Đổi mới hoạt động tiếp xúc cử tri theo hướng thực chất, gần dân
Tại Hội nghị HĐND toàn quốc triển khai phương hướng, nhiệm vụ nhiệm kỳ 2026-2031, ngày 28/5, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân thành phố Cần Thơ Đồng Văn Thanh đã trình bày tham luận với chủ đề "Vai trò của Hội đồng nhân dân thành phố Cần Thơ trong việc kiểm soát quyền lực nhà nước đối với bộ máy chính quyền hai cấp".
Phó Bí thư thường trực Thành ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân thành phố Cần Thơ khẳng định, kiểm soát quyền lực Nhà nước là nguyên tắc cốt lõi của một nền quản trị quốc gia hiện đại, minh bạch và hiệu quả. Quyền lực nhà nước thuộc về Nhân dân, phải được kiểm soát bằng cơ chế đồng bộ, chặt chẽ.
Trong giai đoạn chiến lược hướng tới năm 2030, khi Cần Thơ đang tăng tốc phát triển để khẳng định vị thế trung tâm của vùng Đồng bằng sông Cửu Long theo Nghị quyết của Bộ Chính trị, áp lực lên bộ máy hành chính hai cấp là rất lớn. Nếu quyền lực hành chính không được kiểm soát tốt nguy cơ lạm quyền, né tránh trách nhiệm hoặc kém hiệu quả trong thực thi công vụ sẽ trở thành điểm nghẽn của sự phát triển.
Phó Bí thư thường trực Thành ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân thành phố Cần Thơ Đồng Văn Thanh cho biết, với nhận thức đó, thời gian qua, HĐND thành phố Cần Thơ đã triển khai đồng bộ với nhiều giải pháp nhằm kiểm soát quyền lực đối với bộ máy chính quyền hai cấp, tập trung vào 4 hoạt động cốt lõi:
Thứ nhất, kiểm soát quyền lực nhà nước thông qua hoạt động ban hành nghị quyết. Theo đó, từ 01/7/2025 đến nay, HĐND thành phố đã tổ chức 11 kỳ họp, ban hành hơn 150 nghị quyết, trong đó có nhiều nghị quyết quan trọng về thể chế, phân cấp, phân quyền, phát triển kinh tế - xã hội, ngân sách và công tác tổ chức, bộ máy, cán bộ…
Đối với các nội dung dự kiến trình tại kỳ họp, nếu xét thấy cần thiết, các Ban HĐND thành phố chủ động khảo sát trước khi thẩm tra. Đồng thời, sau khi nghị quyết được ban hành, Thường trực HĐND thành phố thường xuyên chỉ đạo rà soát, đôn đốc Ủy ban nhân dân thành phố tổ chức triển khai và báo cáo tình hình triển khai. Qua đó, hoạt động ban hành nghị quyết nói chung, công tác thẩm tra và đôn đốc nói riêng, được xem là những công cụ hữu hiệu của HĐND thành phố trong việc kiểm soát quyền lực nhà nước đối với chính quyền địa phương hai cấp.
Thứ hai, kiểm soát quyền lực nhà nước thông qua hoạt động giám sát. Trong giám sát, ngoài các hình thức phổ biến, chúng tôi quan tâm thực hiện một số hình thức có tính đặc thù của địa phương, trong đó có việc tổ chức Chương trình “Lắng nghe và Trao đổi”, được truyền hình trực tiếp. Đây là diễn đàn để chính quyền lắng nghe, trao đổi những vấn đề mà cử tri, Nhân dân và doanh nghiệp quan tâm...
Đồng thời, sau Chương trình, một số nghị quyết, chính sách mới đã được nghiên cứu, xem xét, ban hành, qua đó thể hiện sự quan tâm của cấp uỷ, chính quyền trong hiện thực hoá nguyện vọng chính đáng của cử tri, Nhân dân góp phần hoàn thiện chính sách và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của thành phố.
Đối với hoạt động chất vấn và trả lời chất vấn, HĐND thành phố Cần Thơ trong thời gian qua thực hiện ngày càng đi vào chiều sâu và thực chất, bảo đảm tính dân chủ, sôi nổi, có trọng tâm, trọng điểm. Đại biểu HĐND thể hiện tinh thần trách nhiệm, đặt câu hỏi ngắn gọn, đi thẳng vào vấn đề. Lãnh đạo các sở, ngành được chất vấn làm rõ trách nhiệm và đề xuất giải pháp khắc phục các tồn tại, hạn chế, vướng mắc trong lĩnh vực phụ trách.
Thứ ba, kiểm soát quyền lực nhà nước thông qua phân cấp phân quyền. Đặc biệt là ban hành các nghị quyết về phân cấp, phân quyền cho UBND thành phố và UBND cấp xã đảm bảo đúng quy định của pháp luật và phù hợp với tình hình thực tế của địa phương.
Thứ tư, kiểm soát quyền lực nhà nước thông qua hoạt động tiếp xúc cử tri. Phó Bí thư Thường trực Thành ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân thành phố Cần Thơ Đồng Văn Thanh nhấn mạnh, thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp hiện nay, là cần quan tâm tăng cường hơn nữa vai trò cầu nối của đại biểu HĐND giữa Nhân dân với chính quyền. Trong đó, cần tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức tiếp xúc cử tri theo hướng thực chất, gần dân, sát dân; thực tiễn hoạt động cho thấy, một số Tổ đại biểu và đại biểu đi khảo sát thực tế một số ý kiến, kiến nghị của cử tri sau buổi tiếp xúc và phản ánh đến cơ quan chức năng thì việc giải quyết sẽ nhanh chóng, dứt điểm, cử tri cũng bày tỏ sự hài lòng và quan tâm của chính quyền các cấp.
Do vậy, những ý kiến chính đáng của người dân cũng là một “kênh kiểm soát quyền lực” quan trọng, cần được theo dõi, đôn đốc việc giải quyết kịp thời, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước và củng cố niềm tin của Nhân dân đối với chính quyền địa phương.
Xây dựng cơ sở dữ liệu giám sát liên thông giữa HĐND 2 cấp và chính quyền
Phó Bí thư Thường trực Thành ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân thành phố Cần Thơ Đồng Văn Thanh cho biết, bên cạnh những kết quả đạt được, vẫn còn một số khó khăn, hạn chế cần tiếp tục quan tâm như: một số cơ quan chuyên môn nghiên cứu, cập nhật chưa đầy đủ một số quy định của pháp luật, từng lúc từng nơi còn lúng túng trong tổ chức thực hiện thể chế hóa, cụ thể hóa; công tác giám sát, chất vấn và trả lời chất vấn tại một số xã phường còn hạn chế...
HĐND thành phố Cần Thơ sẽ trình Ban Thường vụ Thành ủy ban hành Chỉ thị về lãnh đạo, chỉ đạo tiếp tục đổi mới, nâng cao chất lượng hoạt động của Hội đồng nhân dân, trong đó quan tâm hơn nữa các hình thức hoạt động có nhiều ý nghĩa trong việc kiểm soát quyền lực nhà nước đối với bộ máy chính quyền 2 cấp. Tiếp tục quan tâm công tác rà soát, xử lý, hoàn thiện thể chế của địa phương; nghiên cứu, xây dựng các cơ chế phân cấp, phân quyền phù hợp, kịp thời tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc trong thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.
“Chúng tôi sẽ xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu giám sát liên thông giữa HĐND 2 cấp và kết nối với hệ thống quản lý của chính quyền nhằm đảm bảo tính toàn diện, sâu sát và khả thi, nhất là đối với các vấn đề khó khăn, vướng mắc trong chỉ đạo, điều hành của UBND TP và hoạt động của bộ máy chính quyền địa phương 2 cấp. Đổi mới mạnh mẽ và toàn diện hoạt động tiếp xúc cử tri theo hướng thực chất, dân chủ và trách nhiệm; lấy sự hài lòng, tín nhiệm của cử tri, Nhân dân làm thước đo hiệu quả hoạt động của bộ máy chính quyền”, Phó Bí thư thường trực Thành ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân thành phố Cần Thơ nhấn mạnh.
