Ngày 17/6, tại Kỳ họp thứ 7, Quốc hội khóa XV đã thảo luận về chủ trương đầu tư Dự án xây dựng đường cao tốc Bắc - Nam phía Tây đoạn Gia Nghĩa (Đắk Nông) - Chơn Thành (Bình Phước). Bên hành lang Quốc hội, nhiều đại biểu đồng tình ủng hộ về sự cần thiết phải triển khai tuyến đường cao tốc này, bởi đây chính là một trong những động lực để thúc đẩy liên kết vùng ở khu vực Tây Nguyên với Đông Nam Bộ và Tây Nam Bộ; đồng thời kiến nghị một số cơ chế đặc thù dành cho dự án.
Theo đó, Đại biểu Quốc hội Nguyễn Hải Dũng (đoàn Nam Định) cho rằng: Khu vực Tây nguyên có lợi thế, tiềm năng lớn nhưng điều kiện giao thông vận tải lại kém phát triển, đường thủy không khả thi và đường không cũng không phải thế mạnh. Phù hợp cho khu vực này duy nhất chỉ có đường bộ nên cần dồn lực vào loại hình giao thông này.
“Do đó, đầu tư xây dựng cao tốc Gia Nghĩa – Chơn Thành là cần thiết và rất quan trọng. Khi Quốc hội thông qua chủ trương dự án này cũng chính là thành công trong việc phát triển kinh tế - xã hội cho khu vực Tây Nguyên và vùng Đông Nam Bộ”, Đại biểu Quốc hội Nguyễn Hải Dũng nói.
Đại biểu Quốc hội Nguyễn Hải Dũng (đoàn Nam Định).
Chủ trương cũng sẽ có cơ thế đặc thù trong thực hiện dự án cao tốc này như: mỏ vật liệu xây dựng, khai thác khoáng sản không phải cấp phép để rút ngắn thời gian làm thủ tục hành chính, hay chỉ định thầu… Những yếu tố đặc thù sẽ tạo điều kiện thuận lợi, đảm bảo được việc đầu tư xây dựng tuyến này và hoàn thành với tiến độ rất ngắn.
Tuy nhiên, theo vị Đại biểu Quốc hội đoàn Nam Định thì: “Trong cơ chế đặc thù sẽ có giao phân cấp, phân quyền nên cần giám sát chặt chẽ. Bởi trên thực tế đã có bài học về chương trình phục hồi phát triển kinh tế - xã hội sau Covid-19 đã xảy ra nhiều sai phạm. Do đó, khâu thanh tra, kiểm tra là tất yếu và duy trì trong suốt quá trình triển khai thực hiện dự án”.
Đồng tình quan điểm trên, Đại biểu Quốc hội Trần Văn Tiến (đoàn Vĩnh Phúc) nhấn mạnh: Cao tốc Gia Nghĩa – Chơn Thành là tuyến giao thông huyết mạch quan trọng tạo liên kết vùng; đồng thời, phù hợp quy hoạch, chiến lược phát triển cao tốc. Dự án này còn góp phần đảm bảo cho quốc phòng, an ninh và đặc biệt, phù hợp với nguyện vọng của nhân dân để phát triển kinh tế khu vực lân cận nơi tuyến cao tốc đi qua.
Đại biểu Quốc hội Trần Văn Tiến (đoàn Vĩnh Phúc).
Vì vậy, phải có cơ chế đặc thù khi thực hiện đầu tư tuyến này, nhất là việc đảm bảo hoàn thành đúng tiến độ. Cơ chế đặc thù giúp giải quyết được các thủ tục nhanh chóng, thực hiện theo tiến độ của dự án.
“Cơ chế đặc thù đồng nghĩa với việc phân cấp, phân quyền và đặc biệt là phải thực hiện nghiêm khâu giám sát, thanh tra, kiểm tra. Nếu lạm dụng quá cơ chế đặc thù sẽ dễ dẫn đến lạm dụng phân cấp, phân quyền trong triển khai thực hiện”, Đại biểu Quốc hội Trần Văn Tiến lưu ý.
Trong khi đó, Đại biểu Quốc hội Vũ Ngọc Long (đoàn Bình Phước) cũng nêu rõ: Cao tốc phía Tây đoạn Gia Nghĩa - Chơn Thành là một dự án trọng điểm kết nối Tây Nguyên với Đông Nam Bộ, Tây Nam Bộ và TP Hồ Chí Minh. Đây là dự án giao thông giúp mở ra tiềm năng mới trong không gian phát triển để hiệu quả các nguồn lực. Đặc biệt dự án đã nhận được sự đồng thuận cao của Chính phủ, Quốc hội cũng như quyết tâm của hai địa phương là Bình Phước và Đắk Nông.
Đại biểu Quốc hội Vũ Ngọc Long (đoàn Bình Phước).
Hiện nay, nhiều dự án giao thông đang gặp khó khăn về vật liệu san lấp, hay vẫn còn những điểm nghẽn về việc thu hồi vật liệu khoáng sản… Do đó, cần phải có cơ chế đặc thù để thực hiện các dự án cao tốc trọng điểm nói chung và dự án cao tốc Gia Nghĩa - Chơn Thành nói riêng.
Tại hội trường Quốc hội, nhiều đại biểu cũng đã nhấn mạnh việc phân cấp, phân quyền là cần thiết, bởi sẽ tạo sự chủ động cho địa phương khi thực hiện các dự án đầu tư trọng điểm, đặc biệt là lĩnh vực giao thông. Tuy nhiên, việc phân cấp, phân quyền phải gắn với kiểm tra, giám sát.
Triển khai dự án cao tốc phía Tây Gia Nghĩa - Chơn Thành vì đây là một dự án khơi thông nguồn lực của Tây Nguyên và vùng trọng điểm miền Đông Nam Bộ, TP Hồ Chí Minh và tiếp nối với vùng Tây Nam Bộ. Tuy nhiên, cũng rất cần sự đồng thuận của các cấp, ngành, đặc biệt là khơi thông những vướng mắc, trước mắt là đảm bảo vật liệu san lấp.
