Theo Cục Quản lý Khám, chữa bệnh, Ebola là bệnh truyền nhiễm cấp tính đặc biệt nguy hiểm, thường gây hội chứng xuất huyết và suy đa tạng, với tỷ lệ tử vong có thể lên tới 90%.
Bệnh lây truyền qua tiếp xúc trực tiếp với máu, mô, dịch cơ thể của người hoặc động vật nhiễm bệnh. Virus cũng có thể lây qua các vật dụng bị nhiễm mầm bệnh như quần áo, chăn màn, kim tiêm đã qua sử dụng.
Đáng lo ngại, theo cập nhật từ Tổ chức Y tế Thế giới, chỉ trong khoảng thời gian từ ngày 5-20/5, Cộng hòa Dân chủ Congo và Uganda đã ghi nhận khoảng 600 ca nghi mắc Ebola, trong đó có 139 trường hợp tử vong. Hơn 50 ca được xác định nhiễm chủng Bundibugyo - một trong 6 chủng của virus Ebola.
Ngày 17/5, WHO chính thức tuyên bố đợt bùng phát Ebola do chủng Bundibugyo tại Congo và Uganda là “tình trạng y tế công cộng khẩn cấp gây quan ngại quốc tế”.
Trước diễn biến trên, Bộ Y tế yêu cầu các cơ sở y tế đặc biệt lưu ý sàng lọc những trường hợp nhập cảnh hoặc trở về từ vùng có dịch trong vòng 21 ngày.
Các bệnh viện phải tăng cường giám sát, kiểm soát nhiễm khuẩn; thực hiện phân luồng, cách ly nghiêm ngặt đối với các trường hợp nghi ngờ hoặc xác định mắc Ebola; đồng thời chủ động phối hợp với y tế dự phòng để xét nghiệm, chẩn đoán và điều trị theo đúng hướng dẫn chuyên môn.
Cục Quản lý Khám, chữa bệnh cũng yêu cầu rà soát toàn bộ điều kiện cách ly, năng lực điều trị, chuẩn bị đầy đủ phương tiện phòng hộ cá nhân cho nhân viên y tế nhằm sẵn sàng ứng phó nếu dịch xâm nhập.
Bên cạnh đó, các địa phương được yêu cầu thường xuyên cập nhật tình hình dịch bệnh thế giới, tăng cường truyền thông để người dân không hoang mang nhưng cũng không chủ quan trước nguy cơ dịch bệnh.
Theo số liệu cập nhật đến ngày 23/5, CHDC Congo đã ghi nhận 867 ca nghi nhiễm Ebola tại 3 tỉnh, trong đó có 204 ca tử vong.
Liên minh châu Phi cảnh báo dịch bệnh đang có nguy cơ lan rộng ra nhiều quốc gia trong khu vực.
Phát biểu tại cuộc họp báo ở Addis Ababa, Giám đốc Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh châu Phi (Africa CDC) Jean Kaseya cho biết ngoài Congo và Uganda, hiện còn 10 quốc gia châu Phi khác đối mặt nguy cơ cao bị ảnh hưởng, gồm Angola, Burundi, Cộng hòa Trung Phi, Cộng hòa Congo, Ethiopia, Kenya, Rwanda, Nam Sudan, Tanzania và Zambia.
Theo ông Kaseya, hoạt động đi lại xuyên biên giới dày đặc cùng tình trạng bất ổn an ninh kéo dài đang khiến virus có nguy cơ lây lan nhanh hơn.
Tại Uganda, giới chức y tế vừa ghi nhận thêm 3 ca mắc Ebola mới, nâng tổng số ca bệnh từ ngày 15/5 lên 5 trường hợp, trong đó có 1 ca tử vong.
Các ca mắc mới gồm một tài xế, một nhân viên y tế người Uganda và một phụ nữ đến từ CHDC Congo. Đáng chú ý, người tài xế từng chở bệnh nhân Ebola từ Congo nhập cảnh vào Uganda, trong khi nhân viên y tế bị phơi nhiễm trong quá trình điều trị.
WHO cho biết chủng virus gây bệnh lần này là Bundibugyo - biến thể hiếm gặp của Ebola hiện chưa có vaccine hoặc thuốc điều trị đặc hiệu được cấp phép chính thức.
Các chuyên gia nhận định virus có thể đã âm thầm lây lan trong cộng đồng trước khi được phát hiện.
Cùng ngày, Liên đoàn Chữ thập Đỏ và Trăng lưỡi liềm Đỏ quốc tế thông báo 3 tình nguyện viên tại CHDC Congo đã tử vong sau khi nghi nhiễm Ebola trong lúc làm nhiệm vụ nhân đạo tại tỉnh Ituri hồi cuối tháng 3.
Để ngăn dịch lan rộng, Chính phủ CHDC Congo đã tạm đình chỉ toàn bộ các chuyến bay chở khách đến và đi khỏi thành phố Bunia - tâm điểm của đợt bùng phát Ebola hiện nay.
Chính quyền địa phương cũng cấm tổ chức tang lễ và các cuộc tụ tập trên 50 người. Việc chôn cất các nạn nhân Ebola phải được thực hiện dưới sự giám sát nghiêm ngặt của lực lượng an ninh.
Bộ trưởng Y tế CHDC Congo Samuel Roger Kamba nhấn mạnh việc kiểm soát Ebola là “vấn đề của tất cả mọi người”, đồng thời kêu gọi tăng cường kiểm soát các khu vực bất ổn để ngăn chặn virus lây lan.
