ChatGPT trong hoạt động báo chí: Cơ hội và thách thức

Thứ bảy, 11/02/2023 19:10 PM - 0 Trả lời

(CLO) ChatGPT đang là cụm từ "hot", đây được coi là một bước đột phá về trí tuệ nhân tạo, đã và đang tạo nên làn sóng cực mạnh trên internet. Mô hình này đang được dự đoán sẽ tác động nhiều mặt đến báo chí truyền thông và toàn xã hội.

Tương lai báo chí nằm ở khả năng của các nhà báo

Nếu dành thời gian lướt mạng xã hội những tuần qua, nhiều người chắc chắn đã nghe nói về ChatGPT. Chatbot thông minh và gây chú ý này được phát triển bởi OpenAI, ra mắt vào tháng 11/2022.

GPT (Generative Pre-training Transformer) là một mạng lưới thần kinh AI (ANNs) được đào tạo trên khối lượng lớn văn bản trực tuyến, để tạo ra các phản hồi tự nhiên, giống con người. Nó có thể trả lời các câu hỏi phức tạp, viết truyện cười, viết mã máy tính, viết bài luận cấp đại học, giải thích các khái niệm khoa học ở nhiều cấp độ và thậm chí đưa ra lời khuyên y tế, tất nhiên luôn đi kèm với tuyên bố từ chối trách nhiệm rằng người dùng phải tự xác minh mọi thứ trong thế giới thực.

Màn trình diễn của siêu AI khiến mọi người kinh ngạc, đến mức một số thậm chí còn tuyên bố: "Google đã chết". Số khác nghĩ rằng sức ảnh hưởng của ChatGPT còn vượt xa sự sụp đổ của Google: Công việc của con người cũng đang bị đe dọa.

chatgpt trong hoat dong bao chi co hoi va thach thuc hinh 1

Ở dạng ChatGPT tồn tại ngày nay, các nhà báo nên sử dụng nó như một công cụ.

Tuy nhiên, trên Information Age đã nêu ra nhược điểm của siêu AI khi ấn phẩm đã sử dụng ChatGPT để viết toàn bộ câu chuyện về chatbot này và đăng thành phẩm kèm theo một đoạn giới thiệu ngắn. Tác phẩm đạt yêu cầu khi cung cấp khá đầy đủ các thông tin và sắp xếp một cách mạch lạc. Nhưng khi "viết" tác phẩm, ChatGPT cũng tạo ra các trích dẫn giả và gán chúng cho một nhà nghiên cứu của OpenAI là John Smith.

Điều này nhấn mạnh sự thất bại của một mô hình ngôn ngữ lớn như ChatGPT: Không biết cách tách biệt thực tế và hư cấu. Chatbot không thể được đào tạo để làm như vậy. Đó chỉ là một công cụ tổ chức từ một AI được lập trình để có thể viết các câu mạch lạc.

Đây là sự khác biệt quan trọng giữa chatbot và con người. Vì vậy, về cơ bản, điều này không cho phép ChatGPT (hoặc mô hình ngôn ngữ lớn cơ bản được xây dựng trên GPT 3.5 của OpenAI) viết tin tức hoặc phát biểu về các vấn đề hiện tại.

Biên tập viên khoa học của CNET Jackson Ryan nhận định: "ChatGPT chắc chắn không thể làm công việc của một nhà báo. Nói nó có thể thay thế là hạ thấp hoạt động báo chí.

ChatGPT không ra ngoài thế giới để nói chuyện, phỏng vấn nhân vật, không thể đọc được cảm xúc trên gương mặt Kylian Mbappe khi anh vô địch World Cup 2018, cũng chắc chắn không nhảy lên một con tàu đến Nam Cực để viết về những trải nghiệm của mình".

Bàn về tác động của ChatGPT trong hoạt động báo chí, ông Bùi Công Duyến, Giám đốc Sản phẩm Tòa soạn hội tụ ONECMS, Công ty Cổ phần Công nghệ NEKO cho biết, việc ra mắt ChatGPT hay gần đây nhất là Google Bard là một hồi chuông cảnh báo cho việc xào bài hay nhiều cơ quan dùng cái tên “tổng hợp thông tin”. Việc xào bài hay tổng hợp thông tin dựa trên các nội dung đã có ChatGPT làm tốt hơn, nhanh hơn con người rất nhiều.

"Tương lai của báo chí nằm ở khả năng của các nhà báo trong việc cung cấp các thông tin chính xác, có cảm xúc, đa chiều và có trách nhiệm. Vai trò của các mô hình ngôn ngữ AI như ChatGPT là hỗ trợ các hoạt động báo chí chứ không phải thay thế báo chí", ông Bùi Công Duyến nhấn mạnh. 

Nhiều chuyên gia cũng cảnh báo về khả năng ChatGPT sẽ trở thành một công cụ siêu lan truyền thông tin sai lệch, khi nó có khả năng tạo ra các bài báo, blog và bài phát biểu chính trị chỉ trong tích tắc. Theo ông Bùi Công Duyến, những cảnh báo này rất chính xác. Bản thân ChatGPT chỉ là mô hình ngôn ngữ được huấn luyện trên lượng dữ liệu lớn, nó không phân biệt được đâu là “đúng”, đâu là “sai”. Do đó, nếu chúng ta tận dụng các thế mạnh của ChatGPT để tổng hợp, trích xuất thông tin thì cần phải kiểm tra kỹ càng tính đúng đắn thông tin do ChatGPT cung cấp.

Đừng chống lại nó - Hãy tận dụng nó

Đánh giá về tương lai của báo chí truyền thông trong bối cảnh ChatGPT xuất hiện, ông Bùi Công Duyến cho rằng, không chỉ riêng với ChatGPT mà với sự phát triển nhanh chóng của AI đem đến cho ngành báo chí truyền thông nhiều thách thức cũng như cơ hội.

Nếu làm nội dung dạng tổng hợp, xào bài thì chắc chắn khả năng của con người sẽ không thể giỏi được bằng khả năng đó của AI. Những nội dung đó dần dần sẽ được AI sản xuất tự động thay cho con người. Nếu chúng ta cứ tập trung vào các bài dạng công thức, khuôn mẫu để tối ưu hóa cho bộ máy tìm kiếm như rất nhiều báo đang làm hiện nay, chúng ta sẽ khó tiếp tục thu hút được người dùng do kết quả đã được trả lời sẵn bởi AI trực tiếp trên các công cụ tìm kiếm.

chatgpt trong hoat dong bao chi co hoi va thach thuc hinh 2

Không có gì có thể thay thế được quan điểm cá nhân, ý thức chính trị và tính chuyên nghiệp của các nhà báo.

Để tối ưu được công việc các nhà báo nên sử dụng tính ưu việt của ChatGPT để phục vụ cho các hoạt động nghiệp vụ như tóm tắt nội dung văn bản và tài liệu lớn, tạo câu hỏi với một chủ đề mà bạn không quen thuộc hoặc đang tìm kiếm những góc nhìn mới, nhờ ChatGPT cung cấp câu trích dẫn từ một nhân vật nào đó, nhờ ChatGPT đặt tít bài giúp với các thử nghiệm khác nhau hay dịch thuật nội dung bài từ ngôn ngữ này sang ngôn ngữ khác… Nhưng chú ý kiểm tra kỹ tính xác thực trong các câu trả lời của ChatGPT bởi rất có thể các câu trả lời do nó tự “bịa” ra.

"Chúng ta không nên quá lo lắng rằng AI sẽ thay thế hoàn toàn công việc của một nhà báo bởi ChatGPT sẽ chỉ là một cái máy tổng hợp thông tin từ các dữ liệu có sẵn. Trong khi đó, báo chí thì luôn cần những câu chuyện mới xác thực, những đề tài mới, góc nhìn mới. Những điều này chỉ có người phóng viên mới làm được", Giám đốc Sản phẩm Tòa soạn hội tụ ONECMS cho hay.

Có thể thấy, mặc dù chatbot ngày càng thông minh, vẫn thật khó để biết AI này sẽ khiến các nhà báo mất việc như thế nào. Thay vào đó, trong ngắn hạn, ChatGPT chỉ mới dừng lại ở việc hỗ trợ, chứ không phải thay thế con người trong tác nghiệp báo chí. Song, về bài học trong tương lai cho các hãng tin, các toà soạn, ông Bùi Công Duyến khẳng định. "Đừng dè bỉu, chê cười hay chống lại nó mà hãy tận dụng nó để nâng cao hiệu quả hoạt động của tòa soạn".

Mới đây, tại buổi họp mặt lãnh đạo, biên tập viên, phóng viên tiêu biểu các cơ quan báo chí, xuất bản mừng Đảng - mừng xuân Quý Mão 2023, chia sẻ về ứng dụng ChatGPT, Bí thư Thành uỷ TP HCM Nguyễn Văn Nên nhìn nhận về mặt tích cực, ChatGPT buộc báo chí phải suy nghĩ, thúc giục báo chí phải cải tiến và phát triển kỹ thuật sử dụng trí tuệ nhân tạo và tạo công nghệ mới để cung cấp thông tin chính xác, kịp thời cho cộng đồng. Mô hình này cũng đặt ra yêu cầu cho báo chí cần giữ gìn độ tin cậy bằng chất lượng, tính minh bạch trong truyền thông, nghiên cứu và sáng tạo nhiều sản phẩm mới phù hợp với thị trường.

Tuy ChatGPT chỉ có thể trả lời theo khuôn mẫu mà không có cảm xúc giống như con người nhưng trong thế giới ngày nay, ai cũng cần có khả năng đáp ứng sự sáng tạo trước thử thách mới, nếu không sẽ bị tụt lùi.

"Điều quan trọng là không có gì có thể thay thế được quan điểm cá nhân, ý thức chính trị và tính chuyên nghiệp của các nhà báo", Bí thư Thành uỷ TP HCM Nguyễn Văn Nên nhận định.

Phan Hoà Giang

Tin mới

Cục Điện ảnh tìm kiếm kịch bản phim hướng tới 100 năm thành lập Đảng

Cục Điện ảnh tìm kiếm kịch bản phim hướng tới 100 năm thành lập Đảng

(CLO) Các kịch bản phim truyện điện ảnh có chất lượng sẽ được đầu tư chiều sâu, nhằm hướng tới kỷ niệm 100 năm Ngày thành lập Đảng vào năm 2030.

Đời sống văn hóa
Hàn Quốc phá vụ buôn lậu cocain lớn nhất lịch sử

Hàn Quốc phá vụ buôn lậu cocain lớn nhất lịch sử

(CLO) Giới chức Hàn Quốc vừa lập kỷ lục về vụ bắt giữ ma túy lớn nhất nước này khi thu giữ khoảng 2 tấn cocain trên một tàu hàng nước ngoài neo đậu tại cảng Gangneung.

Thế giới 24h
Lê Quang Liêm vô địch Giải cờ vua trực tuyến thế giới Titled Tuesday

Lê Quang Liêm vô địch Giải cờ vua trực tuyến thế giới Titled Tuesday

(CLO) Xuất sắc đánh bại hàng loạt đối thủ, kỳ thủ Lê Quang Liêm giành chức vô địch Giải cờ vua trực tuyến hàng đầu thế giới Titled Tuesday.

Thể thao
Việt Nam luôn coi trọng quan hệ hữu nghị truyền thống tốt đẹp với Armenia

Việt Nam luôn coi trọng quan hệ hữu nghị truyền thống tốt đẹp với Armenia

(CLO) Sáng 3/4 (theo giờ địa phương), tại Tòa nhà Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Armenia Alen Simonyan đã chủ trì Lễ đón Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và Đoàn đại biểu cấp cao Quốc hội Việt Nam thăm chính thức Armenia. Ngay sau lễ đón, hai Chủ tịch Quốc hội đã tiến hành hội đàm.

Tin tức
Trưng bày hàng trăm tư liệu, hiện vật quý về các giáo viên và học sinh hy sinh tại công trường đắp đê sông Mã

Trưng bày hàng trăm tư liệu, hiện vật quý về các giáo viên và học sinh hy sinh tại công trường đắp đê sông Mã

(CLO) Hàng trăm tư liệu, hiện vật đặc biệt trong những năm tháng chiến đấu được các cựu binh sưu tầm, trưng bày nhân dịp kỷ niệm 60 năm chiến thắng Hàm Rồng tại Khu tưởng niệm 64 giáo viên, học sinh hy sinh trên công trường đắp đê sông Mã.

Đời sống văn hóa
Hungary tuyên bố rút khỏi Tòa án Hình sự Quốc tế sau khi Thủ tướng Israel đến thăm

Hungary tuyên bố rút khỏi Tòa án Hình sự Quốc tế sau khi Thủ tướng Israel đến thăm

(CLO) Hungary thông báo sẽ rút khỏi Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC) ngay sau khi Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đến thăm nước này.

Thế giới 24h
Gần 120.000 người ở TP HCM đang chờ sát hạch lái xe

Gần 120.000 người ở TP HCM đang chờ sát hạch lái xe

(CLO) Công an TP HCM thống kê, hiện nay có hơn 119.000 học viên đang chờ sát hạch, trong đó có hơn 47.000 ô tô, hơn 71.000 mô tô. Công an TP HCM sẽ thực hiện công tác sát hạch ngay khi Cục Cảnh sát giao thông (CSGT) triển khai.

Giao thông
Thông tin chính thức về nghi án mẹ sát hại 2 con để trục lợi bảo hiểm tại Quảng Nam

Thông tin chính thức về nghi án mẹ sát hại 2 con để trục lợi bảo hiểm tại Quảng Nam

(CLO) Công an tỉnh Quảng Nam răn đe 01 trường hợp đăng tải tin bài sai sự thật liên quan cái chết của hai người con ruột trong một gia đình tại thị trấn Hà Lam.

Vụ án
Hà Nội tổ chức nhiều chương trình nghệ thuật dịp Giải phóng miền Nam

Hà Nội tổ chức nhiều chương trình nghệ thuật dịp Giải phóng miền Nam

(CLO) Nhiều chương trình biểu diễn nghệ thuật sẽ diễn ra tại trung tâm các quận huyện của Thủ đô trong dịp kỷ niệm 50 năm Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.

Đời sống văn hóa
Tổng Bí thư Tô Lâm viếng đồng chí Khamtai Siphandone

Tổng Bí thư Tô Lâm viếng đồng chí Khamtai Siphandone

(CLO) Ngày 3/4, được tin đồng chí Đại tướng Khamtai Siphandone, nguyên Chủ tịch Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, nguyên Chủ tịch nước, nguyên Thủ tướng nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào từ trần, Tổng Bí thư Tô Lâm đã dẫn đầu đoàn lãnh đạo cấp cao của Đảng, Nhà nước Việt Nam sang viếng đồng chí Khamtai Siphandone.

Tin tức
Hà Nội: Cháy lớn tại nhà hàng Bò Tơ Quán Mộc

Hà Nội: Cháy lớn tại nhà hàng Bò Tơ Quán Mộc

(CLO) Lực lượng chức năng đang làm rõ nguyên nhân xảy ra vụ cháy xảy ra vào chiều nay tại nhà hàng Bò Tơ Quán Mộc trên đường Lưu Hữu Phước (quận Nam Từ Liêm, Hà Nội).

Đời sống
Công nghệ pin mới của Mỹ tăng tốc độ sạc xe điện lên 500% trong nhiệt độ đóng băng

Công nghệ pin mới của Mỹ tăng tốc độ sạc xe điện lên 500% trong nhiệt độ đóng băng

(CLO) Pin xe điện sạc nhanh gấp 5 lần ở -10°C nhờ công nghệ đột phá từ Đại học Michigan, mở ra tương lai xe điện không ngại giá rét.

Xe
TP HCM sẽ công bố 50 sự kiện, hoạt động nổi bật vào tháng 4/2025

TP HCM sẽ công bố 50 sự kiện, hoạt động nổi bật vào tháng 4/2025

(CLO) Việc bình chọn 50 sự kiện, hoạt động nổi bật từ năm 1975 đến 2025 của TP HCM thu hút hơn 9.000 lượt người dân tham gia. TP HCM dự kiến công bố 50 sự kiện, hoạt động nổi bật vào tháng 4/2025.

Đời sống
Nam Định dẫn đầu vùng đồng bằng sông Hồng về tốc độ tăng trưởng GRDP quý I/2025

Nam Định dẫn đầu vùng đồng bằng sông Hồng về tốc độ tăng trưởng GRDP quý I/2025

(CLO) Theo Cục Thống kê Nam Định, quý I/2025, tốc độ tăng trưởng kinh tế (GRDP) của tỉnh ước đạt 11,86%, đứng thứ 3 cả nước, dẫn đầu vùng đồng bằng sông Hồng.

Đời sống
Phát động 'Giải báo chí vì một Hải Phòng phát triển' lần thứ VII

Phát động 'Giải báo chí vì một Hải Phòng phát triển' lần thứ VII

(CLO) Ngày 3/4, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch thành phố Hải Phòng chính thức phát động Giải báo chí "Vì một Hải Phòng phát triển" lần thứ VII với chủ đề "Hải Phòng - Thành phố thân thiện".

Nghề báo
TP HCM: Hơn 1.000 phòng trọ vẫn chưa đảm bảo an toàn phòng cháy chữa cháy

TP HCM: Hơn 1.000 phòng trọ vẫn chưa đảm bảo an toàn phòng cháy chữa cháy

(CLO) Theo thống kê của Công an TP HCM, trên địa bàn TP HCM hiện còn 1.046 cơ sở, với 9.570 phòng trọ còn tồn tại vi phạm về phòng cháy chữa cháy (PCCC). Trong đó, có 209 cơ sở đã tự dừng hoạt động.

Đời sống
Bình Luận

Tin khác

Phát động 'Giải báo chí vì một Hải Phòng phát triển' lần thứ VII

Phát động 'Giải báo chí vì một Hải Phòng phát triển' lần thứ VII

(CLO) Ngày 3/4, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch thành phố Hải Phòng chính thức phát động Giải báo chí "Vì một Hải Phòng phát triển" lần thứ VII với chủ đề "Hải Phòng - Thành phố thân thiện".

Nghề báo
Hải Phòng tổ chức lớp tập huấn ứng dụng AI trong báo chí

Hải Phòng tổ chức lớp tập huấn ứng dụng AI trong báo chí

(CLO) Ngày 3/4, Hội Nhà báo thành phố Hải Phòng tổ chức lớp tập huấn nghiệp vụ báo chí với chủ đề "Ứng dụng trí tuệ nhân tạo AI trong làm báo đa phương tiện và sản xuất nội dung số trên các nền tảng mạng xã hội năm 2025" cho phóng viên, nhà báo đang hoạt động trên địa bàn thành phố Hải Phòng.

Nghề báo
Niềm tin của độc giả là thứ rất khó xây, nhưng lại dễ mất…

Niềm tin của độc giả là thứ rất khó xây, nhưng lại dễ mất…

(NB&CL) “AI là công cụ, nhưng chính con người mới quyết định công cụ ấy được dùng vào việc gì. Không phải cứ có công nghệ là tiến bộ, mà là khi công nghệ đi cùng đạo đức, đi cùng sự thấu cảm, đi cùng khát vọng phục vụ sự thật…” – đó là nhấn mạnh của nhà báo Nhật Hoa khi trò chuyện về Hội nghị Nhà báo Thế giới 2025 tại Hàn Quốc, diễn ra từ 30/3 đến 5/4/2025, mà bà là đại diện cho người làm báo Việt Nam tham dự.

