Lễ khởi công được tổ chức tại Điểm cầu chính khu vực Depot Sơn Đồng và kết nối trực tuyến với hai điểm cầu phụ tại Ga S01 - Quần Ngựa và Ga S17 - Đồng Bãi.
Với tổng mức đầu tư 72.300 tỷ đồng, Dự án đầu tư xây dựng đường sắt đô thị thành phố Hà Nội, Tuyến số 5, Văn Cao - Ngọc Khánh - Láng - Hòa Lạc có tổng chiều dài khoảng 39,58 km, được đầu tư theo tiêu chuẩn đường đôi, khổ 1.435 mm, điện khí hóa hiện đại, bao gồm: 20 nhà ga (6 ga ngầm, 13 ga mặt đất, 1 ga trên cao), trong đó có 8 ga trung chuyển; 2 khu Depot. Depot 1 tại Xã Sơn Đồng và Xã Dương Hòa. Depot 2 tại Xã Hòa Lạc.
Tuyến bắt đầu tại khu vực đường Văn Cao giao với đường Hoàng Hoa Thám, tuyến đi ngầm dưới đường Văn Cao, Liễu Giai, Nguyễn Chí Thanh, Trần Duy Hưng. Sau khi qua Trung tâm Hội nghị quốc gia tuyến chuyển sang đi trên mặt đất tại dải phân cách giữa đại lộ Thăng Long và cao tốc Hòa Lạc – Hòa Bình đến cuối tuyến.
Dự án kết thúc tại ga S20 (địa bàn xã Hòa Lạc và xã Yên Xuân), đồng thời có dự trù điều kiện để kéo dài tuyến đến khu vực Làng văn hoá các dân tộc Việt Nam (địa bàn xã Yên Bài), đường sắt liên vùng Hà Nội – Phú Thọ trong tương lai khi có nhu cầu.
Tuyến đi qua các phường: Tây Hồ, Ngọc Hà, Giảng Võ, Láng, Yên Hoà, Từ Liêm, Đại Mỗ, Tây Mỗ, Xuân Phương; các xã Sơn Đồng, Dương Hòa, An Khánh, Quốc Oai, Kiều Phú, Tây Phương, Hạ Bằng, Yên Xuân, Hòa Lạc thuộc thành phố Hà Nội.
Các đoàn tàu 6 toa, loại B được thiết kế với tốc độ tối đa 120 km/h, sử dụng công nghệ hiện đại bảo đảm an toàn, thân thiện môi trường và phù hợp với xu hướng phát triển giao thông đô thị hiện đại.
Về năng lực vận chuyển, dự kiến: Giai đoạn đầu (đến năm 2033): ~19.892 hành khách/giờ/hướng; Giai đoạn ngắn hạn (đến năm 2040): ~28.456 hành khách/giờ/hướng; Giai đoạn dài hạn (đến năm 2055): ~38.286 hành khách/giờ/hướng.
Khi hoàn thành, tuyến sẽ kết nối, trung chuyển hiệu quả với các tuyến số 2, 3, 4, 6, 7 và 8, 12 và tuyến Monorail M2 tạo điều kiện để người dân di chuyển nhanh chóng, thuận tiện từ các khu vực ngoại ô vào trung tâm Thành phố, góp phần giảm áp lực giao thông đô thị, cải thiện kết cấu hạ tầng và nâng cao điều kiện đi lại của Nhân dân.
Phát biểu tại lễ khởi công dự án, Phó Bí thư Thành ủy Nguyễn Trọng Đông cho biết: Tuyến đường sắt đô thị số 5 là công trình hạ tầng chiến lược, có ý nghĩa quan trọng trong định hướng phát triển không gian đô thị và tổ chức giao thông bền vững của Thủ đô trong giai đoạn mới.
Tuyến được xác định là tuyến xương sống của khu vực phía Tây, kết nối Trung tâm chính trị – hành chính Ba Đình với đô thị vệ tinh Hòa Lạc, góp phần giảm tải áp lực giao thông, tạo động lực phát triển kinh tế – xã hội và hình thành cấu trúc đô thị đa cực, hiện đại.
Dự án có chiều dài khoảng 39,6 km, gồm các đoạn đi ngầm, đi trên cao và mặt đất, với 20 nhà ga và 02 khu Depot tại Sơn Đồng và Hòa Lạc; thời gian thực hiện dự kiến đến năm 2030. Dự án được triển khai bằng nguồn vốn ngân sách kết hợp hình thức tổng thầu EPC, thể hiện quyết tâm và trách nhiệm cao của Thành phố.
Dự án có ý nghĩa quan trọng về kết nối giao thông, bảo vệ môi trường, giảm phát thải và thực hiện các cơ chế, chính sách mới theo Luật Thủ đô năm 2024, Luật Đầu tư công năm 2024 và các Nghị quyết của Quốc hội.
"Cùng với tuyến số 5, việc đồng loạt khởi công các dự án trọng điểm khác trên địa bàn Thành phố tiếp tục khẳng định tinh thần nói đi đôi với làm, phân cấp gắn với trách nhiệm trong chỉ đạo, điều hành", Phó Bí thư Thành ủy Nguyễn Trọng Đông nhấn mạnh.
Thay mặt Lãnh đạo Thành phố, Phó Bí thư Thành ủy Nguyễn Trọng Đông đề nghị các sở, ngành, Ban quản lý dự án, nhà thầu phát huy tinh thần trách nhiệm cao nhất; đồng thời mong nhân dân Thủ đô tiếp tục đồng hành, chia sẻ, ủng hộ Thành phố trong quá trình thi công đảm bảo: An toàn - Chất lượng - Đúng tiến độ, sớm trở thành niềm tự hào mới của người dân Hà Nội.
"Tuyến đường sắt đô thị số 5 và các công trình khởi công hôm nay sẽ mở ra giai đoạn phát triển mới cho Thủ đô Hà Nội – hiện đại, bền vững, xứng đáng với vai trò và vị thế của Thủ đô", Phó Bí thư Thành ủy Nguyễn Trọng Đông tin tưởng.
Theo quy hoạch, đến năm 2045 tầm nhìn đến 2065 Hà Nội sẽ có 15 tuyến đường sắt đô thị với tổng chiều dài 617 km.
