Bài toán nhân lực cho ngành Y tế: Cần giải pháp tổng thể!

Bài toán nhân lực y tế

Một trong những vấn đề được nhiều người quan tâm đó là bài toán về nhân lực cho ngành y tế, trong đó có y tế công. Tình trạng bác sĩ nhảy việc, nhân viên y tế nghỉ việc do thu nhập thấp, bệnh viện thiếu nhân lực làm việc đã ảnh hưởng đến chất lượng khám chữa bệnh của người dân.

Số liệu thống kê từ Công đoàn ngành Y tế Việt Nam cho thấy, tính từ đầu năm 2021 đến hết 6 tháng đầu năm 2022, cả nước có gần 9.400 nhân viên y tế xin thôi việc hoặc bỏ việc. Nhân viên y tế đồng loạt nghỉ việc chỉ trong thời gian ngắn là việc chưa từng xảy ra.

bai toan nhan luc cho nganh y te can giai phap tong the hinh 1

Nghề Y cần đãi ngộ đặc biệt

Theo dự thảo chương trình “Về nâng cao công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân; chủ động thích ứng linh hoạt, góp phần phục hồi nhanh, phát triển bền vững” thì sẽ tiếp tục quán triệt, xây dựng thể chế kịp thời trên quan điểm “Nghề y là một nghề đặc biệt, cần được tuyển chọn, đào tạo, sử dụng và đãi ngộ đặc biệt”. Tới đây, Bộ Y tế chủ trì, phối hợp với Bộ Nội vụ và các cơ quan liên quan nghiên cứu, đề xuất các chế độ, chính sách tiền lương, phụ cấp cho cán bộ ngành Y tế.

Tại Hội nghị trực tuyến “Nâng cao công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân; chủ động thích ứng linh hoạt, góp phần phục hồi nhanh, phát triển bền vững” - nhiều vấn đề bất cập liên quan đến nhân lực y tế đã được Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam đề cập.

Theo Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam, hiện mệnh giá bảo hiểm y tế của Việt Nam tính trung bình một người (người dân, người nghèo, người mua bảo hiểm theo hộ) là 1 triệu VNĐ/người/năm, không bằng 1/10 - 1/30 của các nước phát triển. “Muốn giải quyết vấn đề giữ biên chế cho ngành y nói chung, cần tăng thu nhập cho cán bộ, nhân viên y tế thông qua việc tính đúng, tính đủ giá dịch vụ y tế. Nhưng muốn tính đúng, tính đủ thì chỉ có cách là người dân đóng góp, mua bảo hiểm y tế hoặc lấy ngân sách bù vào. Tuy nhiên, người dân thì nghèo, ngân sách nhà nước thì khó” - Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam phân tích.

Cũng theo Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam, về lâu dài, phải giải quyết được nút thắt trong việc tính đúng, tính đủ, có thể mức chưa được như các nước khác nhưng không thể như bây giờ. “Chúng ta cũng phải tăng đầu tư ngân sách. Hiện nay, cứ 100 đồng tiền mua bảo hiểm y tế thì có 60 đồng của người dân và 40 đồng của ngân sách nhà nước, cần phải tăng mức này. Không thể nào đòi chữa bệnh như các nước tiên tiến nhất mà giá lại như nước nghèo nhất” - Phó Thủ tướng nói.

Về biên chế, theo Phó Thủ tướng đây là câu chuyện dài. Hiện nay, Việt Nam có 8,8 bác sĩ/vạn dân, trong khi con số này ở Australia là 36, Pháp là 34, Trung Quốc là 22. Việt Nam ngang với Ấn Độ, cao hơn Indonesia. Cũng theo Phó Thủ tướng, quan trọng hơn nữa là điều dưỡng viên. Nếu theo nguyên lý ngành y mong muốn hướng tới là chữa trị, chăm sóc, người bệnh, chứ không trị bệnh nhưng cũng không có điều dưỡng viên.

Cũng theo Phó Thủ tướng, trên thế giới cứ 1 bác sĩ thì có 3-4 điều dưỡng viên, Nhật Bản thậm chí có đến 9 đến 10 người, còn ở Việt Nam 1 bác sĩ chỉ có 1,5 điều dưỡng viên. Trong khi đó, yêu cầu về biên chế là giảm khoảng 10%. “Như vậy, khoảng cách giữa yêu cầu đặt ra và điều kiện, mong muốn triển khai là quá xa. Cần phải giải quyết vấn đề trên yếu tố thực tế” - Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam nhấn mạnh.

Cần ưu tiên cho ngành Y

Vấn đề nhân sự ngành Y theo nhiều chuyên gia xác định là một bài toán khó. Nhân lực có kinh nghiệm thì xin ra viện tư, người dân muốn y tế phục vụ tốt nhưng định mức bác sĩ trên người dân và định mức điều dưỡng trên người dân lại quá thấp. Trong khi người dân muốn được sử dụng dịch vụ chất lượng cao nhưng lại trả phí thấp.

bai toan nhan luc cho nganh y te can giai phap tong the hinh 2

Nghề Y là một nghề đặc biệt, cần được tuyển chọn, đào tạo, sử dụng và đãi ngộ đặc biệt.

