rằng "các cường quốc cần làm gương bằng cách góp phần bảo vệ trật tự quốc tế, nhà nước pháp quyền, vai trò của Liên Hợp Quốc và chủ nghĩa đa phương”.
Ông Zhang Jun nói thêm rằng, "một quốc gia nào đó ... bỏ đi các cam kết quốc tế, và đưa ra các hành động đơn phương và bắt nạt… điều này mang lại sự không chắc chắn cho sự cân bằng và ổn định chiến lược toàn cầu, và làm suy yếu nghiêm trọng nỗ lực chung của tất cả các quốc gia để giải quyết các thách thức toàn cầu".
Mỹ là quốc gia xuất khẩu vũ khí hàng đầu thế giới hiện vẫn chưa tham gia hiệp ước thương mại vũ khí toàn cầu ATT - Ảnh: Reuters
Hiệp ước thương mại vũ khí toàn cầu được Liên Hợp Quốc thông qua vào năm 2013 và có hiệu lực từ ngày 24/12/2014 nhằm kiểm soát việc buôn bán vũ khí giữa các nước trên toàn cầu.
Mục đích của thỏa thuận này là nhằm thúc đẩy hòa bình, hạn chế thương vong cho con người, bảo đảm minh bạch và trách nhiệm từ các nước tham gia.
Các quốc gia tham gia phải lưu trữ toàn bộ thông tin về giao dịch mua bán vũ khí, đồng thời không được phép chuyển vũ khí xuyên biên giới nếu chúng có nguy cơ được dùng trong các cuộc tấn công dân thường hoặc hành động vi phạm nhân quyền.
Hiện có 107 quốc gia tham gia hiệp ước này.
Theo Viện nghiên cứu hòa bình quốc tế Stockholm, Trung Quốc là nhà xuất khẩu vũ khí lớn thứ năm toàn cầu trong giai đoạn 2014-2018, nhưng Trung Quốc không công bố số liệu về số lượng vũ khí mà họ xuất khẩu.
