Từng bước làm chủ công nghệ về điện hạt nhân
Theo Thông báo số 316/TB-VPCP ngày 24/6/2025 kết luận của Phó Thủ tướng Chính phủ Bùi Thanh Sơn tại cuộc họp rà soát tiến độ các dự án nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận, Phó Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo: Việc phát triển điện hạt nhân cần đáp ứng được mục tiêu kép: vừa phát triển nguồn điện mới, vừa đáp ứng yêu cầu chuyển dịch năng lượng theo hướng sạch, đạt mục tiêu giảm phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050.
Tuy nhiên, đây là lĩnh vực mới, Việt Nam chưa có kinh nghiệm nên cần phải nghiên cứu, học tập từ các nước khác, trong đó lưu ý về một số nội dung cụ thể sau: Tiếp tục tập trung nghiên cứu, học tập kinh nghiệm các nước để hoàn thiện thể chế, khung khổ pháp lý nhằm tháo gỡ các vướng mắc, rào cản, tạo thuận lợi trong quá trình triển khai;
Nghiên cứu, trao đổi với các nước có ngành công nghiệp hạt nhân tiên tiến, sở hữu công nghệ nguồn để cập nhật, nắm bắt được đầy đủ các công nghệ mới nhất, hiện đại nhất, tốt nhất, an toàn nhất, tạo cơ sở cho việc đề xuất, lựa chọn công nghệ phù hợp điều kiện của Việt Nam trong quá trình đàm phán với các đối tác;
Việc đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho ngành năng lượng nguyên tử không chỉ là nhiệm vụ của Bộ Giáo dục và Đào tạo mà cần có sự tham gia của Bộ Khoa học và Công nghệ, Tập đoàn Điện lực Việt Nam, Tập đoàn Công nghiệp – Năng lượng Quốc gia Việt Nam và cả sự hỗ trợ từ các đối tác, các nước trên thế giới;
Chú trọng công tác chuyển giao công nghệ trong xây dựng và quản lý vận hành, nhất là trong quá trình đàm phán hợp tác đầu tư xây dựng, để từng bước làm chủ công nghệ về điện hạt nhân.
Thành lập Đoàn đàm phán về hợp tác đầu tư xây dựng nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1
Đáng chú ý, Phó Thủ tướng giao Bộ Công Thương chủ trì, phối hợp với Bộ Nội vụ chủ động thành lập Đoàn đàm phán về việc hợp tác đầu tư xây dựng nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 theo quy định. Trường hợp cần thiết quy định cụ thể về thành phần, cần nghiên cứu đề xuất rõ để các bộ, cơ quan liên quan cử người tham gia.
Khẩn trương tổ chức đàm phán với phía Nga theo đúng chỉ đạo của Phó Thủ tướng Chính phủ Bùi Thanh Sơn tại văn bản số 2304/VPCP-QHQT ngày 26/5/2025 của Văn phòng Chính phủ, trong đó làm rõ trách nhiệm của các bên trong việc bảo đảm thực hiện dự án, bảo đảm hoàn thành trong tháng 7/2025 để tổ chức ký Hiệp định giữa Chính phủ Việt Nam và Chính phủ Liên bang Nga về hợp tác đầu tư xây dựng nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 trong tháng 8/2025.
Bộ Công Thương chủ trì, phối hợp với Bộ Ngoại giao, PVN và các cơ quan liên quan trao đổi, làm việc chặt chẽ với phía Nhật Bản về khả năng tiếp tục hợp tác đầu tư xây dựng Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận 2 theo đúng chỉ đạo của Phó Thủ tướng Chính phủ Bùi Thanh Sơn tại văn bản số 2674/VPCP-QHQT ngày 18/6/2025 của Văn phòng Chính phủ; báo cáo Thủ tướng Chính phủ kết quả thực hiện trong tháng 7/2025.
Phó Thủ tướng cũng yêu cầu Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì, phối hợp với Bộ Công Thương và các bộ, cơ quan liên quan rà soát, thống nhất quy định về khoảng cách an toàn khu dân cư tính từ hàng rào nhà máy, bảo đảm đúng quy định, hướng dẫn Ủy ban nhân dân tỉnh Ninh Thuận tổ chức triển khai, hoàn thành trước ngày 25/6/2025.
Ngân hàng Nhà nước Việt Nam chủ trì, phối hợp với Bộ Tài chính, EVN và các cơ quan liên quan làm việc với cơ quan chức năng phía Nga để tháo gỡ vướng mắc về việc thanh toán trong quá trình đàm phán Hiệp định liên Chính phủ Việt Nam – Liên bang Nga.
Đối với Ủy ban nhân dân tỉnh Ninh Thuận làm việc với Bộ Công Thương để thống nhất phương án xử lý đối với các khó khăn, vướng mắc trong việc triển khai dự án di dân, tái định cư cho dự án nhà máy điện hạt nhân được nêu trong Báo cáo số 131/BC-UBND ngày 31/5/2025, hoàn thành trước ngày 23/6/2025; báo cáo cấp thẩm quyền xem xét, quyết định.
Ủy ban nhân dân tỉnh Ninh Thuận tập trung triển khai tốt công tác giải phóng mặt bằng, bồi thường, tái định cư, sớm di dời các hộ dân để bàn giao cho chủ đầu tư; tiếp tục rà soát, đề xuất bổ sung thêm kinh phí để thực hiện (nếu cần), bảo đảm hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng trong năm 2025 theo đúng chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ; tăng cường kiểm tra, giám sát, không để xảy ra tham nhũng, tiêu cực, lãng phí, bảo đảm người dân ra nơi ở mới phải có cuộc sống ổn định với nguyên tắc tốt hơn hoặc bằng nơi ở cũ.
