Quốc hội khẳng định vai trò “đi trước một bước về thể chế”
Phát biểu khai mạc Kỳ họp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nêu rõ: Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI diễn ra trong không khí toàn Đảng, toàn dân, toàn quân ta đang nỗ lực phấn đấu, quyết tâm thực hiện Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng.
Chủ tịch Quốc hội nêu rõ, cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 đã thành công tốt đẹp. Đây là kết quả của quá trình chuẩn bị công phu, kỹ lưỡng, tổ chức bài bản, chuyên nghiệp và sự ủng hộ, đồng thuận rất cao của cử tri và Nhân dân cả nước.
Cùng với thành công rất tốt đẹp của Đại hội lần thứ XIV của Đảng và Hội nghị lần thứ 2 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV, kết quả của Cuộc bầu cử tiếp tục khẳng định niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước; đồng thời, góp phần nâng cao hình ảnh, uy tín của đất nước Việt Nam trên trường quốc tế.
Thay mặt các đại biểu Quốc hội mới trúng cử, Chủ tịch Quốc hội bày tỏ lòng tri ân sâu sắc đến cử tri và Nhân dân cả nước, các đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các đại biểu Quốc hội tiền nhiệm, đặc biệt là lãnh đạo Quốc hội và các đại biểu Quốc hội khóa XV đã để lại nhiều dấu ấn quan trọng.
Trong bối cảnh đất nước đối mặt với rất nhiều khó khăn, thách thức, nhưng Quốc hội đã không ngừng nỗ lực, có nhiều đổi mới đột phá; đổi mới tư duy trong xây dựng pháp luật; đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, Quốc hội số, trí tuệ nhân tạo. Quốc hội đã khẳng định vai trò “đi trước một bước về thể chế”, kịp thời tháo gỡ những điểm nghẽn, khơi thông mọi nguồn lực cho phát triển; tăng cường hiệu quả hoạt động giám sát tối cao, quyết định những vấn đề quan trọng của đất nước và ngoại giao nghị viện.
Chủ tịch Quốc hội nêu rõ, đất nước ta sau 40 năm đổi mới đã đạt được nhiều thành tựu quan trọng, kinh tế duy trì tốc độ tăng trưởng cao trong nhiều năm qua, quy mô nền kinh tế đạt 514 tỷ USD, đứng thứ 32 nền kinh tế thế giới; tăng trưởng bình quân 5 năm gần đây đạt 6,2%/năm, riêng năm 2025 đạt 8,02%; thu nhập bình quân đầu người đạt 5.026 đôla Mỹ; tỷ lệ hộ nghèo đa chiều còn 1,3%; hội nhập sâu rộng vào nền kinh tế thế giới, khẳng định vị thế, uy tín ngày càng cao trên trường quốc tế; quốc phòng, an ninh được giữ vững; đời sống Nhân dân ngày càng được cải thiện.
Nhiều chủ trương, quyết sách chiến lược được triển khai đồng bộ, mạnh mẽ, tạo động lực và không gian phát triển; việc điều chỉnh địa giới hành chính, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị và triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp theo hướng tinh gọn, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, tạo những chuyển biến quan trọng trong tổ chức và vận hành tổ chức bộ máy nhà nước. Công tác đấu tranh phòng chống tham nhũng, lãng phí tiêu cực được quan tâm, có nhiều chuyển biến tích cực.
Nêu cao tinh thần trách nhiệm, bản lĩnh chính trị, lập trường kiên định, tư duy quản trị hiện đại
Để thực hiện thành công Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng, Bộ Chính trị, Ban Bí thư đã ban hành nhiều nghị quyết, kết luận chiến lược về phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa; đổi mới tổ chức và hoạt động của hệ thống chính trị, thúc đẩy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số quốc gia, tạo nền tảng cho sự phát triển nhanh và bền vững của đất nước trong giai đoạn tới; mới đây là Kết luận số 18, ngày 2/4/2026, Hội nghị lần thứ 2 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, tài chính quốc gia và vay, trả nợ công, đầu tư công trung hạn 5 năm 2026 - 2030 gắn với thực hiện mục tiêu phấn đấu tăng trưởng "2 con số".
“Trong bối cảnh đó, Quốc hội và các vị đại biểu Quốc hội khóa XVI cần tiếp tục kế thừa, phát huy thành tựu của các nhiệm kỳ trước. Nêu cao tinh thần trách nhiệm, bản lĩnh chính trị, lập trường kiên định, tư duy quản trị hiện đại, phản biện sâu sắc, khách quan trên tinh thần xây dựng. Có kỹ năng lập pháp và tầm nhìn dài hạn, có khả năng phân tích và năng lực tiếp cận những vấn đề mới, đáp ứng sự phát triển mạnh mẽ của khoa học, công nghệ; đảm bảo hiệu quả pháp luật không chỉ "tốt trong văn bản" mà còn phải "tốt trong cuộc sống"”, Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.
Tại phiên họp trù bị chiều 5/4, Quốc hội đã thông qua chương trình Kỳ họp thứ Nhất. Tổng Bí thư Tô Lâm sẽ có bài phát biểu chỉ đạo quan trọng; đây cũng là định hướng chiến lược của lãnh đạo Đảng, Nhà nước đối với hoạt động của Quốc hội trong thời gian tới.
Quốc hội nghe Hội đồng bầu cử quốc gia trình bày báo cáo tổng kết Cuộc bầu cử; kết quả xác nhận tư cách đại biểu Quốc hội khóa XVI trúng cử; báo cáo của Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam; xem xét kết quả giám sát việc giải quyết kiến nghị của cử tri gửi đến Kỳ họp thứ Mười, Quốc hội khóa XV.
Quốc hội xem xét, quyết định cơ cấu tổ chức và bầu, phê chuẩn nhân sự cấp cao của bộ máy nhà nước. Đây là nội dung trọng tâm của Kỳ họp, có ý nghĩa quan trọng, quyết định trực tiếp đến chất lượng, hiệu quả hoạt động của bộ máy nhà nước trong cả nhiệm kỳ.
Quốc hội xem xét các báo cáo về kinh tế - xã hội, tài chính, ngân sách nhà nước; trong đó, việc đánh giá kết quả thực hiện kế hoạch năm 2025 và những tháng đầu năm 2026, đề xuất các giải pháp có tính đột phá, khả thi trước bối cảnh tình hình thế giới diễn biến nhanh, phức tạp, khó lường, nhất là những tác động do xung đột tại khu vực Trung Đông, nhằm hoàn thành mục tiêu kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026 - 2030 ngay từ năm đầu nhiệm kỳ.
Đồng thời, phê chuẩn quyết toán ngân sách nhà nước năm 2024; xem xét, quyết định các kế hoạch 5 năm giai đoạn 2026 - 2030 về phát triển kinh tế - xã hội, tài chính quốc gia, vay, trả nợ công, đầu tư công trung hạn.
Quốc hội xem xét, thông qua 8 luật và 1 Nghị quyết quy phạm pháp luật, Nghị quyết về Chương trình giám sát của Quốc hội năm 2027, Nghị quyết về thành lập Đoàn giám sát chuyên đề của Quốc hội và Nghị quyết chung Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI.
"Đất nước ta đang đứng trước thời điểm lịch sử có ý nghĩa bước ngoặt, trách nhiệm đặt lên vai Quốc hội và từng đại biểu Quốc hội là hết sức nặng nề nhưng cũng vô cùng vẻ vang. Đảng và Nhân dân kỳ vọng các đại biểu Quốc hội tiếp tục là những đại diện tiêu biểu về trí tuệ, bản lĩnh, đạo đức và tinh thần phụng sự Tổ quốc, phục vụ Nhân dân, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm, đặt lợi ích quốc gia - dân tộc lên trên hết, tiếp nối xứng đáng truyền thống vẻ vang 80 năm của Quốc hội Việt Nam”, Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.
