Đặt nền móng đổi mới, hướng tới Quốc hội chuyên nghiệp, hiện đại
Phát biểu tại họp báo, Tổng Thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Lê Quang Mạnh nhấn mạnh, Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội Khóa XVI diễn ra trong bối cảnh đất nước đang có những chuyển biến rất mạnh mẽ, sau thành công Đại hội lần thứ XIV của Đảng và sau khi cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội Khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 thành công tốt đẹp, với tỷ lệ cử tri đi bỏ phiếu rất cao và đã bầu đủ 500 đại biểu.
Tổng Thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội nhấn mạnh ý nghĩa đặc biệt của Kỳ họp là dấu mốc đầu nhiệm kỳ Quốc hội Khóa XVI, định hướng toàn bộ hoạt động của Quốc hội. Đây là kỳ họp sẽ đặt nền móng quan trọng cho quá trình đổi mới về thể chế; nâng cao hiệu lực, hiệu quả giám sát, quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước, đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững của đất nước trong nhiệm kỳ tới.
Một trong những trọng tâm của nhiệm kỳ này là hướng đến xây dựng một Quốc hội ngày càng chuyên nghiệp, hiện đại và từng bước chuyển đổi số trong toàn bộ quá trình ra quyết định: từ xây dựng chính sách, thảo luận đến biểu quyết thông qua các dự án luật, dự thảo nghị quyết, quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước.
Quốc hội sẽ hướng đến mở rộng hơn nữa tính dân chủ, để bảo đảm ý kiến của nhân dân được tiếp nhận và phản ánh đầy đủ, trung thực trong quá trình hoạch định và ban hành chính sách.
Với tinh thần đó, tại Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội Khóa XVI sẽ tập trung vào các nội dung trọng tâm, gồm: kiện toàn bộ máy Nhà nước; xem xét, quyết định các định hướng phát triển trong 5 năm tới như kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, kế hoạch đầu tư công trung hạn và kế hoạch tài chính - ngân sách nhằm tạo nền tảng cho thực hiện trong những năm tiếp theo.
Quốc hội sẽ xem xét, quyết định nhiều nội dung quan trọng
Thông tin tóm tắt về dự kiến chương trình Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội Khóa XVI, Phó Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Nguyễn Văn Hiển cho biết: Kỳ họp thứ Nhất sẽ họp phiên trù bị vào chiều 5/4; khai mạc vào sáng 6/4 và dự kiến bế mạc vào ngày 23/4.
Kỳ họp được tổ chức theo hình thức họp tập trung tại Nhà Quốc hội, Thủ đô Hà Nội. Dự kiến tổng thời gian làm việc của Kỳ họp là khoảng 11 ngày, chia thành 2 đợt (Đợt 1: từ ngày 6/4 - 12/4; Đợt 2: từ ngày 20/4 - 23/4, dự phòng ngày 24 - 25/4).
Tại Kỳ họp này, Quốc hội sẽ xem xét, quyết định: công tác tổ chức bộ máy, nhân sự; 8 dự án luật, một dự thảo nghị quyết quy phạm pháp luật; 5 nhóm nội dung về kinh tế - xã hội, tài chính, ngân sách, giám sát và các vấn đề quan trọng khác; đồng thời, có 9 nhóm nội dung các cơ quan gửi báo cáo để đại biểu Quốc hội nghiên cứu.
Đối với một số nội dung quan trọng, cấp bách cần trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ Nhất để kịp thời triển khai ngay các nghị quyết, kết luận của cấp có thẩm quyền, hoặc để giải quyết ngay vấn đề cấp bách, vướng mắc, bất cập phát sinh từ thực tiễn, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã đề nghị Chính phủ chỉ đạo khẩn trương chuẩn bị hồ sơ theo đúng quy định, bảo đảm chất lượng và kịp thời gửi hồ sơ đến các cơ quan của Quốc hội để nghiên cứu, tổ chức thẩm tra.
Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến trong thời gian Quốc hội nghỉ giữa 2 đợt họp. Trường hợp hồ sơ đủ điều kiện thì sẽ báo cáo Quốc hội để bổ sung vào Đợt 2 của Kỳ họp. Trong đó, có Nghị quyết về phát triển văn hóa Việt Nam; Nghị quyết về xử lý các vi phạm pháp luật về đất đai, trong ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, vi phạm liên quan đến kinh tế tư nhân, kinh tế nhà nước; Nghị quyết về thí điểm chế định luật sư công; Đề án thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương…
Công tác nhân sự được thực hiện bài bản, đúng nguyên tắc, bảo đảm vận hành thông suốt bộ máy
Tại họp báo, trả lời câu hỏi của phóng viên về công tác nhân sự, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu Tạ Thị Yên khẳng định, công tác chuẩn bị nhân sự được tiến hành chặt chẽ, bài bản, đúng quy trình, đặt dưới sự chỉ đạo thống nhất của Đảng.
Phó Chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu cho biết: Trên cơ sở các quy định của pháp luật, Bộ Chính trị đã xây dựng phương án và giới thiệu nhân sự đảm nhiệm các chức danh lãnh đạo chủ chốt của Nhà nước, báo cáo Ban Chấp hành Trung ương Đảng xem xét, cho ý kiến. Sau đó, các nội dung này được hoàn thiện và trình Quốc hội xem xét, quyết định theo đúng thẩm quyền, bảo đảm nguyên tắc Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý và Nhân dân làm chủ.
Bà Tạ Thị Yên nhấn mạnh, việc Quốc hội bầu và phê chuẩn các chức danh lãnh đạo Nhà nước tại Kỳ họp thứ Nhất có ý nghĩa quan trọng. Đây là bước kiện toàn bộ máy lãnh đạo cấp cao của Nhà nước, bảo đảm bộ máy trong hệ thống chính trị ổn định, liên tục và thông suốt hoạt động ngay sau bầu cử.
"Quá trình này thể hiện rõ vai trò của Quốc hội là cơ quan đại diện cao nhất của Nhân dân, cơ quan quyền lực Nhà nước cao nhất, trực tiếp quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước đối với các chức danh lãnh đạo chủ chốt. Qua đó, thể chế hóa được chủ trương của Đảng thành quyết định của Nhà nước", Phó Chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu Tạ Thị Yên khẳng định.
Bà Tạ Thị Yên cũng nhấn mạnh, trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, với yêu cầu cao về hoàn thiện thể chế và thúc đẩy tăng trưởng, việc Quốc hội bầu và phê chuẩn đội ngũ lãnh đạo có đủ phẩm chất, năng lực, uy tín sẽ có ý nghĩa quyết định với việc thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội; nâng cao hiệu lực hiệu quả quản trị quốc gia, đáp ứng kỳ vọng của Nhân dân. Đây không chỉ là công tác nhân sự mà còn là tiền đề quan trọng để mở ra một nhiệm kỳ với kỳ vọng đổi mới, hành động và phát triển.