Sáng 9/6, tại Hà Nội, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam (NXBGDVN) phối hợp với Hội Nhà văn Việt Nam chính thức phát động Cuộc thi viết về “Trang sách & Mái trường” trên phạm vi toàn quốc. Không chỉ là hoạt động trọng điểm hướng tới kỷ niệm 70 năm thành lập NXBGDVN, cuộc thi còn gây chú ý với Giải Đặc biệt trị giá 100 triệu đồng dành cho tác phẩm xuất sắc nhất.
Đây được xem là một trong những mức thưởng cao hiếm có đối với một cuộc thi sáng tác văn học về giáo dục, nhà trường và văn hóa đọc.
Tại lễ phát động, nhà thơ Nguyễn Quang Thiều cho biết, ngoài ba giải Nhất của các thể loại truyện ngắn, thơ và tản văn, mỗi giải trị giá 50 triệu đồng, Ban Tổ chức quyết định dành thêm Giải Đặc biệt 100 triệu đồng cho tác phẩm hoặc cụm tác phẩm thực sự nổi trội, có giá trị tư tưởng và nghệ thuật xuất sắc.
Thông tin này ngay lập tức nhận được sự hưởng ứng của đông đảo văn nghệ sĩ, nhà giáo và những người yêu văn chương có mặt tại sự kiện.
Theo Ban Tổ chức, cuộc thi dành cho mọi công dân Việt Nam trong và ngoài nước, không giới hạn độ tuổi, nghề nghiệp hay nơi cư trú. Tác phẩm dự thi tập trung phản ánh hình ảnh mái trường Việt Nam trong ký ức, hiện tại và tương lai; những câu chuyện về thầy cô giáo, học sinh, phụ huynh, người làm giáo dục, người làm sách; cũng như những giá trị của tri thức, văn hóa đọc, khát vọng học tập và tinh thần đổi mới giáo dục trong thời đại mới.
Phát biểu tại lễ phát động, ông Nguyễn Tiến Thanh, Chủ tịch Hội đồng thành viên, Tổng Giám đốc NXBGDVN cho rằng, trong ký ức mỗi người Việt Nam luôn có một mái trường để nhớ và một cuốn sách để thương.
“Có những cuốn sách chúng ta không còn nhớ đã đọc từ năm nào, nhưng vẫn nhớ cảm giác mà nó để lại. Đó là sức mạnh của sách. Âm thầm nhưng bền bỉ, lặng lẽ nhưng lâu dài”, ông Thanh chia sẻ.
Theo ông Nguyễn Tiến Thanh, sau gần 70 năm đồng hành cùng sự nghiệp giáo dục nước nhà, NXBGDVN mong muốn thông qua cuộc thi tạo nên một diễn đàn rộng mở để những ký ức đẹp về trường lớp, thầy cô và những trang sách được kể lại bằng ngôn ngữ của văn chương.
“Chúng tôi không tìm kiếm những khuôn mẫu. Điều quan trọng nhất không phải viết về điều gì thật lớn lao, mà là viết bằng sự chân thành”, ông Thanh nhấn mạnh.
Nhà thơ Nguyễn Quang Thiều cũng cho rằng, cuộc thi không đơn thuần nhằm phát hiện các cây bút mới mà sâu xa hơn là dùng văn học để khám phá những vẻ đẹp đang hiện hữu trong đời sống giáo dục.
“Chúng tôi muốn tìm thấy những vẻ đẹp còn khuất lấp trong mái trường, trong những người thầy, người cô và học sinh hôm nay. Bởi khi viết về những điều tốt đẹp của giáo dục, cũng chính là đang viết về tương lai của đất nước”, ông Thiều nói.
Điểm đặc biệt của cuộc thi là phạm vi đề tài rộng mở. Ban Tổ chức khuyến khích những tác phẩm có phát hiện mới, cách viết mới, giàu cảm xúc và chất văn học; phản ánh đời sống học đường từ thành thị đến nông thôn, miền núi, hải đảo, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài.
Các tác phẩm dự thi thuộc ba thể loại gồm truyện ngắn, thơ và tản văn, tập trung vào các giá trị chân – thiện – mỹ, tinh thần nhân ái, trung thực, sáng tạo, trách nhiệm và hội nhập.
Thời gian nhận bài từ ngày 9/6 đến hết ngày 30/4/2027. Bên cạnh hoạt động chấm giải, Ban Tổ chức dự kiến tổ chức các trại viết ở cả miền Bắc và miền Nam nhằm hỗ trợ tác giả hoàn thiện tác phẩm, đồng thời tạo không gian giao lưu, chia sẻ kinh nghiệm sáng tác.
Những tác phẩm xuất sắc nhất sẽ được lựa chọn trao giải trong chuỗi hoạt động kỷ niệm 70 năm thành lập NXBGDVN vào năm 2027 và có cơ hội được tuyển chọn, biên tập, xuất bản thành sách phục vụ đông đảo bạn đọc.
Với tổng giá trị giải thưởng lớn, đặc biệt là Giải Đặc biệt 100 triệu đồng, cuộc thi viết về “Trang sách & Mái trường” được kỳ vọng sẽ trở thành diễn đàn văn học giàu cảm xúc, nơi những câu chuyện đẹp về thầy cô, học trò, sách và tri thức tiếp tục được lan tỏa, góp phần tôn vinh những giá trị bền vững của giáo dục Việt Nam.