Đài Loan muốn tham gia CPTPP – cuộc chiến đấu thầu thương mại mới nổ ra

(CLO) Các hồ sơ dự thầu để tham gia làm thành viên của CPTPP do Bắc Kinh và Đài Bắc đệ trình chỉ cách nhau vài ngày đã biến khối thương mại 11 quốc gia CPTPP trở thành tiêu điểm mới nhất trong nỗ lực xây dựng một trật tự thương mại toàn cầu, dựa trên các quy tắc.

Ban đầu, được hình thành để chống lại ảnh hưởng kinh tế ngày càng tăng của Bắc Kinh trong Vành đai Thái Bình Dương, Hiệp định Toàn diện và Tiến bộ cho Quan hệ Đối tác Xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) đã chứng kiến các thành viên chia rẽ khi lần lượt từng bên đưa ra phản ứng của họ trước các cuộc đấu thầu tay đôi giữa Trung Quốc và Đài Loan.

dai loan muon tham gia cptpp cuoc chien dau thau thuong mai moi no ra hinh 1

Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) hiện có 11 thành viên: Úc, Brunei, Canada, Chile, Nhật Bản, Malaysia, Mexico, Peru, New Zealand, Singapore và Việt Nam. Ảnh: Kyodo.

Với việc Mỹ không còn là một phần của khuôn khổ, Nhật Bản hiện đang phải đối mặt với thách thức trong việc cố gắng duy trì khối thống nhất về các nguyên tắc sáng lập về tính minh bạch và tiếp cận thị trường.

Bộ trưởng Ngoại giao Nhật Bản Toshimitsu Motegi cho biết trong một cuộc họp báo trực tuyến được phát đi từ Mỹ vào thứ 4 theo giờ địa phương rằng: Nhật Bản “hoan nghênh” hồ sơ tham gia của Đài Loan

Ông nói: “Đài Loan là một đối tác cực kỳ quan trọng mà chúng tôi chia sẻ các giá trị cơ bản như tự do, dân chủ, nhân quyền và pháp quyền, cũng như mối quan hệ kinh tế chặt chẽ.

Motegi cho biết: “Chúng tôi sẽ cần phải đánh giá cẩn thận xem liệu Đài Loan có thể đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn cao hay không”.

Ngược lại, đơn của Trung Quốc vào ngày 16 tháng 9 đã không thu hút được sự đón nhận nồng nhiệt từ ông Motegi. Ông bỏ qua từ “hoan nghênh” đối với Trung Quốc và chỉ nói rằng việc Bắc Kinh có thể đáp ứng được các tiêu chuẩn của hiệp ước CPTPP hay không thì cần phải được xác định rõ ràng.

Với các quy định đầy tham vọng nhằm tự do hóa thương mại và thúc đẩy minh bạch trong đầu tư, CPTPP được thiết kế để tạo ra một khu kinh tế quy mô lớn dọc theo Vành đai Thái Bình Dương như một sự thay thế cho chế độ thương mại Trung Quốc, vốn thực thi các quy tắc có lợi cho ngành công nghiệp trong nước.

Nhưng việc rút khỏi hiệp ước CPTPP của Mỹ dưới thời Tổng thống Donald Trump, đã thay đổi động lực ban đầu của hiệp ước. Trung Quốc hiện đang tìm cách lấp đầy khoảng trống này - và nếu có, họ sẽ có quyền phủ quyết đối với những người nộp đơn xin gia nhập mới.

Nhà đàm phán thương mại hàng đầu của Đài Loan John Deng nói với các phóng viên hôm thứ 5 rằng: “Trung Quốc đã và đang cản trở sự hiện diện quốc tế của Đài Loan. Nếu Trung Quốc được gia nhập CPTPP trước mắt chúng tôi, thì chắc chắn Đài Loan cũng có cơ hội được gia nhập khối thương mại. Đó là một sự thật hiển nhiên.”

Tất cả các thành viên CPTPP phải đồng ý để kết nạp một thành viên mới. Hiện tại, nhiều quốc gia đã có lập trường chờ đợi và xem xét các điều kiện để gia nhập hiệp định CPTPP của Đài Loan.

Bộ Ngoại giao Canada nói với Nikkei hôm thứ 4 rằng: “Canada sẽ làm việc với các thành viên CPTPP khác để đạt được sự đồng thuận khi xem xét bất kỳ nền kinh tế nào quan tâm đến việc tham gia. Các nền kinh tế có nguyện vọng muốn tham gia phải có khả năng đáp ứng và tuân thủ các tiêu chuẩn cao của CPTPP và các cam kết tiếp cận thị trường đầy tham vọng”.

Bộ trưởng Thương mại Úc Dan Tehan cho biết hôm thứ 5 rằng: “Úc sẽ làm việc với các thành viên CPTPP để xem xét đơn của Đài Loan trên cơ sở đồng thuận với các nước khác trong khối.”

Singapore và Malaysia đã hoan nghênh hồ sơ của Trung Quốc nhưng vẫn phản đối đơn của Đài Loan.

Trung Quốc coi Đài Loan là một phần lãnh thổ của mình và dự kiến sẽ gia tăng sức ép ngoại giao đối với các thành viên CPTPP để ngăn hòn đảo này gia nhập vào khối thương mại này. Liệu rằng khối có thể duy trì một mặt trận thống nhất về vấn đề này hay không thì vẫn còn là vấn đề phải xem xét.

Trong khi đó, Motegi hôm thứ 4 đã kêu gọi Mỹ tham gia lại thỏa thuận thương mại Thái Bình Dương trong cuộc họp với Ngoại trưởng Antony Blinken.

Nhưng cơ hội này có vẻ rất mỏng manh. CPTPP vấp phải sự phản đối của cả các liên đoàn lao động - cơ sở hỗ trợ quan trọng cho Đảng Dân chủ của Tổng thống Mỹ Biden - và nhiều thành viên của Đảng Cộng hòa đối lập.

Thư ký báo chí Nhà Trắng Jen Psaki cho biết ông Biden không muốn tái gia nhập CPTPP ở giai đoạn này. Là người ngoài cuộc, Washington chỉ có thể thúc đẩy các thành viên của hiệp ước thông qua ngoại giao, không đứng về phía Bắc Kinh trong vấn đề Đài Bắc.

Là một thành viên của Nhóm G7, Nhật Bản có trách nhiệm bảo vệ trật tự dựa trên luật lệ. Motegi cũng đã gặp Ngoại trưởng Anh Liz Truss trong chuyến công du Mỹ để thảo luận về các cuộc đàm phán của Vương quốc Anh về việc gia nhập CPTPP.

Vương quốc Anh có truyền thống là nước đề xướng thương mại tự do. Tokyo hy vọng rằng các cuộc đàm phán với London có thể giúp củng cố các quy tắc của CPTPP về tự do hóa và minh bạch thương mại, từ đó có thể củng cố khối trong các giao dịch với Bắc Kinh.

Huy Hoàng (Theo Asia Nikkei)

Xem thêm

Thu hút FDI không phải để có thêm nhà máy, mà để Việt Nam giàu lên thực sự

Nghị quyết 10 thể hiện tư duy đột phá về kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài

(CLO) Nghị quyết 10-NQ/TW cho thấy sự chuyển dịch mạnh mẽ trong tư duy phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài. Theo GS.TS Trần Thọ Đạt, mục tiêu của Việt Nam không còn là thu hút thật nhiều vốn FDI, mà là tận dụng dòng vốn này để nâng cao năng lực công nghệ, phát triển doanh nghiệp nội địa và tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững.

Khi nhiệt độ tăng cao trở thành bài toán kinh tế của Ấn Độ

Khi nhiệt độ tăng cao trở thành bài toán kinh tế của Ấn Độ

(CLO) Từ các công trường xây dựng đến nhà máy sản xuất, tác động của sóng nhiệt đang lan rộng khắp nền kinh tế Ấn Độ. Giới chuyên gia cảnh báo rằng nhiệt độ ngày càng tăng có thể trở thành một trong những lực cản lớn nhất đối với năng suất và tăng trưởng trong những năm tới.

Ngân hàng Thế giới: Xung đột Iran đang phủ bóng đen lên kinh tế thế giới

Ngân hàng Thế giới: Xung đột Iran đang phủ bóng đen lên kinh tế thế giới

(CLO) Cuộc chiến tại Trung Đông đang tạo ra những tác động vượt xa phạm vi khu vực, buộc Ngân hàng Thế giới (WB) phải hạ dự báo tăng trưởng toàn cầu và cảnh báo về nguy cơ một cú sốc nguồn cung có thể kéo kinh tế thế giới vào giai đoạn tăng trưởng yếu nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Lào Cai duy trì đà tăng trưởng tích cực trên các lĩnh vực kinh tế - xã hội

Lào Cai duy trì đà tăng trưởng tích cực trên các lĩnh vực kinh tế - xã hội

(CLO) Trong 6 tháng đầu năm 2026, tỉnh Lào Cai duy trì đà tăng trưởng tích cực trên các lĩnh vực kinh tế - xã hội. Nông nghiệp tiếp tục là trụ đỡ với GRDP đạt trên 5.200 tỷ đồng, công nghiệp phục hồi mạnh mẽ với giá trị sản xuất đạt 34.413 tỷ đồng, trong khi hơn 17.000 lao động được giải quyết việc làm, góp phần bảo đảm an sinh xã hội và tạo nền tảng hoàn thành mục tiêu tăng trưởng năm 2026.

Sắp vận hành sàn tài sản mã hóa, Việt Nam còn “khoảng trống” về chứng chỉ hành nghề

Sắp vận hành sàn tài sản mã hóa, Việt Nam còn “khoảng trống” về chứng chỉ hành nghề

(NB&CL) Việt Nam đang hoàn thiện những bước cuối cùng để đưa thị trường tài sản số vào khuôn khổ quản lý chính thức. Trong quá trình này, kinh nghiệm từ các quốc gia đi trước cho thấy ba yếu tố then chốt cần được xây dựng đồng bộ là pháp lý, chuẩn hóa hành nghề và quy tắc đạo đức.

Châu Á ở tuyến đầu cơn bão năng lượng toàn cầu

Châu Á ở tuyến đầu cơn bão năng lượng toàn cầu

(CLO) Gián đoạn tại eo biển Hormuz đang đẩy châu Á vào vị trí dễ tổn thương nhất trước cú sốc năng lượng mới từ Trung Đông, theo cảnh báo của cựu Giám đốc Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) Nobuo Tanaka.

Vẫn còn nhiều thách thức đối với mục tiêu bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia

Vẫn còn nhiều thách thức đối với mục tiêu bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia

(CLO) Việt Nam đã cơ bản đáp ứng nhu cầu điện và năng lượng cho phát triển kinh tế trong giai đoạn vừa qua. Tuy nhiên, ngành năng lượng vẫn còn không ít hạn chế khi các nguồn cung trong nước ngày càng khó đáp ứng nhu cầu tăng cao, buộc Việt Nam phải gia tăng nhập khẩu năng lượng sơ cấp. Điều này đặt ra nhiều thách thức đối với mục tiêu bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia trong những năm tới.

Dư nợ đạt 828 nghìn tỷ đồng, tín dụng xanh tăng tốc

Dư nợ đạt 828 nghìn tỷ đồng, tín dụng xanh tăng tốc

(CLO) Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) Nguyễn Ngọc Cảnh cho biết, NHNN đang trình Chính phủ dự thảo Nghị định hỗ trợ lãi suất 2% từ ngân sách Nhà nước đối với doanh nghiệp thuộc khu vực kinh tế tư nhân, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh vay vốn tại ngân hàng thực hiện dự án xanh, tuần hoàn và áp dụng khung tiêu chuẩn ESG.

Doanh nghiệp ngoại đồng loạt rút lui, kinh tế Cuba thêm áp lực

Doanh nghiệp ngoại đồng loạt rút lui, kinh tế Cuba thêm áp lực

(CLO) Làn sóng doanh nghiệp nước ngoài thu hẹp hoạt động hoặc rút khỏi Cuba đang tạo thêm sức ép đối với nền kinh tế vốn đã chìm trong khủng hoảng kéo dài, làm dấy lên lo ngại về khả năng thu hút đầu tư và phục hồi tăng trưởng của quốc đảo Caribe này.

Dự trữ dầu cạn dần, rủi ro với kinh tế toàn cầu gia tăng

Dự trữ dầu cạn dần, rủi ro với kinh tế toàn cầu gia tăng

(CLO) Lượng dầu dự trữ toàn cầu đang giảm xuống mức lo ngại trong khi hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz vẫn chưa được khôi phục hoàn toàn, làm dấy lên nguy cơ một đợt tăng giá dầu mới với tác động lan rộng đến lạm phát, thị trường tài chính và tăng trưởng kinh tế toàn cầu.

Iran chìm trong cơn bão giá lớn nhất 80 năm

Iran chìm trong cơn bão giá lớn nhất 80 năm

(CLO) Với mức lạm phát 77,2%, cao nhất kể từ năm 1942, Iran đang trải qua cơn bão giá nghiêm trọng nhất trong hơn 80 năm. Từ các khu chợ ở Tehran đến những cửa hàng tạp hóa nhỏ, sức mua suy giảm, phí sinh hoạt leo thang và niềm tin vào triển vọng kinh tế ngày càng bị bào mòn.

Cỡ chữ bài viết: