Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch HoREA đề nghị sửa đổi Điều 37 Luật Đất đai 2024, cho phép người sử dụng đất được thế chấp quyền sử dụng đất, tài sản thuộc sở hữu của mình gắn liền với đất tại tổ chức tín dụng ở nước ngoài thông qua tổ chức tín dụng do Ngân hàng Nhà nước chỉ định.
Trường hợp xảy ra tranh chấp về quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất thì xử lý theo quy định của pháp luật Việt Nam.
Ông Châu cho biết, Điều 37 Luật Đất đai 2024 quy định quyền và nghĩa vụ của cá nhân sử dụng đất và các điều khoản khác của Luật Đất đai 2024 chỉ cho phép người sử dụng đất được “thế chấp quyền sử dụng đất, tài sản thuộc sở hữu của mình gắn liền với đất tại tổ chức tín dụng được phép hoạt động tại Việt Nam, tại tổ chức kinh tế khác hoặc cá nhân theo quy định của pháp luật.
Như vậy, Luật Đất đai 2024 chưa cho phép thế chấp quyền sử dụng đất, tài sản thuộc sở hữu của mình gắn liền với đất tại tổ chức tín dụng ở nước ngoài.
Ông Châu cho rằng, quy định này vừa làm hạn chế quyền của cá nhân sử dụng đất, vừa không đáp ứng được nhu cầu được thế chấp quyền sử dụng đất, tài sản thuộc sở hữu của mình gắn liền với đất tại tổ chức tín dụng ở nước ngoài của người Việt Nam định cư ở nước ngoài là công dân Việt Nam, người gốc Việt Nam định cư ở nước ngoài, tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài và cá nhân nước ngoài được phép nhập cảnh vào Việt Nam được mua, thuê mua nhà ở gắn liền với quyền sử dụng đất ở, nhận quyền sử dụng đất ở trong dự án phát triển nhà ở theo quy định của pháp luật về nhà ở.
Ông Châu cũng cho rằng, quy định này chưa phù hợp với thông lệ quốc tế, bởi lẽ các đối tượng trên đây đều có nhu cầu thế chấp nhà, đất tại tổ chức tín dụng tại Việt Nam hoặc tại tổ chức tín dụng ở nước ngoài để vay vốn làm ăn hoặc vay tiêu dùng.
Tuy nhiên, cũng có ý kiến quan ngại về an ninh quốc gia khi cho phép thế chấp nhà, đất tại tổ chức tín dụng ở nước ngoài, nhưng ông Châu nhận thấy có thể tham khảo kinh nghiệm của các nước, điển hình là Malaysia đã cho phép thế chấp đất đai tại tổ chức tín dụng ở nước ngoài nhưng phải thông qua các tổ chức tín dụng do Nhà nước chỉ định.
“Hơn nữa, theo quy định của công pháp quốc tế, khi có tranh chấp, tài phán về quyền sở hữu bất động sản thì xử lý theo pháp luật của quốc gia sở hữu bất động sản”, ông Châu nói.
