Phân tích ma trận đề thi và phổ điểm môn Sinh học: Điểm trung bình có thể giảm xuống 5,0

(CLO) Sáng 12/6, hàng trăm nghìn thí sinh cả nước hoàn thành bài thi môn Sinh học trong kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026. Theo đánh giá của giáo viên, đề thi năm nay bám sát cấu trúc đề minh họa của Bộ Giáo dục và Đào tạo, đồng thời tăng cường các câu hỏi mang tính phân loại ở những chuyên đề trọng tâm như di truyền học, tiến hóa và sinh thái học.

Phân tích từ đề thi mã đề 0426, cô Nguyễn Trần Minh Nguyệt, giáo viên Hệ thống Tuyensinh247.com nhận định đề thi giữ nguyên cấu trúc quen thuộc với 18 câu trắc nghiệm nhiều lựa chọn, 4 câu đúng - sai và 6 câu trả lời ngắn, thời gian làm bài 50 phút.

Theo cô Nguyệt, đề thi được xây dựng phù hợp với lứa học sinh đầu tiên học theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018. So với đề minh họa và đề thi chính thức năm 2025, đề năm nay được đánh giá "dễ thở" hơn ở một số câu hỏi cơ bản nhưng vẫn duy trì khả năng phân loại thí sinh.

"Phần trắc nghiệm nhiều lựa chọn có độ dài và mức độ phức tạp cao hơn năm trước. Trong khi đó, nhiều câu hỏi đúng - sai được thiết kế với các dữ kiện dễ gây nhầm lẫn nếu học sinh không đọc kỹ đề", cô Nguyệt cho biết.

z7927233652290-97cf20916e4017836fbf2f04525649fb.jpg
Cô Nguyễn Trần Minh Nguyệt, giáo viên Hệ thống Tuyensinh247.com

Kiến thức lớp 12 chiếm hơn 75%

Thống kê từ ma trận đề thi cho thấy nội dung lớp 12 tiếp tục giữ vai trò chủ đạo, chiếm khoảng 75,5% tổng số câu hỏi. Kiến thức lớp 11 chiếm 22,5%, còn lớp 10 chỉ chiếm khoảng 2,5%.

Trong số các chuyên đề xuất hiện trong đề thi, Sinh thái học và môi trường có tỷ trọng lớn nhất với 27,5%, tiếp đến là Nhiễm sắc thể và các quy luật di truyền (20%), Cơ sở phân tử của sự di truyền và biến dị (12,5%), Trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng ở thực vật (12,5%).

Các nội dung về tiến hóa, sinh lý động vật và sinh lý thực vật cũng được khai thác với tỷ lệ đáng kể, phản ánh xu hướng tăng cường đánh giá năng lực vận dụng kiến thức thay vì học thuộc lòng.

Nhiều câu hỏi phân loại ở phần di truyền và sinh thái

Theo đánh giá của giáo viên, khoảng 40% câu hỏi trong đề thuộc mức độ nhận biết và thông hiểu, trong khi 60% còn lại mang tính phân loại.

Những câu hỏi khó tập trung chủ yếu ở các chuyên đề về cơ chế di truyền cấp độ phân tử, bài toán di truyền nhiễm sắc thể, tiến hóa và sinh thái học. Một số câu hỏi sử dụng biểu đồ, bảng số liệu hoặc tình huống thực tiễn, yêu cầu thí sinh phải phân tích dữ liệu và suy luận mới có thể tìm ra đáp án.

Nhiều câu hỏi có lượng thông tin lớn, đòi hỏi khả năng tổng hợp kiến thức ở nhiều chuyên đề khác nhau, khiến học sinh mất khá nhiều thời gian xử lý.

Ma trận đề thi - Mã đề 0434

Lớp
Nội dung kiến thức
Cấp độ tư duy
Tổng
Tỉ lệ
%
Phần I
Phần II
Phần III
NB
TH
VD
NB
TH
VD
NB
TH
VD
1
Cơ sở phân tử của sự di truyền và biến dị
1
2
2
5
12,5
2
Nhiễm sắc thể và các quy luật di truyền
2
1
1
2
1
1
8
20
3
Ứng dụng di truyền học
1
1
2,5
4
Di truyền học quần thể và di truyền người
1
1
2,5
5
Tiến hoá
3
1
4
10
6
Sinh thái học và môi trường
4
1
1
2
1
2
11
27,5
7
Trao đổi chất và chuyển hoá năng lượng ở thực vật
1
1
2
1
5
12,5
8
Trao đổi chất và chuyển hoá năng lượng ở động vật
2
1
1
4
10
9
Sinh học tế bào
1
1
2,5
10
Sinh học vi sinh vật và virus
Tổng
13
3
2
5
8
3
1
4
1
40
100
Tỉ lệ
32,5
7,5
5
12,5
20
7,5
2,5
10
2,5

Phổ điểm dự báo thấp hơn năm 2025

Từ cấu trúc đề thi và mức độ phân hóa, cô Nguyệt dự đoán điểm trung bình môn Sinh học năm nay khoảng 5 điểm, thấp hơn mức 5,78 của năm 2025.

Khoảng điểm dự kiến tập trung nhiều thí sinh nhất từ 5 đến 6 điểm. Trong khi đó, nhóm thí sinh đạt điểm cao sẽ không nhiều do đề thi vẫn có những câu hỏi vận dụng và vận dụng cao yêu cầu tư duy chuyên sâu.

Theo các giáo viên, phổ điểm môn Sinh học năm nay có thể phản ánh rõ sự chênh lệch về năng lực giữa các nhóm thí sinh, đặc biệt ở những câu hỏi liên quan đến di truyền học và sinh thái học.

clo_br_z7927658277998-2b0850eaf1c53024d08fcb63570d4bc5.jpg
Phân tích ma trận đề thi cho thấy kiến thức lớp 12 tiếp tục giữ vai trò chủ đạo, chiếm khoảng 75,5% tổng số câu hỏi. Kiến thức lớp 11 chiếm 22,5%, trong khi lớp 10 chỉ chiếm khoảng 2,5%.

Từ đề thi năm nay, các chuyên gia nhận định môn Sinh học đang tiếp tục dịch chuyển theo định hướng của Chương trình giáo dục phổ thông 2018, giảm dần các dạng bài tập nặng tính tính toán, tăng cường các câu hỏi gắn với thực tiễn đời sống và khoa học hiện đại.

Các chủ đề liên quan đến bệnh di truyền ở người, công nghệ gene, sinh thái học, đa dạng sinh học, biến đổi khí hậu hay sinh lý động - thực vật được dự báo sẽ tiếp tục xuất hiện nhiều hơn trong những năm tới.

Đối với học sinh chuẩn bị bước vào kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2027, việc nắm vững kiến thức nền tảng, rèn luyện kỹ năng xử lý câu hỏi đúng - sai, câu hỏi trả lời ngắn và các dạng bài yêu cầu tư duy tổng hợp sẽ là yếu tố quan trọng để đạt kết quả cao.

Xem thêm

TPHCM: Hơn 40.000 sản phẩm giả nhãn hiệu, gần 100kg thịt heo không rõ nguồn gốc bị xử lý

TPHCM: Hơn 40.000 sản phẩm giả nhãn hiệu, gần 100kg thịt heo không rõ nguồn gốc bị xử lý

(CLO) Thực hiện đợt cao điểm chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ và bảo đảm an toàn thực phẩm, lực lượng Quản lý thị trường TPHCM đã phát hiện, xử lý nhiều vụ vi phạm, trong đó có hơn 40.000 sản phẩm giả mạo nhãn hiệu và hơn 83kg thịt heo đông lạnh không rõ nguồn gốc.

Nghệ An: Căng dây, vượt lũ đưa người dân đi cấp cứu trong đêm

Nghệ An: Căng dây, vượt lũ đưa người dân đi cấp cứu trong đêm

(CLO) Người phụ nữ được chẩn đoán bị viêm ruột thừa cấp, chỉ định chuyển tuyến để điều trị. Tuy nhiên, do mưa lớn kéo dài, nhiều tuyến đường đã bị ngập nên gần 60 cán bộ, chiến sĩ và người dân địa phương xã biên giới Tam Thái (Nghệ An) phải căng dây qua 3 cầu tràn nước chảy cuồn cuộn để đưa người dân đi cấp cứu.

