Theo Quy chế tuyển sinh đại học áp dụng từ năm 2026, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) yêu cầu tổ hợp xét tuyển theo phương thức học bạ hay điểm thi tốt nghiệp THPT phải có ít nhất một trong hai môn Toán hoặc Ngữ văn với trọng số tối thiểu 1/3.
Quy định này nhằm giữ vai trò cốt lõi của hai môn nền tảng, tránh việc bị “hạ thấp” tỷ trọng khi các trường thiết kế tổ hợp xét tuyển đa dạng.
Tuy nhiên, trên thực tế, nhiều thí sinh lại đang diễn giải sai khái niệm “trọng số”. Không ít em cho rằng, nếu điểm chuẩn là 21 thì bắt buộc phải đạt ít nhất 7 điểm ở môn Toán hoặc Ngữ Văn mới đủ điều kiện xét tuyển.
Bộ GD&ĐT khẳng định cách hiểu này là không đúng bản chất.
Theo quy chế, “trọng số” chỉ phản ánh mức độ đóng góp của một môn vào tổng điểm xét tuyển, chứ không phải ngưỡng điểm tối thiểu thí sinh phải đạt. Với tổ hợp 3 môn không nhân hệ số, mỗi môn có trọng số 1/3, tức tối đa đóng góp 10 điểm trong tổng điểm 30.
Điều này đồng nghĩa, một thí sinh hoàn toàn có thể đạt 5 hoặc 6 điểm môn Toán hoặc Ngữ Văn mà vẫn trúng tuyển, nếu tổng điểm 3 môn đáp ứng mức điểm chuẩn của ngành, trường đăng ký.
Trong các tổ hợp có sự điều chỉnh hệ số hoặc tăng số môn, trọng số của từng môn sẽ thay đổi. Chẳng hạn, nếu một môn chỉ có trọng số 1/4, tỷ lệ đóng góp tối đa sẽ giảm xuống còn 25% tổng điểm.
Vì vậy, yêu cầu “trọng số tối thiểu 1/3” không phải là rào cản về điểm số, mà là “hàng rào kỹ thuật” để đảm bảo Toán hoặc Ngữ Văn luôn giữ vai trò đủ lớn trong tổng điểm xét tuyển.
Đây là cách Bộ GD&ĐT kiểm soát chất lượng đầu vào theo hướng cân bằng, thay vì áp đặt ngưỡng điểm cứng cho từng môn.