Nhiều địa phương đang chuyển mình

Tại Đồng Nai, năm 2023 sẽ hỗ trợ bác sĩ về tỉnh này công tác từ 200 - 300 triệu đồng/người, nhận một lần. Các tiến sĩ, bác sĩ chuyên khoa II, bác sĩ nội trú 300 triệu đồng; thạc sĩ, bác sĩ chuyên khoa I 250 triệu đồng. Còn bác sĩ đa khoa sẽ được chi mức hỗ trợ 200 triệu đồng. Các nhân viên y tế đang công tác cũng sẽ được hỗ trợ đến 4 triệu đồng/tháng. Trong khi đó, tại Bình Dương với trình độ tiến sĩ, bác sĩ chuyên khoa cấp II, bác sĩ nội trú nếu về địa phương này công tác được hỗ trợ trực tiếp 600 triệu đồng; thạc sĩ, bác sĩ chuyên khoa cấp I 500 triệu đồng; bác sĩ đa khoa, bác sĩ răng hàm mặt tốt nghiệp loại giỏi trở lên 450 triệu đồng, tốt nghiệp loại khá 420 triệu đồng, tốt nghiệp loại trung bình, trung bình khá 400 triệu đồng.

Trước vấn đề này, trao đổi với phóng viên Báo Nhà báo & Công luận, nguyên ĐBQH Bùi Thị An cho rằng cần rà soát tổng thể đời sống và chính sách đối với ngành Y tế. Cần đánh giá xem mức trả thù lao cho nhân viên ngành Y trong công lập đã xứng đáng chưa. Việc để nhân viên y tế công lập bỏ ra y tế tư nhân xuất phát từ những bất cập nào. “Nhân lực bệnh viện hiện đã đủ cho nhu cầu khám chữa bệnh, tỷ lệ bác sĩ trên đầu người dân hiện là bao nhiêu, tỷ lệ điều dưỡng thế nào và thực chất đang hoạt động như thế nào” - bà Bùi Thị An đặt vấn đề.

Cũng theo vị này, ngành Y tế là ngành cực kỳ quan trọng trong việc nâng cao đời sống của người dân. Qua đợt chống dịch vừa rồi, việc nhân viên y tế bỏ việc nên cần được đánh giá lại toàn bộ thực trạng ngành Y tế. “Thiếu nhân lực y tế là do đào tạo hay do không có biên chế. Từ đó mới thay đổi chính sách để thúc đẩy ngành Y phát triển. Lương ngành Y phải cố gắng làm sao để nhân viên y tế yên tâm công tác. Hiện nay đang có sự chênh lệch quá lớn giữa viện công và viện tư. Cần nâng lên để họ có đủ điều kiện sống” - bà Bùi Thị An nêu quan điểm.

Cũng theo vị này, phải giữ được thầy giỏi để chữa bệnh cho dân nghèo, không để tình trạng đào tạo được bác sĩ tay nghề giỏi lại bỏ việc ra làm bệnh viện tư. “Cần rà soát tổng thể về mức sống của cán bộ nhân viên y tế. Cần nghiên cứu một cách cẩn thận để người làm y tế sống được bằng đồng lương của mình” - bà Bùi Thị An một lần nữa nhấn mạnh.

Liên quan đến nhân lực của ngành y, ĐBQH Nguyễn Văn Hóa (Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Đồng Tháp) cho rằng việc giảm biên chế là chủ trương chung. Tuy nhiên, dự phòng biên chế cho ngành Y luôn có. Hằng năm ngành Y vẫn tuyển dụng. “Tôi nghĩ rằng, ngành Y  không nên quá lo lắng về vấn đề biên chế”. Cũng theo vị này, ngành Y tế là ngành quá quan trọng, đội ngũ y bác sĩ có tâm rất cao. “Nên mở rộng y tế tư nhân càng nhiều càng tốt để đáp ứng nhu cầu của người dân” - vị này nêu ý kiến.

Có thể thấy rằng, bài toán nhân lực của ngành Y tế sẽ chưa thể giải quyết dứt điểm nhanh chóng, về lâu dài cần chính sách đãi ngộ cho Y tế tốt hơn, cùng với đó là phát triển y tế tư nhân mạnh mẽ hơn nữa.

PV

Xem thêm

Đắp lá ớt chữa vết thương, người phụ nữ 65 tuổi suýt mất chân

Đắp lá ớt chữa vết thương, người phụ nữ 65 tuổi suýt mất chân

(CLO) Chỉ từ một vết đau nhói ở chân khi xỏ dép đi chợ, người phụ nữ 65 tuổi đã phải nhập viện trong tình trạng chân sưng nề, thâm đen, nổi nhiều bọng nước và hoại tử phần mềm. Trước đó, bà được hướng dẫn giã lá ớt đắp lên vết thương theo kinh nghiệm truyền miệng.