Đi tìm nguyên nhân thiếu sách giáo khoa sau khai giảng

Đi tìm nguyên nhân thiếu sách giáo khoa sau khai giảng

Hơn 3,9 triệu cuốn sách giáo khoa (SGK) được các địa phương báo cáo còn thiếu sau khai giảng đang đặt ra nhiều câu hỏi về cách xác định nhu cầu và trách nhiệm cung ứng. Một nguyên nhân cần được nhìn thẳng là nhiều địa phương công bố miễn phí hoặc cho học sinh mượn sách ngay trong năm học 2026-2027 dù chưa thực hiện đúng trình tự tại khoản 3 Điều 33 Nghị định số 271/2026/NĐ-CP: kế hoạch dự báo nhu cầu phải được phê duyệt trước ngày 30/10 năm trước để làm căn cứ lập dự toán và sách phải nhập kho thư viện chậm nhất ngày 15/6. Khi kế hoạch được đưa ra quá muộn, việc mua sắm, in và giao sách trước khai giảng trở nên bất khả thi; nhà trường, doanh nghiệp phát hành và phụ huynh nhận những tín hiệu không thống nhất, dẫn đến thừa, thiếu cục bộ.

Đà Nẵng: Ùn tắc giao thông thường xuyên tại nút giao gần Trung tâm thương mại Aeon Mall

Đà Nẵng: Ùn tắc giao thông thường xuyên tại nút giao gần Trung tâm thương mại Aeon Mall

(CLO) Sau phản ánh của người dân về tình trạng ùn tắc thường xuyên tại nút giao gần Trung tâm thương mại Aeon Mall (phường Thanh Khê), Phòng Cảnh sát giao thông Công an TP Đà Nẵng cho biết đã chỉ đạo lực lượng tăng cường điều tiết, đồng thời phối hợp các đơn vị liên quan khảo sát, đề xuất phương án tổ chức giao thông tại khu vực.

“Tiết kiệm năng lượng trong công nghiệp: Từ chính sách đến hành động thực tiễn”

Tiết kiệm năng lượng trong công nghiệp: Từ chính sách đến hành động thực tiễn

(CLO) Ngày 16/9, tại thành phố Hải Phòng, Bộ Công Thương tổ chức Hội thảo “Tiết kiệm năng lượng trong công nghiệp: Từ chính sách đến hành động thực tiễn”. Hội thảo là một trong những hoạt động của Cộng đồng Hiệu quả năng lượng Việt Nam, thuộc Chương trình quốc gia về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả giai đoạn 2019 – 2030 (VNEEP3).

Sau khan hiếm sách giáo khoa, Bộ GD&ĐT tính điều chỉnh theo hướng giảm hàn lâm, tăng thực hành

Sau khan hiếm sách giáo khoa, Bộ GD&ĐT tính điều chỉnh theo hướng giảm hàn lâm, tăng thực hành

(CLO) Chương trình giáo dục phổ thông và sách giáo khoa sẽ được rà soát, điều chỉnh theo hướng giảm tính hàn lâm, tăng thực hành, trải nghiệm, giáo dục toàn diện và cập nhật những yêu cầu mới. Động thái này được đưa ra trong bối cảnh năm học 2026-2027 xảy ra tình trạng thiếu sách giáo khoa cục bộ tại nhiều địa phương.

Thiết bị y tế bị nâng giá, người bệnh có phải trả thêm tiền?

Thiết bị y tế bị nâng giá, người bệnh có phải trả thêm tiền?

(CLO) Khi một bệnh viện mua thiết bị y tế với giá cao hơn giá trị thực do sai phạm, khoản tiền chênh lệch trước hết có thể trở thành thiệt hại của nguồn vốn đã bỏ ra. Tuy nhiên, theo luật sư Nguyễn Văn Duy, tác động đến viện phí, quỹ bảo hiểm y tế (BHYT) và túi tiền người bệnh còn phụ thuộc vào nguồn vốn mua sắm và cơ chế tính giá của từng loại dịch vụ.

Tuổi 35 trở thành mốc khuyến nghị sinh đủ 2 con

Tuổi 35 trở thành mốc khuyến nghị sinh đủ 2 con

(CLO) Mốc 35 tuổi không phải “hạn cuối” để phụ nữ sinh con, càng không phải quy định buộc mỗi gia đình phải sinh hai con trước độ tuổi này. Theo chuyên gia, đây là thông điệp vận động nhằm giúp các cặp vợ chồng chủ động kế hoạch sinh sản trong bối cảnh mức sinh thấp và tuổi kết hôn, sinh con có xu hướng muộn hơn.

Cỡ chữ bài viết: