Theo Thứ trưởng thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà, AI được xác định là một trong những đột phá chiến lược quốc gia, đóng vai trò then chốt trong xây dựng nền y tế thông minh, lấy người dân làm trung tâm.
Trí tuệ nhân tạo không chỉ hỗ trợ phòng ngừa, chẩn đoán và điều trị bệnh mà còn góp phần nâng cao hiệu quả quản trị, vận hành hệ thống y tế.
Thực tế, tại các bệnh viện tuyến trung ương và tuyến cuối, AI đã trở thành “trợ lý” đắc lực cho bác sĩ. Nhiều cơ sở y tế lớn như Chợ Rẫy, K, Bạch Mai đã ứng dụng AI và robot trong điều trị ung thư; Bệnh viện Đại học Y Dược TP Hồ Chí Minh triển khai AI trong siêu âm tim, hỗ trợ chẩn đoán chính xác và tối ưu điều trị suy tim.
Tuy nhiên, tuyến y tế cơ sở là nơi trực tiếp chăm sóc sức khỏe ban đầu cho người dân vẫn còn gặp nhiều hạn chế về nhân lực, hạ tầng và khả năng tiếp cận công nghệ cao.
Chính vì vậy, Bộ Y tế xác định việc đưa AI về trạm y tế xã là bước đi chiến lược nhằm thu hẹp khoảng cách chất lượng dịch vụ y tế giữa các tuyến.
Theo kế hoạch, các trạm y tế sẽ được triển khai những ứng dụng AI thiết yếu, tập trung vào tầm soát và phát hiện sớm bệnh lao, tim mạch; tư vấn dinh dưỡng cộng đồng; hỗ trợ chẩn đoán các bệnh lý nặng như suy thận cấp, suy hô hấp.
Bên cạnh đó, AI còn được sử dụng như trợ lý ảo giúp cán bộ y tế cơ sở quản lý hồ sơ, theo dõi bệnh nhân và vận hành trạm y tế hiệu quả hơn.
Lãnh đạo Bộ Y tế nhấn mạnh, AI y tế là lĩnh vực tác động trực tiếp đến tính mạng và quyền lợi người dân, do đó việc triển khai sẽ được thực hiện thận trọng, có lộ trình, quản lý theo mức độ rủi ro. Các ứng dụng AI phải bảo đảm an toàn người bệnh, bảo mật dữ liệu sức khỏe, minh bạch, không thiên lệch và đặt con người ở vị trí trung tâm.
“Triển khai thử nghiệm có kiểm soát, gắn với đánh giá tác động thực tiễn là cách tiếp cận quan trọng để vừa thúc đẩy đổi mới sáng tạo, vừa kiểm soát rủi ro trong y tế”, Thứ trưởng Vũ Mạnh Hà cho biết.
Theo ông Nguyễn Trường Nam, Phó Giám đốc Trung tâm Thông tin y tế quốc gia, Việt Nam đang sở hữu nhiều lợi thế để phát triển AI y tế, gồm đội ngũ công nghệ mạnh, nguồn dữ liệu y tế ngày càng sẵn sàng và nhu cầu thực tiễn rất lớn từ hệ thống chăm sóc sức khỏe.
Đáng chú ý, Việt Nam hiện là một trong 10 quốc gia tiên phong tham gia mạng lưới toàn cầu của tổ chức HealthAI, qua đó tiếp cận các bộ công cụ quản trị AI y tế theo chuẩn quốc tế, kết nối với Mạng lưới Quản lý toàn cầu (GRN) và Cộng đồng thực hành (CoP).
Đây cũng là cơ hội để các sản phẩm AI “Make in Viet Nam” được công nhận và đưa vào Danh mục Công cộng toàn cầu (GPD), từng bước khẳng định vị thế trên bản đồ y tế số thế giới.