Nguyên tắc tổ chức và vai trò của Ban Thường trực
Theo quyết định, Cơ quan Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam và các cơ quan Trung ương của tổ chức chính trị - xã hội trực thuộc Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam được tổ chức, hoạt động theo quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước, Điều lệ MTTQ Việt Nam và điều lệ của từng tổ chức chính trị - xã hội.
Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam căn cứ quyết định này cùng các điều lệ, quy định liên quan để ban hành quy định cụ thể về chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy và mối quan hệ công tác của các cơ quan. Yêu cầu đặt ra là bảo đảm rõ chức năng, rõ nhiệm vụ, quyền hạn; không chồng chéo, trùng lặp hay bỏ sót nhiệm vụ; bảo đảm bộ máy hoạt động thông suốt, hiệu năng, hiệu lực và hiệu quả.
Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam (gọi tắt là Ban Thường trực) gồm Chủ tịch, Phó Chủ tịch - Tổng Thư ký, các Phó Chủ tịch chuyên trách và các Phó Chủ tịch là người đứng đầu các tổ chức chính trị - xã hội ở Trung ương. Ban Thường trực giữ vai trò chủ trì hiệp thương, phối hợp và thống nhất hành động; lãnh đạo, chỉ đạo về chủ trương, định hướng hoạt động và nhiệm vụ chung đối với các cơ quan trực thuộc theo quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước, Điều lệ MTTQ Việt Nam và điều lệ của từng tổ chức chính trị - xã hội.
Cơ cấu tổ chức bộ máy Cơ quan UBTƯ MTTQ Việt Nam
Cơ quan Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam là cơ quan trực thuộc Ban Thường trực, đóng vai trò tham mưu, giúp việc cho Ủy ban, Đoàn Chủ tịch và Ban Thường trực thực hiện các nhiệm vụ theo quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước, Luật MTTQ Việt Nam, Điều lệ MTTQ Việt Nam; đồng thời là cơ quan chuyên môn, nghiệp vụ công tác mặt trận.
Về lãnh đạo cơ quan: Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam làm Thủ trưởng cơ quan; Phó Chủ tịch - Tổng Thư ký là Phó Thủ trưởng thường trực cơ quan. Các Phó Chủ tịch chuyên trách là Phó Thủ trưởng cơ quan, chịu trách nhiệm trước Ban Thường trực về lãnh đạo, điều hành hoạt động cơ quan theo quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước và Điều lệ MTTQ Việt Nam.
Bộ máy tham mưu, giúp việc của cơ quan gồm 7 đơn vị: Ban Tổ chức, Kiểm tra; Ban Dân chủ, Giám sát và Phản biện xã hội; Ban Công tác xã hội; Ban Tuyên giáo; Ban Công tác Dân tộc, Tôn giáo và Kiều bào; Ban Công tác Hội quần chúng; Văn phòng
Khối đơn vị sự nghiệp gồm: Viện Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ MTTQ, các đoàn thể Trung ương; Báo Đại đoàn kết; Văn phòng Ủy ban Đoàn kết Công giáo Việt Nam (do Ban Thường trực thành lập; quy định chức năng, nhiệm vụ tham mưu, giúp việc cho Ủy ban Đoàn kết Công giáo Việt Nam). Bên cạnh đó, Ban Thường trực thành lập các hội đồng tư vấn theo quy định.
Bộ máy các cơ quan Trung ương thuộc tổ chức chính trị - xã hội
Các cơ quan Trung ương của tổ chức chính trị - xã hội trực thuộc Ban Thường trực, có chức năng tham mưu, giúp việc Ban Thường trực đối với chương trình phối hợp, nhiệm vụ chung và nhiệm vụ được phân công. Các cơ quan này trực tiếp tham mưu, giúp việc cơ quan lãnh đạo có thẩm quyền của tổ chức chính trị - xã hội ở Trung ương thực hiện nhiệm vụ theo chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và điều lệ của từng tổ chức; đồng thời là cơ quan chuyên môn, nghiệp vụ của tổ chức đó.
Lãnh đạo các cơ quan này gồm người đứng đầu (là Thủ trưởng cơ quan Trung ương của tổ chức) và cấp phó của người đứng đầu (là Phó Thủ trưởng cơ quan).
Cơ cấu tổ chức bộ máy của từng cơ quan được quy định chi tiết như sau:
Cơ quan Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam: Các ban, đơn vị tham mưu, giúp việc: Ban Công tác Công đoàn; Ban Quan hệ Lao động; Ban Tài chính Công đoàn; Văn phòng. Các công đoàn ngành Trung ương, công đoàn tập đoàn kinh tế, công đoàn tổng công ty trực thuộc Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam. Các đơn vị sự nghiệp; các doanh nghiệp do cơ quan, tổ chức làm chủ sở hữu hoặc thực hiện quyền đại diện phần vốn góp (nếu có).
Cơ quan Trung ương Hội Nông dân Việt Nam: Các ban, đơn vị tham mưu, giúp việc: Ban Công tác Nông dân; Văn phòng. Quỹ Hỗ trợ Nông dân Trung ương; các đơn vị sự nghiệp; các doanh nghiệp do cơ quan, tổ chức làm chủ sở hữu hoặc thực hiện quyền đại diện phần vốn góp (nếu có).
Cơ quan Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh: Các ban, đơn vị tham mưu, giúp việc: Ban Công tác Đoàn; Ban Công tác Thanh thiếu nhi; Văn phòng. Các đơn vị sự nghiệp; các doanh nghiệp do cơ quan, tổ chức làm chủ sở hữu hoặc thực hiện quyền đại diện phần vốn góp (nếu có).
Cơ quan Trung ương Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam: Các ban, đơn vị tham mưu, giúp việc: Ban Công tác Phụ nữ; Ban Công tác Gia đình – xã hội; Văn phòng. Các đơn vị sự nghiệp; các doanh nghiệp do cơ quan, tổ chức làm chủ sở hữu hoặc thực hiện quyền đại diện phần vốn góp (nếu có).
Cơ quan Trung ương Hội Cựu chiến binh Việt Nam: Các ban, đơn vị tham mưu, giúp việc: Ban Tuyên giáo - Dân vận - Phong trào; Ban Tổ chức - Chính sách - Kiểm tra; Văn phòng. Các đơn vị sự nghiệp; các doanh nghiệp do cơ quan, tổ chức làm chủ sở hữu hoặc thực hiện quyền đại diện phần vốn góp (nếu có).