Làm đẹp cấp tốc, trả giá bằng tổn thương làn da

Làm đẹp cấp tốc, trả giá bằng tổn thương làn da

(CLO) Peel da tại nhà được nhiều người lựa chọn nhờ giá rẻ và lời quảng cáo về hiệu quả làm đẹp nhanh chóng. Thế nhưng, việc sử dụng hóa chất không đúng cách, không rõ nguồn gốc có thể dẫn đến bỏng da và nhiều biến chứng khó lường.

Ninh Bình: Hơn 2,67 triệu người được khám sức khỏe định kỳ, sàng lọc miễn phí

Ninh Bình: Hơn 2,67 triệu người được khám sức khỏe định kỳ, sàng lọc miễn phí

(CLO) Tính đến ngày 26/10, tỉnh Ninh Bình đã tổ chức khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí cho 2.677.020 người, đạt 60,6% dân số. Tỉnh đang tập trung tháo gỡ khó khăn, đẩy nhanh tiến độ thực hiện, hướng tới mục tiêu 100% người dân được khám sức khỏe ít nhất một lần trong năm 2026.

Trẻ chờ ghép tim: Có những bệnh nhi bác sĩ không biết cứu bằng cách nào!

Trẻ chờ ghép tim: Có những bệnh nhi bác sĩ không biết cứu bằng cách nào!

(CLO) “Trẻ 5-6 tuổi, chỉ nặng 10-15 kg, không thể nhận trái tim từ người trưởng thành nặng 50-60 kg vì không tương thích về kích thước. Việc tìm được trái tim phù hợp từ người hiến chết não cho trẻ em rất khó khăn. Riêng khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, mỗi năm có khoảng 70-75 trẻ cần ghép tim nhưng chỉ 5-7 em tìm được nguồn tạng phù hợp”, GS.TS Nguyễn Hoàng Định, Phó Giám đốc Bệnh viện Đại học Y Dược TP HCM chia sẻ đầy trăn trở.

Đại diện WHO tại Việt Nam: Hiến mô, tạng ở trẻ em phải ngăn nguy cơ ép buộc, thương mại hóa

Đại diện WHO tại Việt Nam: Hiến mô, tạng ở trẻ em phải ngăn nguy cơ ép buộc, thương mại hóa

(CLO) Khẳng định hiến mô, tạng ở người chưa thành niên là một vấn đề cực kỳ nhạy cảm, TS Angela Pratt - Trưởng đại diện Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tại Việt Nam khuyến cáo cần thiết lập những cơ chế bảo vệ đặc biệt nghiêm ngặt. Mục tiêu tối thượng là nhằm ngăn chặn triệt để mọi nguy cơ trẻ bị ép buộc, gây áp lực hay biến thành nạn nhân của hành vi thương mại hóa.

Một cái gật đầu của trẻ 10 tuổi có đủ để bác sĩ lấy mô?

Một cái gật đầu của trẻ 10 tuổi có đủ để bác sĩ lấy mô?

(CLO) PGS.TS.BS Dương Đức Hùng, Giám đốc Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức, cho rằng việc trẻ em đồng ý hiến mô chưa thể là căn cứ để quyết định lấy mô. Ngay cả khi cha mẹ đồng thuận, bệnh viện vẫn phải đánh giá chặt chẽ nguy cơ đối với sức khỏe của trẻ trước mắt và lâu dài, tránh để quyền lợi của người lớn lấn át quyền lợi của trẻ em.

WHO khuyến nghị Việt Nam hạn chế quảng cáo thực phẩm không lành mạnh

WHO khuyến nghị Việt Nam hạn chế quảng cáo thực phẩm không lành mạnh

(CLO) Bà Angela Pratt, Trưởng Đại diện Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tại Việt Nam, cho rằng việc sửa đổi Luật An toàn thực phẩm là cơ hội để Việt Nam không chỉ kiểm soát thực phẩm ô nhiễm, ngộ độc mà còn giải quyết nguy cơ từ thực phẩm không lành mạnh, trong đó có việc xem xét quy định nhãn cảnh báo sản phẩm chứa nhiều đường, muối và chất béo.

Tin lời mách trên mạng, người đàn ông 66 tuổi ăn 1 cây mía mỗi ngày, bị tê người, nói khó khiến gia đình tưởng đột quỵ

Tin lời mách trên mạng, người đàn ông 66 tuổi ăn 1 cây mía mỗi ngày, bị tê người, nói khó khiến gia đình tưởng đột quỵ

(CLO) Mắc đái tháo đường nhiều năm, người đàn ông 66 tuổi ở Phú Thọ ăn một cây mía mỗi ngày sau khi nghe lời mách trên mạng xã hội. Khi đến khám, đường huyết của bệnh nhân lên tới 18 mmol/L, kèm biểu hiện tê người, nói khó khiến gia đình lo lắng vì tưởng đột quỵ.

Cỡ chữ bài viết: