GS.TS Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Giáo dục đại học cho biết thông tin vào 21/11 rằng, hỗ trợ tài chính đóng vai trò quan trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả học tập và nghiên cứu của nghiên cứu sinh.
"Việc cấp học bổng toàn phần sẽ giúp nghiên cứu sinh yên tâm học tập, hoàn thành luận án, đồng thời tạo cạnh tranh và thu hút sinh viên quốc tế đến Việt Nam”, ông Thảo nhấn mạnh.
Hiện cả nước được giao 5.000–7.000 chỉ tiêu tuyển sinh tiến sĩ mỗi năm nhưng thực tế chỉ tuyển được chưa đến 50%. Trong khi đó, nghiên cứu sinh vẫn phải đóng học phí, với mức trần bằng 2,5 lần bậc đại học. Tại các trường chưa tự chủ, học phí tiến sĩ dao động từ 3,8–7,8 triệu đồng/tháng cho chương trình kéo dài 4–5 năm.
Chỉ một số nghiên cứu sinh thuộc các ngành y đặc thù như tâm thần, pháp y, giải phẫu bệnh, truyền nhiễm… tại trường công lập được miễn học phí. Một số cơ sở đào tạo có chính sách hỗ trợ bằng học bổng, trợ giảng hoặc tham gia đề tài nghiên cứu, song mức hỗ trợ không đồng đều.
Trong khi đó, tại nhiều nước như Mỹ, Hàn Quốc, Singapore, nghiên cứu sinh được miễn học phí và nhận học bổng đủ chi trả sinh hoạt, thậm chí được trả lương khi tham gia giảng dạy hoặc nghiên cứu.
Thảo luận tại Quốc hội ngày 20/11, GS Hoàng Văn Cường, nguyên Phó Hiệu trưởng Đại học Kinh tế Quốc dân, bày tỏ đồng tình với đề xuất hỗ trợ toàn phần cho đào tạo tiến sĩ toàn thời gian. Theo ông, điều này giúp nghiên cứu sinh tập trung cho học tập và nghiên cứu, nâng cao chất lượng luận án.
Tuy nhiên, ông cho rằng chỉ hỗ trợ người học là chưa đủ để tạo ra các sản phẩm nghiên cứu hoàn chỉnh có thể ứng dụng. Ông đề nghị Nhà nước cấp kinh phí và giao nhiệm vụ nghiên cứu trọng điểm cho các cơ sở đào tạo tiến sĩ. Các trường sẽ tuyển chọn nghiên cứu sinh phù hợp, sử dụng nguồn kinh phí để trả học bổng và học phí theo đúng nhiệm vụ được giao.