Thị trường carbon của EU yêu cầu khoảng 10.000 nhà máy điện và nhà máy sản xuất công nghiệp phải mua giấy phép phát thải khí CO2 mục đích để đáp ứng mục tiêu của EU là cắt giảm 55% lượng khí thải ròng vào năm 2030 so với mức của năm 1990.
Theo thỏa thuận được các nhà đàm phán từ các nước EU và nghị viện châu Âu nhất trí, thị trường carbon của EU sẽ được cải tổ để cắt giảm 62% lượng khí thải so với mức của năm 2005 vào năm 2030.
Khói và hơi nước bốc lên từ nhà máy điện đốt than lớn nhất châu Âu ở Ba Lan. Ảnh: Reuter.
Kế hoạch liên quan đến việc loại bỏ 90 triệu giấy phép CO2 khỏi hệ thống vào năm 2024, 27 triệu vào năm 2026 và cắt giảm tốc độ giới hạn giấy phép CO2 trong hệ thống giảm xuống 4,3% từ năm 2024 - 2027 và 4,4% từ năm 2028 - 2030 .
“Từ năm 2027 trở đi, mọi người cần phải giảm lượng khí thải nếu không sẽ phải trả giá rất nhiều,” nhà đàm phán chính của Nghị viện châu Âu Peter Liese cho biết, đồng thời cho rằng ông hy vọng thời hạn sắp tới này sẽ khuyến khích đầu tư vào năng lượng xanh.
Từ năm 2026 - 2034, EU sẽ loại bỏ dần giấy phép CO2 miễn phí mà EU cấp cho các ngành công nghiệp để bảo vệ họ khỏi sự cạnh tranh từ nước ngoài. Những giấy phép đó sẽ bị hủy bỏ khi EU áp dụng thuế quan biên giới carbon được thiết kế để ngăn chặn các công ty trong nước với các đối thủ cạnh tranh nước ngoài.
Sau 30 giờ đàm phán kể từ thứ Sáu (16/12), EU cũng đã đồng ý khởi động một thị trường carbon mới bao gồm các nhà cung cấp nhiên liệu thải CO2 được sử dụng trong ô tô và các tòa nhà vào năm 2027.
Sau khi các nhà lập pháp EU phản đối việc đưa các hộ gia đình vào chương trình này, các nhà đàm phán đã đồng ý một số biện pháp để bảo vệ người dân khỏi giá giấy phép CO2 ngất ngưởng.
Nếu giá nhiên liệu vào năm 2027 cao như hiện nay, thì việc đưa ra thị trường carbon sẽ bị trì hoãn đến năm 2028. Nếu giá giấy phép CO2 của đạt 45 euro, thì các giấy phép CO2 bổ sung sẽ được tung ra thị trường để cố gắng kiểm soát giá.
Trong những năm gần đây, giá giấy phép carbon của EU đã tăng vọt do nhiều nguồn tin rằng các mục tiêu phát thải khó khăn hơn của EU sẽ hạn chế việc cung cấp giấy phép CO2.
Ngoài ra, EU cũng sẽ thành lập một quỹ trị giá 86,7 tỷ euro nhằm giúp người tiêu dùng và doanh nghiệp nhỏ đối phó với chi phí CO2 và đầu tư vào việc cải tạo tòa nhà tiết kiệm năng lượng hoặc xe điện - được tài trợ một phần bởi doanh thu từ thị trường CO2 mới của EU và một phần bởi chính phủ các quốc gia.
Thỏa thuận tạm thời vẫn cần được nghị viện châu Âu và Hội đồng châu Âu chính thức thông qua.
Lê Na (Theo Reuter)
