Phát huy tối đa tiềm năng, đảm bảo tốt nhất an sinh xã hội trên địa bàn thủ đô Hà Nội

Đạt nhiều kết quả tích cực

Thủ đô Hà Nội hiện có dân số khoảng 8,3 triệu người, trong đó có trên 104.000 đơn vị, tổ chức, doanh nghiệp tham gia BHXH, BHYT với số người tham gia BHXH gần 2 triệu người, BHYT gần 7,8 triệu người. Những năm gần đây, dù ảnh hưởng bởi bối cảnh tình hình kinh tế thế giới và trong nước có nhiều khó khăn, thách thức, nhiều diễn biến chưa từng có tiền lệ, vượt khỏi khả năng dự báo, nhưng nhờ vận dụng linh hoạt các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước phù hợp với điều kiện thực tế nên tốc độ tăng trưởng kinh tế của thành phố luôn ở mức cao, an sinh xã hội của người dân, người lao động qua đó được đảm bảo.

Toàn thành phố đã triển khai có hiệu quả các giải pháp phát triển người tham gia BHXH, BHYT, BHTN theo Chỉ thị số 34/CT-TTg ngày 26/12/2016 của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường thực hiện đồng bộ các nhóm giải pháp phát triển đối tượng tham gia BHXH; phối hợp chặt chẽ với các cơ quan, đơn vị chức năng ở địa phương xác định số lao động thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc để đôn đốc, yêu cầu đơn vị, doanh nghiệp tham gia BHXH bắt buộc đầy đủ cho người lao động; triển khai đồng bộ, có hiệu quả các hình thức thông tin, tuyên truyền về chế độ, chính sách BHXH, BHYT.

Với đặc thù là thành phố thủ đô, lực lượng lao động tham gia BHXH, BHYT tại các doanh nghiệp chiếm tỷ trọng lớn, đặc biệt là trong các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, trong những năm qua, tỷ lệ lực lượng lao động tham gia BHXH, BHYT, BHTN trên địa bàn thành phố luôn cao hơn mức bình quân chung toàn quốc và luôn hoàn thành và vượt chỉ tiêu do HĐND, UBND thành phố và BHXH Việt Nam giao hàng năm. Kết quả, năm 2021, số người tham gia BHXH bắt buộc trên địa bàn là 1.863.073 người, đạt 107,07% kế hoạch; BHXH tự nguyện đạt 1,3% so với lực lượng lao động; tham gia BHYT 7.482.132 người, đạt 100,9% so với dự toán giao, tỷ lệ bao phủ BHYT đạt 91,8% dân số.

Năm 2022, số người tham gia BHXH bắt buộc là 1.982.762 người; BHXH tự nguyện đạt 1,5% so với lực lượng lao động trong độ tuổi ; tỷ lệ bao phủ BHYT đạt 92,9% dân số. Tính đến cuối tháng 8/2023, số người tham gia BHYT là 7.778.900 người, đạt tỷ lệ bao phủ BHYT 93,25% dân số; số người tham gia BHXH bắt buộc là 1.998.993 người, chiếm 42,2% so với lực lượng lao động.

Công tác cải cách thủ tục hành chính, giao dịch điện tử, ứng dụng công nghệ thông tin tiếp tục được tăng cường. Trong tháng 8, BHXH thành phố thực hiện liên thông đăng ký khai sinh, cấp thẻ BHYT cho trẻ em dưới 6 tuổi với 48.304 trường hợp; liên thông đăng ký khai tử, trợ cấp mai táng phí đối với 424 trường hợp. Giải quyết 184 lượt giao dịch gia hạn thẻ BHYT theo hộ gia đình có giảm trừ mức đóng trên Cổng DVC BHXH Việt Nam, tích hợp trên Cổng DVC quốc gia.

Công tác thanh tra, kiểm tra được triển khai tích cực, đẩy mạnh thanh tra - kiểm tra liên ngành việc chấp hành pháp luật về BHXH, BHYT, BHTN; xử lý nghiêm đối với các tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm; kịp thời giải quyết đơn thư, khiếu nại của người dân về chế độ, chính sách BHXH, BHYT. Kết quả trong tháng 8, thành phố tiến hành thanh tra – kiểm tra 2.890 cuộc, xử lý vi phạm và xử phạt số tiền gần 20 tỷ đồng.

