+ Ngày 27/11, Quốc hội sẽ tiến hành biểu quyết thông qua Luật Nhà ở (sửa đổi). Đại biểu có nhận định như thế nào về quá trình chuẩn bị cũng như tiến hành tiếp thu, chỉnh lý dự thảo luật trước khi trình Quốc hội thông qua?
- Dự án Luật Nhà ở (sửa đổi) là dự án luật lớn, khó, có nhiều nội dung phức tạp, tác động trực tiếp đến người dân, doanh nghiệp, chính sách an sinh xã hội, kinh tế vĩ mô của Quốc gia.
Tôi đánh giá cao Báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) của Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã tổng hợp và tiếp thu cơ bản các ý kiến của đại biểu Quốc hội và của các Ủy ban của Quốc hội, đặc biệt đã tiếp thu, đưa nội dung về Quyền có chỗ ở vào Điều 6 và cụ thể hóa quyền này bầng các chính sách trực tiếp và gián tiếp tại Điều 4 của Dự thảo luật. Đây là quy định quan trọng nhằm cụ thể hóa tinh thần của Điều 22 Hiến pháp 2013: Công dân có quyền có nơi ở hợp pháp.
+ Một trong những điểm mới cũng là vấn đề nhận được nhiều sự quan tâm là quy định Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam là chủ đầu tư dự án nhà ở xã hội, nhà lưu trú công nhân. Quan điểm của Đại biểu về nội dung này như thế nào?
- Tôi đồng tình với Phương án 1: Quy định Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam là cơ quan chủ quản đầu tư dự án nhà ở xã hội để cho thuê, vừa bổ sung nguồn lực đầu tư dự án nhà ở xã hội, góp phần cải thiện và nâng cao chất lượng cuộc sống cho công nhân, người lao động có thu nhập thấp, thu hút người lao động tham gia tổ chức Công đoàn, vừa giới hạn phạm vi thực hiện dự án nhà ở của chủ thể này để nâng cao tính khả thi.
Đại biểu Quốc hội Nguyễn Thanh Cầm.
Tuy nhiên, theo phương án này thì Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam cần có giải pháp cân đối nguồn lực để bảo đảm tính khả thi của dự án đầu tư do đây là các dự án nhà ở cho thuê, vốn đầu tư lớn nhưng thời gian thu hồi vốn dài; đồng thời, cần sửa đổi, bổ sung quy định có liên quan của dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi), dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi), tạo cơ sở pháp lý đồng bộ để Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam được giao đất, cho thuê đất thực hiện dự án đầu tư xây dựng nhà ở xã hội, cho thuê nhà ở xã hội...
+ Tại nội dung của dự thảo luật lần này, đâu là nội dung theo Đại biểu cần quan tâm hoàn thiện trước khi trình Quốc hội biểu quyết thông qua?
- Bên cạnh những vấn đề mà cơ quan chủ trì thẩm tra và cơ quan soạn thảo đã tiếp thu, giải trình một cách cặn kẽ thì vấn đề lồng ghép vấn đề bình đẳng giới trong dự án luật này vẫn cần được tiếp tục quan tâm.
Trong thực tế, bản thân vấn đề nhà ở không có yếu tố về giới, nhưng những người tham gia phát triển, quản lý, vận hành, sử dụng, sở hữu nhà ở lại mang các yếu tố giới, họ có thể đưa ra những quyết định, cách làm bảo đảm bình đẳng giới trong lĩnh vực nhà ở hoặc có thể ngược lại. Do đó việc lồng ghép vấn đề bình đẳng giới cần được quan tâm.
Cụ thể, đề nghị: Do phạm vi điều chỉnh của dự án luật này, bên cạnh phạm vi về sở hữu, luật này còn quy định về phát triển, quản lý vận hành, sử dụng nhà ở, giao dịch về nhà ở và quản lý nhà nước về nhà ở tại Việt Nam. Do vậy, để đảm bảo bình đẳng, không phân biệt đối xử khi thực hiện các chức năng này, thì đề nghị bổ sung 1 khoản vào Điều 3. Các hành vi bị nghiêm cấm nội dung “Phân biệt đối xử về giới trong phát triển, quản lý vận hành, sử dụng nhà ở, giao dịch về nhà ở và quản lý nhà nước về nhà ở”.
Nhà ở xã hội (ảnh minh họa).
Nhà nước ban hành cơ chế, chính sách ưu đãi về tài chính đất đai, tín dụng dài hạn với lãi suất ưu đãi, cơ chế ưu đãi tài chính khác và hỗ trợ từ nguồn vốn của Nhà nước để thực hiện chính sách về nhà ở xã hội, chỗ ở cho phụ nữ và trẻ em là nạn nhân của bạo lực, xâm hại, mua bán trở về, cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư.
Đây là những đối tượng bị tổn thương nặng nề cả về thể chất và tinh thần. Với thông lệ tại Việt Nam, phụ nữ ở nông thôn khi kết hôn thường hay ở nhà chồng. Khi bạo lực gia đình xảy ra, trong nhiều trường hợp phụ nữ không có nơi nào để trú thân, không về nhà chồng cũng không được và về nhà cha mẹ đẻ cũng không có cơ hội. Việc Nhà nước có chính sách để đảm bảo chỗ ở ổn định cho các đối tượng này sẽ là điều kiện quan trọng giúp họ hồi phục, tái hòa nhập cộng động sau những sang chấn về thể chất, tinh thần.
+ Đại biểu có kỳ vọng gì khi dự án Luật Nhà ở (sửa đổi) được biểu quyết thông qua?
- Việc xây dựng và ban hành Luật Nhà ở (sửa đổi) là cần thiết nhằm kịp thời thể chế hóa các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách của Nhà nước trong việc phát triển nhà ở cho nhân dân, đặc biệt là người có thu nhập thấp và người nghèo, không có khả năng tạo lập nhà ở theo cơ chế thị trường. Đồng thời, sửa đổi, hoàn thiện các quy định của Luật Nhà ở năm 2014 cho phù hợp với tình hình thực tế, tháo gỡ các tồn tại, hạn chế, bảo đảm tính hợp hiến, sự thống nhất, đồng bộ giữa quy định của Luật Nhà ở (sửa đổi) với các luật khác có liên quan.
Do đó, tôi kỳ vọng dự án luật được thông qua sẽ đáp ứng được yêu cầu của thực tiễn, kịp thời tháo gỡ những vướng mắc hiện nay. Đặc biệt, với nhiều chính sách mới được quy định tại dự thảo luật sẽ sớm phát huy được hiệu quả trong thực tiễn cuộc sống.
+ Trân trọng cảm ơn Đại biểu!