Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên vừa ký ban hành Công văn số 2236/BYT-ATTP gửi UBND các tỉnh, thành phố, yêu cầu tăng cường kiểm tra, giám sát và bảo đảm an toàn thực phẩm tại bếp ăn tập thể. Động thái này được đưa ra khi nguy cơ mất an toàn thực phẩm không còn dừng ở cảnh báo mà đã hiện hữu trong thực tế.
Thời gian qua, nhiều đường dây thu gom, giết mổ và tiêu thụ động vật mắc bệnh quy mô lớn bị phát hiện. Đáng lo ngại, nguồn thực phẩm không bảo đảm vẫn có nguy cơ “lọt cửa” vào bếp ăn tập thể, thậm chí xuất hiện trong môi trường học đường - nơi yêu cầu tiêu chuẩn an toàn cao nhất.
Cùng với đó, các vụ ngộ độc thực phẩm tập thể tại trường học và khu công nghiệp gần đây tiếp tục làm dấy lên lo ngại về những “khe hở” trong kiểm soát, từ khâu nguyên liệu đầu vào đến chế biến, bảo quản và phục vụ.
Trước thực trạng này, Bộ Y tế yêu cầu các địa phương triển khai kiểm tra diện rộng, kết hợp cả định kỳ và đột xuất đối với bếp ăn tập thể, dịch vụ ăn uống. Trọng tâm là siết chặt trách nhiệm của đơn vị cung cấp suất ăn và người đứng đầu cơ sở, những chủ thể phải chịu trách nhiệm toàn diện về an toàn thực phẩm.
Quy trình kiểm soát từ nguồn nguyên liệu, vận chuyển, chế biến đến phân phối suất ăn phải được giám sát chặt chẽ. Các cơ sở buộc phải cung cấp đầy đủ thông tin truy xuất nguồn gốc, bảo đảm minh bạch khi xảy ra sự cố.
Đáng chú ý, Bộ Y tế yêu cầu công khai các trường hợp vi phạm trên phương tiện thông tin đại chúng, coi đây là biện pháp răn đe và cảnh báo xã hội. Đồng thời, khuyến khích sự tham gia giám sát của phụ huynh và các tổ chức đoàn thể nhằm tăng tính minh bạch trong bếp ăn trường học.
Với khối trường học có tổ chức bữa ăn nội trú, bán trú hoặc căng tin, yêu cầu được nâng lên một mức cao hơn: không chỉ tuân thủ quy định mà còn phải chủ động phòng ngừa rủi ro, tăng cường giáo dục kiến thức an toàn thực phẩm cho học sinh.
Song song với kiểm soát, các địa phương phải chuẩn bị sẵn sàng kịch bản ứng phó khi xảy ra ngộ độc thực phẩm, bảo đảm điều tra nhanh, truy vết chính xác và xử lý kịp thời để hạn chế thấp nhất hậu quả.
Việc ban hành công văn lần này cho thấy quyết tâm của ngành y tế trong việc “khóa chặt” các mắt xích rủi ro, đưa bếp ăn tập thể, đặc biệt là bếp ăn trường học trở lại đúng chuẩn an toàn, trước áp lực ngày càng lớn từ thực phẩm bẩn và nguy cơ dịch bệnh.
Vừa qua, Công an TP Hà Nội khởi tố 8 đối tượng trong đường dây thu gom lợn mắc dịch tả lợn châu Phi tại các tỉnh như Phú Thọ, Tuyên Quang vận chuyển về Hà Nội, giết mổ tập trung và đưa ra tiêu thụ trên thị trường.
Từ đầu năm 2026 đến nay, các đối tượng đã tiêu thụ khoảng 3.600 con lợn mắc dịch bệnh (tương đương gần 300 tấn). Số thịt này được đưa vào các chợ đầu mối, chợ dân sinh và bán cho Công ty TNHH Thực phẩm Cường Phát. Công ty này đã cung cấp thực phẩm cho một số trường học trên địa bàn thành phố Hà Nội.
Hiện, nhiều trường tại Hà Nội không vận hành bếp ăn, chế biến tại chỗ, thay vào đó, sử dụng mô hình cung cấp suất ăn bán trú. Theo thông tin từ Sở Y tế TP Hà Nội, toàn thành phố đang quản lý 2.231 trường công lập, trong đó có 811 trường mầm non, 731 trường tiểu học, 608 trường trung học cơ sở, 81 trường trung học phổ thông, với 1.775 nhà trường tổ chức bữa ăn bán trú. Tổng số suất ăn/lần phục vụ là 1.009.574 suất.
Sau thông tin thịt lợn bệnh được tuồn vào các trường học, nhiều phụ huynh có con ăn bán trú tại trường bày tỏ lo lắng, gửi yêu cầu các trường làm rõ nhà cung cấp thực phẩm, suất ăn. Một số trường đã thông tin gửi tới phụ huynh, công khai nguồn gốc thực phẩm. Đơn vị ký hợp đồng cung cấp suất ăn bán trú xuất hiện phổ biến là Công ty CP Dịch vụ suất ăn công nghiệp Hà Nội.