Cùng với đó, công tác truyền thông, phổ biến, giáo dục pháp luật BHXH, BHYT được thực hiện với nhiều hình thức một cách hiệu quả nhằm tạo điều kiện cho người dân, đơn vị sử dụng lao động, cơ quan quản lý nhà nước nắm bắt kịp thời các vấn đề liên quan đến chế độ, chính sách BHXH, BHYT; góp phần nâng cao ý thức trách nhiệm xã hội trong việc bảo vệ quyền lợi của người lao động cũng như truyền thông ứng dụng dịch vụ công trực tuyến và truyền thông tiện ích của ứng dụng VssID - BHXH số.

Các đại biểu tham dự buổi làm việc đánh giá, mặc dù số người tham gia BHXH, BHYT trên địa bàn tăng nhanh qua các năm, tuy nhiên vẫn chưa đạt như kỳ vọng so với tiềm năng của thành phố. Việc chấp hành pháp luật về BHXH, BHYT của một số đơn vị sử dụng lao động chưa nghiêm túc. Vẫn tồn tại tình trạng chậm đóng, trốn đóng, không tham gia BHXH hoặc tham gia BHXH không đầy đủ cho người lao động. Số nợ BHXH, BHYT, BHTN của thành phố đã giảm so với những năm trước nhưng vẫn còn chiếm vài phần trăm kế hoạch thu; nhiều đơn vị, doanh nghiệp cố tình chây ỳ, nợ BHXH, BHYT, BHTN thời gian dài với số tiền lớn làm ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi của người lao động.

Tình trạng thiếu thuốc, vật tư y tế tại một số cơ sở KCB vẫn còn tồn tại. Công tác giám định BHYT trên địa bàn thành phố cũng gặp không ít thách thức khi số cơ sở y tế ký hợp đồng rất lớn, tập trung tại nhiều bệnh viện tuyến Trung ương, tuyến đặc biệt. 07 tháng đầu năm phát sinh 1.087.737 lượt KCB, cùng với số người tham gia BHYT là cán bộ hưu trí, người cao tuổi, đối tượng chính sách xã hội mắc các bệnh mạn tính phải quản lý điều trị tại các cơ sở KCB cao hơn nhiều so với các địa phương khác trong cả nước làm gia tăng số lượt KCB và chi phí KCB BHYT, vượt dự toán BHXH Việt Nam giao…

Phát huy tối đa tiềm năng của thủ đô

Tại buổi làm việc, Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Thu Hà khẳng định: UBND, Ban Chỉ đạo thực hiện chính sách BHXH, BHYT Thành phố luôn quan tâm chỉ đạo sát sao trong việc thực hiện các chính sách BHXH, BHYT, BHTN. Đồng thời, ban hành nhiều văn bản chỉ đạo các sở ban ngành, các cấp chính quyền địa phương, tăng cường công tác tuyên truyền, thực hiện chính sách BHXH, BHYT cho người lao động và nhân dân. Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện vẫn còn những tồn tại, hạn chế như việc tham mưu của các sở, ngành liên quan chưa tốt, dẫn đến nợ đọng BHXH, bội chi quỹ BHYT; việc giám sát chi chưa sát với yêu cầu; công tác đấu thầu thuốc, vật tư y tế chưa sát với tình hình thực tế.

Theo Phó Chủ tịch UBND Thành phố Vũ Thu Hà, công tác phát triển người tham gia BHXH, BHYT, BHTN tuy đạt được những kết quả tích cực, nhưng chưa đáp ưng yêu cầu, tỷ lệ lao động tham gia BHXH và BHTN vẫn còn thấp so với tiềm năng. Cùng với đó, nhiều doanh nghiệp sản xuất kinh doanh gặp khó khăn, dẫn đến tình trạng chây ì, trốn tránh trách nhiệm đóng BHXH, BHYT, nợ số tiền lớn, thời gian kéo dài. Nhiều doanh nghiệp cố tình trốn đóng, thường xuyên nợ đọng, chiếm dụng tiền đóng BHXH, BHYT, BHTN.

Ngoài ra, việc sử dụng kinh phí KCB BHYT tại một số cơ sở KCB BHYT chưa thực sự hiệu quả, tiết kiệm. Chỉ tiêu đảm bảo chi KCB BHYT trong dự toán giao của Thủ tướng Chính phủ vẫn là nhiệm vụ hết sức khó khăn, đòi hỏi cần có những giải pháp mạnh hơn, mang tính bền vững trong thời gian tới. “Đây là những vấn đề lớn đang đặt ra, đòi hỏi cần phải có giải pháp vừa cấp bách, vừa cơ bản, lâu dài”, Phó Chủ tịch UBND Thành phố Vũ Thu Hà nhấn mạnh.

Về phương hướng nhiệm vụ trong thời gian tới, Phó Chủ tịch UBND Thành phố Vũ Thu Hà cho biết sẽ tiếp tục chỉ đạo BHXH Thành phố rà soát để tham mưu cho UBND Thành phố có các biện pháp thực hiện nghiêm chính sách về BHXH, BHYT; đẩy mạnh phát triển người tham gia BHXH, BHYT, BHTN; tăng cường công tác quản lý nhà nước về thanh tra – kiểm tra, thu hồi nợ đọng BHXH, BHYT, BHTN; đảm bảo hiệu quả công tác đấu thầu thuốc, vật tư y tế . Phó Chủ tịch UBND Vũ Thu Hà mong muốn tiếp tục nhận được sự quan tâm của Hội đồng Quản lý BHXH và BHXH Việt Nam để thủ đô Hà Nội thực hiện tốt hơn chính sách, pháp luật về BHXH, BHYT.

Kết luận buổi làm việc, đồng chí Nguyễn Văn Cường - Phó Chủ tịch chuyên trách HĐQL BHXH, Trưởng Đoàn giám sát đánh giá cao sự quan tâm, chỉ đạo của lãnh đạo thành phố Hà Nội trong việc thực hiện chính sách BHXH, BHYT và ghi nhận những kết quả đạt được của thành phố trong công tác này; đồng thời đánh giá cao, các ý kiến phát biểu thẳng thắn, trách nhiệm của các đại biểu tham dự cuộc họp đã giúp Đoàn có cái nhìn tổng quan, qua đó nắm bát được những bất cập, vướng mắc trong thực tiễn.

Đồng chí Nguyễn Văn Cường chỉ đạo, Văn phòng HĐQL BHXH tiếp thu các ý kiến, tổng hợp trình HĐQL BHXH những vấn đề thuộc thẩm quyền để giải quyết hoặc kiến nghị các cấp có thẩm quyền liên quan. Với một số kiến nghị, vướng mắc về chính sách, đồng chí Nguyễn Văn Cường cho biết, thời gian tới, HĐQL BHXH sẽ phát huy hơn nữa vai trò tham mưu, đồng hành với các Bộ, ngành liên quan trong việc sửa đổi Luật BHXH, Luật BHYT để đưa ra các giải pháp tháo gỡ từ gốc.

Về phía thành phố Hà Nội, trong thời gian tới, đồng chí Nguyễn Văn Cường đề nghị: Tăng cường, quyết liệt hơn nữa trong việc chỉ đạo tổ chức thực hiện công tác phát triển người tham gia BHXH, BHYT trên địa bàn thành phố, đưa chương trình, kế hoạch phát triển BHXH, BHYT, BHTN vào kế hoạch dài hạn, phấn đấu hoàn thành mục tiêu theo Nghị quyết số 28-NQ/TW của Ban chấp hành Trung ương đề ra. Vấn đề sử dụng, kiêm soát an toàn quỹ BHYT, tại cuộc họp, các nguyên nhân đã được làm rõ, đồng chí Nguyễn Văn Cường đề nghị UBND thành phố cần tìm giải pháp khắc phục, cố gắng sử dụng quỹ an toàn, hiệu quả, tiết kiệm, hạn chế các chi phí, hiện tượng bất hợp lý; đồng thời đảm bảo nguồn kinh phí hoạt động cho các cơ sở y tế, nâng cao chất lượng dịch vụ, giao tự chủ theo lộ trình, giảm áp lực; tiếp tục chỉ đạo tổ chức đấu thầu thuốc, vật tư y tế theo đúng quy định.

Đồng chí Nguyễn Văn Cường đề nghị cấp ủy, chính quyền, các ngành liên quan tham mưu HĐND, UBND thành phố ban hành các chính sách hỗ trợ người lao động, người yếu thế, người có hoàn cảnh khó khăn từ ngân sách của thành phố. Đồng thời, nâng cao hiệu quả triển khai chính sách, pháp luật về BHXH, BHYT; BHTN; Tích cực công tác thanh tra – kiểm tra, phát hiện và xử phạt hình vi vi phạm pháp luật về BHXH, BHYT; Đổi mới hình thức tuyên truyền phù hợp thực tiễn tại địa phương, mở rộng hệ thống các điểm thu; đẩy mạnh cải cách hành chính, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin; đảm bảo quyền lợi cho người dân khi tham gia chính sách, góp phần thực hiện tốt công tác an sinh xã hội, đảm bảo tốt nhất quyền và lợi ích của người dân và người lao động.