Nghề báo
Hải Dương: Phát động Giải thưởng Báo chí Nguyễn Lương Bằng lần thứ VI

Hải Dương: Phát động Giải thưởng Báo chí Nguyễn Lương Bằng lần thứ VI

(CLO) UBND tỉnh Hải Dương vừa ban hành kế hoạch tổ chức xét và trao Giải thưởng Báo chí Nguyễn Lương Bằng lần thứ VI (giai đoạn 2021-2025), nhằm tôn vinh những tác phẩm báo chí xuất sắc, góp phần thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.

Nghề báo
Trao đổi nghiệp vụ giữa Báo Hải Dương và Báo Quảng Ngãi

Trao đổi nghiệp vụ giữa Báo Hải Dương và Báo Quảng Ngãi

(CLO) Chiều 2/4, nhân kỷ niệm 50 năm Ngày giải phóng tỉnh Quảng Ngãi (1975 - 2025), đoàn công tác của Báo Hải Dương đã tới thăm và có buổi trao đổi nghiệp vụ với Báo Quảng Ngãi.

Nghề báo
Cuộc thi vẽ tranh “Ngôi nhà mơ ước” năm 2025: Tổng giải thưởng lên hơn 300 triệu đồng

Cuộc thi vẽ tranh “Ngôi nhà mơ ước” năm 2025: Tổng giải thưởng lên hơn 300 triệu đồng

(CLO) Ngày 2/4, Tạp chí Trẻ em Việt Nam chính thức phát động cuộc thi vẽ tranh “Ngôi nhà mơ ước” năm 2025 với chủ đề “Đô thị xanh hạnh phúc”. Tổng giá trị giải thưởng lên tới hơn 300 triệu đồng.

Nghề báo
Cơ quan báo chí nỗ lực truyền thông về môi trường, hướng tới phát triển kinh tế xanh

Cơ quan báo chí nỗ lực truyền thông về môi trường, hướng tới phát triển kinh tế xanh

(CLO) Xác định báo chí có vai trò đặc biệt trong việc nâng cao nhận thức cộng đồng về bảo vệ môi trường, phát triển bền vững. Vì thế, Hội Nhà báo Việt Nam và các cơ quan báo chí đã có nhiều giải pháp thiết thực, hiệu quả tạo thành cầu nối giữa cơ quan quản lý với doanh nghiệp thực hiện các chủ trương về bảo vệ môi trường, hướng tới kinh tế xanh.

Nghề báo
Tri ân các cựu dân quân Đại đội nữ pháo binh Ngư Thủy

Tri ân các cựu dân quân Đại đội nữ pháo binh Ngư Thủy

(CLO) Ngày 2/4, tại xã Ngư Thủy (huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình), Báo Quân đội nhân dân phối hợp với Quân khu 4, các đơn vị đồng hành và chính quyền địa phương tổ chức chương trình tri ân 72 cựu dân quân Đại đội nữ pháo binh Ngư Thủy. Đây là một trong những hoạt động ý nghĩa hướng tới kỷ niệm 50 năm Ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2025).

Nghề báo
Thành lập Báo và Đài Phát thanh Truyền hình Lạng Sơn

Thành lập Báo và Đài Phát thanh Truyền hình Lạng Sơn

(CLO) Chiều 1/4, Tỉnh ủy Lạng Sơn đã tổ chức hội nghị công bố quyết định của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh về việc sáp nhập Đài Phát thanh và Truyền hình tỉnh Lạng Sơn vào Báo Lạng Sơn, tạo thành Báo và Đài Phát thanh Truyền hình Lạng Sơn. Đồng thời, hội nghị cũng công bố các quyết định về công tác cán bộ của Ban Thường vụ Tỉnh ủy.

Nghề báo
Hưng Yên tăng cường quản lý báo chí và tuyên truyền công tác sắp xếp tổ chức bộ máy

Hưng Yên tăng cường quản lý báo chí và tuyên truyền công tác sắp xếp tổ chức bộ máy

(CLO) Ngày 1/4, Ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy Hưng Yên tổ chức Hội nghị triển khai nhiệm vụ công tác báo chí quý II năm 2025.

Nghề báo