Theo Financial Times đưa tin, các quan chức thuộc Bộ Ngoại giao Mỹ đã thực hiện ba cuộc gặp gỡ với Nhóm Dự án Thịnh vượng Alberta (APP), một tổ chức đang thúc đẩy việc tổ chức trưng cầu dân ý để tách tỉnh vùng phía tây giàu năng lượng này khỏi Canada.
Phát biểu trong một cuộc họp báo, Thủ tướng Carney nhấn mạnh rằng ông luôn thể hiện rõ ràng quan điểm này trong các cuộc hội đàm với Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ông cũng cho biết thêm rằng Tổng thống Trump chưa bao giờ trực tiếp nêu câu hỏi về vấn đề ly khai của Alberta với cá nhân ông.
Trong khi đó, nhóm APP cho rằng các chính sách của chính quyền trung ương Ottawa đang kìm hãm sự phát triển của tỉnh này. Nhóm này đang lên kế hoạch cho một cuộc gặp khác vào tháng tới với các quan chức Bộ Ngoại giao và Bộ Tài chính Mỹ để đề nghị một khoản vay tín dụng trị giá 500 tỷ đô la Mỹ.
Những động thái này diễn ra trong bối cảnh Thủ tướng Carney và Tổng thống Mỹ đã có nhiều lần tranh cãi gay gắt trong những tuần gần đây. Dù vậy, ông Carney vẫn đánh giá Tổng thống Mỹ là một nhà đàm phán sắc sảo và cho rằng những bình luận gần đây của phía Mỹ có thể liên quan đến việc rà soát hiệp định thương mại Mỹ - Mexico - Canada dự kiến bắt đầu vào cuối năm nay.
Về phía chính quyền tỉnh, Thủ hiến Alberta Danielle Smith cho biết bà vẫn mong muốn tỉnh này là một phần của Canada, nhưng cũng lưu ý rằng các cuộc thăm dò dư luận cho thấy có tới 30% dân số đang cảm thấy mệt mỏi với sự can thiệp quá mức từ chính quyền trung ương. Alberta là một tỉnh không giáp biển, vì vậy bà Smith đang nỗ lực thúc đẩy việc xây dựng thêm một đường ống dẫn dầu tới bờ biển Thái Bình Dương.
Tuy nhiên, dự án này bắt buộc phải đi qua tỉnh láng giềng British Columbia, nơi mà Thủ hiến David Eby đã thẳng thừng bác bỏ ý tưởng này. Mối quan hệ giữa bà Smith và ông Eby thường xuyên ở trạng thái căng thẳng, và ông Eby đã chia sẻ với các phóng viên rằng việc đi đến một quốc gia nước ngoài để yêu cầu hỗ trợ chia cắt Canada là một hành động phản quốc.
Ở phía bên kia biên giới, những ý kiến từ các quan chức Mỹ cũng đang gây thêm áp lực lên mối quan hệ ngoại giao hai nước. Tuần trước, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent đã phát biểu trên một đài phát thanh rằng ông nghĩ Mỹ nên để họ đi xuống phía Nam.
Khi được hỏi về khả năng diễn ra một cuộc trưng cầu dân ý tại Alberta, ông Bessent trả lời rằng mọi người đều mong muốn có chủ quyền và họ muốn những gì mà Mỹ đang có. Những tuyên bố này từ phía Mỹ cùng với các cuộc gặp gỡ bí mật với nhóm APP đang khiến dư luận đặc biệt quan tâm đến sự ổn định chính trị tại khu vực Bắc Mỹ trong thời gian tới.