Gọi học sinh bằng “con”: Có nên cấm?

Hiện nay, đang có tranh luận quanh việc thầy cô không được gọi học sinh là “con”.

Thậm chí có ý kiến còn yêu cầu Bộ GD&ĐT thảo sớm một quy chế về xưng hô trong nhà trường nói chung, trước hết là nhà trường phổ thông.

Trong đó có những điểm yêu cầu cần thay đổi như cấm giáo viên không gọi (xưng hô) học trò là "con", "các con"; phải gọi là "trò", "các trò", "các em", "các bạn”.

goi hoc sinh bang con co nen cam hinh 1

Xưng hô giữa giáo viên và học sinh tùy thuộc và văn hóa vùng miền.

Thực tế, cách xưng hô giữa thầy và trò hiện nay tùy thuộc vào từng vùng miền. Miền Nam hay gọi học sinh là "các con", miền Trung gọi học sinh là "các em"…Cách gọi này tùy vào văn hóa vùng miền, lứa tuổi.

Trước tranh luận này, trao đổi với phóng viên Báo Nhà báo & Công luận, tiến sĩ Nguyễn Tùng Lâm, Phó Chủ tịch Hội Tâm lý giáo dục Việt Nam cho rằng, không nên quy định cứng nhắc về cách xưng hô giữa thầy và trò.

Theo vị chuyên gia này, trong giáo dục sự tôn trọng và tình yêu thương đối với học sinh quan trọng nhất. Phải lấy điều này làm chuẩn. Còn ngôn ngữ xưng hô thế nào để thân mật phụ thuộc vào địa phương, vùng miền.

“Ví dụ ở miền Nam, các thầy cô hay gọi học sinh bằng "con". Điều này không làm sao cả. Tùy nơi thầy cô xưng học sinh là trò, em… còn giáo viên lớn tuổi lại xưng học sinh là "con".

Việc ứng xử của giáo viên với học trò thế nào phù hợp với lứa tuổi và phù hợp với phong tục, tập quán chung của mỗi địa phương là được” – chuyên gia này nhấn mạnh.

Theo tiến sĩ Nguyễn Tùng Lâm: “Nguyên tắc đầu tiên là sự tôn trọng, thương yêu học sinh phải đảm bảo. Chứ gọi nọ, gọi kia nhưng không tôn trọng, yêu thương học sinh thì vứt đi hết".

Cũng theo chuyên gia này, việc gọi học sinh bằng “con” hay gọi bằng “em’ phụ thuộc vào văn hóa, tập quán. 

Việc xưng hô không phải là chuẩn mực để bắt thầy trò phải thế này, thế kia. Căn bản vẫn là sự tôn trọng và yêu thương.

Trên thực tế hiện nay, việc xưng hô giữa thầy và trò tương đối phong phú. Đối với học sinh nhỏ tuổi ở bậc mầm non, tiểu học, các cô giáo thường gọi học sinh bằng “các con”.

Trong khi đó, cá biệt một số nơi học sinh gọi thầy giáo là “ông nội”, vì thầy đã quá lớn tuổi.

Xem thêm

Một năm thực hiện Nghị quyết 71: Thách thức ở khả năng thực thi và sự đồng bộ của cả hệ thống

Một năm thực hiện Nghị quyết 71: Thách thức ở khả năng thực thi và sự đồng bộ của cả hệ thống

(NB&CL) Sau một năm triển khai Nghị quyết 71-NQ/TW (gọi tắt là Nghị quyết 71), nhiều chủ trương lớn về giáo dục đã được thể chế hóa và bắt đầu đi vào cuộc sống, từ miễn học phí, sắp xếp mạng lưới trường học đến đào tạo nhân lực STEM và chuyển đổi số. Nhưng khi những “đường ray” chính sách dần được thiết lập, thách thức giờ đây không còn nằm ở việc ban hành thêm quy định, mà ở năng lực đưa chúng thành kết quả thực chất.

Đi tìm nguyên nhân thiếu sách giáo khoa sau khai giảng

Đi tìm nguyên nhân thiếu sách giáo khoa sau khai giảng

Hơn 3,9 triệu cuốn sách giáo khoa (SGK) được các địa phương báo cáo còn thiếu sau khai giảng đang đặt ra nhiều câu hỏi về cách xác định nhu cầu và trách nhiệm cung ứng. Một nguyên nhân cần được nhìn thẳng là nhiều địa phương công bố miễn phí hoặc cho học sinh mượn sách ngay trong năm học 2026-2027 dù chưa thực hiện đúng trình tự tại khoản 3 Điều 33 Nghị định số 271/2026/NĐ-CP: kế hoạch dự báo nhu cầu phải được phê duyệt trước ngày 30/10 năm trước để làm căn cứ lập dự toán và sách phải nhập kho thư viện chậm nhất ngày 15/6. Khi kế hoạch được đưa ra quá muộn, việc mua sắm, in và giao sách trước khai giảng trở nên bất khả thi; nhà trường, doanh nghiệp phát hành và phụ huynh nhận những tín hiệu không thống nhất, dẫn đến thừa, thiếu cục bộ.

Sau khan hiếm sách giáo khoa, Bộ GD&ĐT tính điều chỉnh theo hướng giảm hàn lâm, tăng thực hành

Sau khan hiếm sách giáo khoa, Bộ GD&ĐT tính điều chỉnh theo hướng giảm hàn lâm, tăng thực hành

(CLO) Chương trình giáo dục phổ thông và sách giáo khoa sẽ được rà soát, điều chỉnh theo hướng giảm tính hàn lâm, tăng thực hành, trải nghiệm, giáo dục toàn diện và cập nhật những yêu cầu mới. Động thái này được đưa ra trong bối cảnh năm học 2026-2027 xảy ra tình trạng thiếu sách giáo khoa cục bộ tại nhiều địa phương.

Hà Nội đưa AI vào lớp 1: Trẻ học gì trước khi biết dùng ChatGPT?

Hà Nội đưa AI vào lớp 1: Trẻ học gì trước khi biết dùng ChatGPT?

(CLO) Từ năm học 2026-2027, học sinh lớp 1 tại Hà Nội sẽ bắt đầu làm quen với trí tuệ nhân tạo (AI), cùng học sinh các cấp từ tiểu học đến THPT. Tuy nhiên, AI không trở thành môn học mới, không có bài kiểm tra riêng và không làm phát sinh chi phí đối với gia đình.

Thiếu sách bài tập, phụ huynh phải photo và nguy cơ bị phạt trăm triệu đồng

Thiếu sách bài tập, phụ huynh phải photo và nguy cơ bị phạt trăm triệu đồng

(CLO) Khai giảng một tuần, con vẫn chưa có sách bài tập. Phụ huynh chạy khắp hiệu sách, có người sang tận địa phương khác tìm mua nhưng bất thành, cuối cùng phải photo cho con học tạm. Nghịch lý là trong lúc sách chưa đến tay học sinh, việc photo cả cuốn lại có thể bị xử phạt vì xâm phạm bản quyền.

Nguyễn Siêu tuổi 35 nhìn từ 'Ý chí và Con đường'

Nguyễn Siêu tuổi 35 nhìn từ 'Ý chí và Con đường'

(CLO) Ra mắt đúng dịp Nguyễn Siêu tròn 35 tuổi, hồi ký Ý chí và Con đường của Nhà giáo Nhân dân Nguyễn Trọng Vĩnh đưa các thế hệ thầy trò trở lại những ngày đầu gây dựng ngôi trường, từ đó nhìn rõ hơn những giá trị được gìn giữ và tiếp nối qua thời gian. Từ ký ức của người đặt nền móng đến những đổi mới hôm nay, Nguyễn Siêu đang viết tiếp câu chuyện của mình bằng một thế hệ học sinh khác, những cách làm mới và cả trí tuệ nhân tạo.

Siết tuyển sinh liên kết đào tạo nghề, chưa đủ điều kiện không được tuyển

Siết tuyển sinh liên kết đào tạo nghề, chưa đủ điều kiện không được tuyển

(CLO) Thông tư 72/2026/TT-BGDĐT vừa ban hành của Bộ Giáo dục và Đào tạo yêu cầu cơ sở chủ trì liên kết đào tạo nghề chỉ được tuyển sinh khi đáp ứng đầy đủ điều kiện, đồng thời phải công khai chương trình, học phí và đăng ký thông tin trên hệ thống dữ liệu chuyên ngành trước khi tổ chức đào tạo.

Nghịch lý sau 5 năm thực hiện Chương trình Giáo dục phổ thông 2018?

Nghịch lý sau 5 năm thực hiện Chương trình Giáo dục phổ thông 2018?

(CLO) Sau 5 năm triển khai Chương trình giáo dục phổ thông 2018, nhiều giáo viên cho rằng đã đến lúc đánh giá lại những điểm chưa phù hợp, từ cách tổ chức môn học tích hợp, hoạt động trải nghiệm, giáo dục địa phương đến việc lựa chọn tổ hợp ở THPT, thay vì chỉ điều chỉnh sách giáo khoa.

Cỡ chữ bài viết: