Ngày 4/11, Bộ GD&ĐT ban hành Quyết định số 3198/QĐ-BGDĐT về Chuẩn chương trình đào tạo trình độ đại học nhóm ngành Đào tạo giáo viên. Văn bản quy định những yêu cầu tối thiểu áp dụng chung đối với các chương trình đào tạo giáo viên trình độ đại học, từ chuẩn đầu ra, năng lực sinh viên đến điều kiện về đội ngũ giảng viên và tổ chức đào tạo.
Một trong những điểm đáng chú ý là yêu cầu đưa năng lực số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào chương trình đào tạo giáo viên.
Theo đó, các cơ sở đào tạo giáo viên có trách nhiệm rà soát, xây dựng yêu cầu về năng lực số trong chuẩn đầu ra của từng chương trình trên cơ sở tham chiếu Khung năng lực số cho người học do Bộ trưởng Bộ GD&ĐT ban hành.
Các trường phải xác định mức năng lực sinh viên cần đạt, quy định cách thức đánh giá và công khai trong chương trình đào tạo. Những yêu cầu này phải phù hợp với đặc thù ngành học, năng lực nghề nghiệp của giáo viên và điều kiện bảo đảm chất lượng của cơ sở đào tạo.
Đặc biệt, nội dung ứng dụng trí tuệ nhân tạo, bao gồm AI tạo sinh, phải được tích hợp xuyên suốt chương trình và gắn với thực hành sư phạm số.
Sinh viên sư phạm không chỉ được học cách sử dụng công cụ AI mà còn phải rèn luyện kỹ năng lựa chọn, kiểm chứng kết quả do AI tạo ra khi xây dựng học liệu, tổ chức dạy học, kiểm tra và đánh giá.
Việc sử dụng AI phải bảo đảm các nguyên tắc đạo đức, an toàn, tôn trọng quyền riêng tư và bảo vệ dữ liệu cá nhân. Người dạy có trách nhiệm kiểm chứng kết quả do AI tạo ra trước khi sử dụng trong các quyết định giáo dục có ảnh hưởng đến người học.
Bên cạnh năng lực số, chuẩn mới cũng quy định yêu cầu về ngoại ngữ đối với sinh viên sư phạm. Cụ thể, khi tốt nghiệp, sinh viên phải đạt tối thiểu bậc 3 theo Khung năng lực ngoại ngữ dùng cho Việt Nam, trừ trường hợp chương trình có yêu cầu cao hơn. Riêng sinh viên ngành Sư phạm tiếng nước ngoài phải đạt tối thiểu bậc 5 đối với ngoại ngữ chính và bậc 3 đối với ngoại ngữ phụ.
Các chuẩn đầu ra về phẩm chất, năng lực chung, năng lực sư phạm và năng lực chuyên môn phải được cụ thể hóa thành những chỉ báo có thể quan sát, đo lường và đánh giá. Chương trình đào tạo hướng tới giúp sinh viên đáp ứng yêu cầu nghề nghiệp, có khả năng làm việc độc lập, sáng tạo, giải quyết vấn đề trong thực tiễn, tiếp tục phát triển nghề nghiệp và học tập suốt đời.
Cùng với yêu cầu về năng lực đầu ra, Bộ GD&ĐT đặt ra những điều kiện cụ thể đối với đội ngũ giảng viên tham gia đào tạo giáo viên.
Theo đó, giảng viên toàn thời gian có trình độ tiến sĩ phải trực tiếp giảng dạy ít nhất 60% tổng khối lượng học tập thuộc khối kiến thức cơ sở ngành, kiến thức ngành và kiến thức chuyên sâu.
Mỗi chương trình đào tạo phải có ít nhất một giảng viên cơ hữu trình độ tiến sĩ thuộc ngành phù hợp, có tối thiểu 5 năm kinh nghiệm quản lý đào tạo hoặc giảng dạy đại học, chịu trách nhiệm chủ trì xây dựng và tổ chức thực hiện chương trình.
Để chủ trì giảng dạy, chương trình phải có ít nhất 5 giảng viên cơ hữu hoặc đồng cơ hữu trình độ tiến sĩ, chuyên môn phù hợp, trong đó ít nhất 2 người có chuyên môn về khoa học giáo dục. Sau 3 năm kể từ ngày ban hành Chuẩn, số lượng tiến sĩ cơ hữu, đồng cơ hữu chủ trì giảng dạy chương trình phải đạt ít nhất 7 người.
Theo chuẩn mới, chương trình đào tạo giáo viên trình độ đại học có thời gian đào tạo chuẩn 4 năm, với ít nhất 125 tín chỉ, chưa bao gồm các học phần giáo dục thể chất và giáo dục quốc phòng - an ninh theo quy định.
Trong đó, thành phần nghiệp vụ sư phạm phải có ít nhất 30 tín chỉ; riêng hoạt động rèn luyện nghiệp vụ, thực hành và thực tập sư phạm phải có tối thiểu 12 tín chỉ. Trong số này, ít nhất 8 tín chỉ dành cho thực hành, thực tập tại các cơ sở thực hành, thực tập.
Hoạt động rèn luyện được tổ chức theo lộ trình từ trải nghiệm môi trường giáo dục, tập dạy trong lớp học và môi trường số đến thực tập từng phần và thực tập toàn diện.
