DA chỉ khả thi trên giấy tờ
Ngày 10/12/2005, tại huyện Mỹ Đức ghi nhận sự kiện khi UBND tỉnh Hà Tây và Tổng công ty Xây dựng Hà Nội tổ chức công bố DA Nhà máy Xi măng An Phú hay còn được gọi với tên gọi khác là Nhà máy xi măng Mỹ Đức.
Nhà máy có công suất 4.000 tấn clinker/ngày, được xây dựng trên diện tích 38,5 ha thuộc xã An Phú, huyện Mỹ Đức; vốn đầu tư trên 2.958 tỷ đồng; DA thực hiện với hình thức Công ty cổ phần và do Công ty CP xi măng Mỹ Đức trực tiếp quản lý DA. Các cổ đông gồm: Tổng Công ty xây dựng Hà Nội đơn vị giữ cổ phần chi phối, Công ty CP xi măng Sài Sơn, Công ty xây dựng Lũng Lô - Bộ Quốc phòng, Công ty TNHH Thung Lũng Vua và Công ty CP phát triển TN.
Nguồn vốn đầu tư gồm: Vốn điều lệ của Công ty CP xi măng Mỹ Đức 360 tỷ đồng và vốn vay của các ngân hàng trong và ngoài nước. Dự kiến, sẽ khởi công xây dựng nhà máy vào năm 2006.
DA nằm cách quốc lộ 21A về phía Tây khoảng 2km và giáp mỏ sét, phía Bắc giáp khu đồi đất tỉnh Hoà Bình, phía Nam giáp với đường nối quốc lộ 21A sang đường Hồ Chí Minh và cách đường Hồ Chí Minh 1km về phía Đông.
Sau gần 20 năm, DA vẫn chỉ khả thi trên giấy tờ, việc thực hiện ngoài thực địa gần như không thể tiến hành được.
Cũng giống như DA xi măng Phú Sơn, Ninh Bình (Ảnh) thì DA Nhà máy Xi măng Mỹ Đức lâm vào cảnh khai tử khi chưa thể thực hiện được việc xây dựng, vận hành.
Chính thức khai tử
Mới đây, cử tri TP Hà Nội chính thức có kiến nghị tới Quốc hội sau Kỳ họp thứ 4, Quốc hội khoá XV với nội dung: “Đề nghị Bộ Xây dựng rà soát, thực hiện các thủ tục đưa DA Nhà máy xi măng An Phú trên địa bàn huyện Mỹ Đức ra khỏi danh sách đầu tư xây dựng nhà máy xi măng để chuyển đổi mục đích đầu tư DA hoặc triển khai các DA khác theo quy hoạch, tránh lãng phí đất”.
Nhận được văn bản chuyển ý kiến của cử tri Hà Nội từ Quốc hội, mới đây, Bộ Xây dựng chính thức có trả lời.
Theo Bộ Xây dựng, trước khi Luật Quy hoạch có hiệu lực, việc đầu tư các DA xi măng thực hiện theo Quy hoạch phát triển công nghiệp xi măng Việt Nam giai đoạn 2011 - 2020 và định hướng đến năm 2030 được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 1488/QĐ-TTg ngày 29/8/2011 (viết tắt là Quy hoạch 1488).
Như vậy, trong Phụ lục I (Danh mục các DA xi măng dự kiến đầu tư trong giai đoạn 2011 - 2030) kèm theo Quy hoạch 1488, trên địa bàn huyện Mỹ Đức, TP Hà Nội chỉ ghi nhận DA xi măng Mỹ Đức công suất thiết kế 1,6 triệu tấn xi măng/năm, địa điểm đầu tư tại huyện Mỹ Đức, TP Hà Nội.
Tuy nhiên, bước sang năm 2019, cùng với Luật Quy hoạch, ngày 26/8/2019, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 63/NQ-CP, trong số này có danh mục các quy hoạch về đầu tư phát triển hàng hóa, dịch vụ, sản phẩm cụ thể, ấn định khối lượng, số lượng hàng hóa, dịch vụ, sản phẩm được sản xuất, tiêu thụ hết hiệu lực theo quy định tại điểm d khoản 1 Điều 59 Luật Quy hoạch.
Phần phụ lục đi kèm danh mục thuộc Nghị quyết số 63/NQ-CP đã chính thức bãi bỏ Quy hoạch 1488. DA Nhà máy xi măng An Phú được thực hiện dựa trên Quy hoạch 1488. Nay quy hoạch bị bãi bỏ cũng đồng nghĩa với DA Nhà máy Xi măng Mỹ Đức không thể thực hiện được.
DA bị dừng lại nhưng đất đai phục vụ cho việc xây dựng vẫn còn đó, gây lãng phí, chưa kể những hệ lụy không nhỏ liên quan đến đời sống người dân, kinh tế địa phương. Đây cũng chính là nguyên nhân dẫn đến việc cử tri Hà Nội có kiến nghị gửi tới Quốc hội và các bộ ngành liên quan.
Tại văn bản trả lời cử tri Hà Nội, đề cập đến định hướng hiện tại và trong tương lại, Bộ Xây dựng cho biết, đã xây dựng và trình Thủ tướng Chính phủ ký Quyết định số 1266/QĐ-TTg ngày 18/8/2020 phê duyệt “Chiến lược phát triển công nghiệp vật liệu xây dựng Việt Nam thời kỳ 2021 - 2030 và tầm nhìn đến năm 2050”, trong đó đối với lĩnh vực xi măng đã xác định rõ mục tiêu là: Đảm bảo cân đối cung cầu xi măng, đầu tư nhà máy xi măng gắn liền với vùng nguyên liệu; Sử dụng công nghệ, thiết bị tiên tiến, hiện đại, tiết kiệm tài nguyên, năng lượng, bảo vệ môi trường; đầu tư đồng bộ từ khâu chế biến nguyên liệu đến đầu tư hệ thống thiết bị tận dụng nhiệt khí thải để phát điện; Đẩy mạnh đầu tư công nghệ sản xuất xi măng gắn với việc xử lý và sử dụng chất thải công nghiệp và rác thải làm nhiên liệu; Khắc phục tình trạng ảnh hưởng đến môi trường; đồng thời áp dụng khoa học công nghệ để nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên, năng lượng và đem lại hiệu quả kinh tế và môi trường”.
“Tiếp thu kiến nghị của cử tri TP Hà Nội, Bộ Xây dựng sẽ tiếp tục rà soát các DA đầu tư nhà máy xi măng; tăng cường kiểm tra công tác quản lý Nhà nước về vật liệu xây dựng tại địa phương”- Bộ Xây dựng cho biết.
