Tổ chức phiên tòa trực tuyến là xu hướng, đáp ứng yêu cầu cấp bách thực tiễn

(CLO) Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình khẳng định, tổ chức phiên tòa trực tuyến là nhu cầu, xu hướng tất yếu của hoạt động tư pháp, đáp ứng yêu cầu cấp bách thực tiễn hiện nay.

Xu thế toàn cầu

Chiều ngày 23/10, trong chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội nghe Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình trình bày Tờ trình dự thảo Nghị quyết về tổ chức phiên tòa trực tuyến (trình Quốc hội xem xét, thông qua theo trình tự, thủ tục rút gọn).

Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình cho biết, Việt Nam tham gia Hội đồng Chánh án các nước khu vực Châu Á-Thái Bình Dương, Hội đồng Chánh án khu vực ASEAN và đã cam kết đến năm 2025 phải hoàn thành việc xây dựng Tòa án điện tử. Hiện nay, đa số Tòa án các nước khu vực ASEAN đã thực hiện tổ chức xét xử trực tuyến. Việt Nam cũng phải từng bước thực hiện cam kết này để phục vụ tốt nhất nhu cầu của Nhân dân, đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế.

Theo Chánh án Tòa án nhân dân tối cao, ngày nay, sự phát triển rất nhanh của công nghệ thông tin đã mang lại nhiều cơ hội nâng cao hiệu quả hoạt động quản trị quốc gia và thực thi công lý trên thế giới. Cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ Tư và sự biến đổi không ngừng của công nghệ số đã và đang tạo điều kiện thuận lợi, làm thay đổi sâu sắc hoạt động của Tòa án.

Thực tiễn quốc tế cho thấy, các nước có nền khoa học công nghệ phát triển (như Australia, Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc, Singapore…) đã tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin vào hoạt động tư pháp. Từ cung cấp dịch vụ hành chính tư pháp trực tuyến; tống đạt điện tử; cung cấp, tiếp nhận chứng cứ điện tử, trực tuyến… đến xét xử trực tuyến đều được thực hiện một cách thường xuyên và dần thay thế hoạt động tố tụng truyền thống. Đây là xu thế toàn cầu.

to chuc phien toa truc tuyen la xu huong dap ung yeu cau cap bach thuc tien hinh 1

Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình trình bày Tờ trình dự thảo.

Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình nêu ra: Thời gian qua, tình hình dịch bệnh Covid-19 có chiều hướng diễn biến phức tạp, một số tỉnh, thành phố phải áp dụng biện pháp cách ly toàn xã hội. Do đó, hoạt động xét xử của Tòa án cũng bị ảnh hưởng; nhiều vụ án đến hạn nhưng không thể đưa ra xét xử theo quy định; một số vụ án bị kéo dài thời hạn giải quyết do đương sự, bị can, bị cáo đang cư trú hoặc bị tạm giam ở vùng có dịch nên không thể trực tiếp tham gia phiên tòa.

Để thích ứng với trạng thái bình thường mới, đòi hỏi chúng ta phải đổi mới phương thức quản trị quốc gia. Ứng dụng công nghệ thông tin, phát triển xã hội số, kinh tế số là giải pháp sáng suốt hiện nay. Theo đó, Quốc hội, Chính phủ cũng phải tổ chức họp và điều hành một số hoạt động qua phương thức trực tuyến. Tòa án tất yếu áp dụng xét xử trực tuyến nhằm khẩn trương đưa các vụ án ra xét xử theo đúng thời hạn luật định, kịp thời bảo vệ quyền con người, quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của tổ chức, cá nhân, ổn định trật tự an toàn xã hội và bảo đảm công tác phòng chống dịch bệnh.

Đáp ứng yêu cầu cấp bách thực tiễn hiện nay

Nghiên cứu pháp luật hiện hành cho thấy, các đạo luật về tố tụng tư pháp đã có một số quy định về tố tụng điện tử, tố tụng trực tuyến, tạo cơ sở bước đầu cho việc tổ chức phiên tòa trực tuyến. Một số Tòa án khi tổ chức phiên tòa xét xử vụ án xâm hại tình dục, vụ án tham nhũng và một số vụ án khác có nhiều người tham gia tố tụng đã cho Luật sư, bị hại, người làm chứng… tham gia phiên tòa tại phòng khác với sự hỗ trợ của các thiết bị điện tử.

Từ những phân tích nêu trên, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình khẳng định, tổ chức phiên tòa trực tuyến là nhu cầu, xu hướng tất yếu của hoạt động tư pháp; xét xử trực tuyến nói riêng, tố tụng trực tuyến nói chung phù hợp với chủ trương của Đảng, các nguyên tắc, tố tụng do pháp luật quy định và đáp ứng yêu cầu cấp bách thực tiễn hiện nay.

to chuc phien toa truc tuyen la xu huong dap ung yeu cau cap bach thuc tien hinh 2

Quốc hội nghe Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình trình bày Tờ trình dự thảo Nghị quyết về tổ chức phiên tòa trực tuyến.

Quá trình nghiên cứu, tổ chức phiên tòa trực tuyến, Tòa án nhân dân tối cao đã xin ý kiến chỉ đạo của Chủ tịch nước, Ban Chỉ đạo Cải cách tư pháp Trung ương, Ủy ban Thường vụ Quốc hội và các Ủy ban của Quốc hội. Đảng đoàn Quốc hội cũng đã báo cáo xin chủ trương của Bộ Chính trị. Sau khi có chủ trương của các cấp có thẩm quyền, Tòa án nhân dân tối cao đã phối hợp chặt chẽ với các Ủy ban của Quốc hội, với Bộ, ban, ngành, tổ chức ở trung ương nghiên cứu, xây dựng dự thảo Nghị quyết theo đúng trình tự, thủ tục ban hành văn bản quy phạm pháp luật.

Theo Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình, Nghị quyết về tổ chức phiên tòa trực tuyến quy định những nội dung cơ bản sau:

Thứ nhất: Tòa án nhân dân tổ chức phiên tòa trực tuyến để xét xử sơ thẩm, xét xử phúc thẩm vụ án hình sự, dân sự và hành chính có tính chất, tình tiết đơn giản; tài liệu, chứng cứ trong hồ sơ vụ án rõ ràng.

Thứ hai: Phiên tòa trực tuyến là phiên tòa được tổ chức tại Phòng xử án, có sử dụng các thiết bị điện tử, liên kết với nhau thông qua môi trường mạng, cho phép bị cáo, bị hại, đương sự, người tham gia tố tụng khác tham gia phiên tòa tại địa điểm khác do Tòa án quyết định, nhưng vẫn bảo đảm trực tiếp theo dõi đầy đủ hình ảnh, âm thanh và tham gia tất cả trình tự, thủ tục tố tụng của phiên tòa bằng lời nói, hành vi tố tụng trực diện, liên tục, công khai, có sự chứng kiến của các chủ thể vào cùng một thời điểm.

Thứ ba: Nghị quyết giao Tòa án nhân dân tối cao chủ trì, phối hợp với Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Bộ Công an và cơ quan có liên quan quy định chi tiết và hướng dẫn việc tổ chức thực hiện phiên tòa trực tuyến.

Thứ tư: Nghị quyết có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/01/2022.

Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình cũng cho biết, căn cứ vào các qui định của pháp luật, Tòa án nhân dân tối cao đề nghị Quốc hội thông qua Nghị quyết về tổ chức phiên tòa trực tuyến theo trình tự, thủ tục rút gọn tại Kỳ họp thứ 2 của Quốc hội.

Xem thêm

Cả nước còn 48.078 thôn, tổ dân phố sau sắp xếp

Cả nước còn 48.078 thôn, tổ dân phố sau sắp xếp

(CLO) Bà Nguyễn Thị Hà - Thứ trưởng Bộ Nội vụ cho biết, đến nay, 34/34 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương đã hoàn thành việc sắp xếp thôn, tổ dân phố theo đúng yêu cầu của Bộ Chính trị và Chính phủ. Kết quả, sau sắp xếp, số lượng thôn, tổ dân phố trên cả nước giảm từ 89.589 xuống còn 48.078, giảm 41.511 đơn vị, tương đương 46,33%.

Đổi mới truyền thông chính sách gắn với chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo

Đổi mới truyền thông chính sách gắn với chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo

(CLO) Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết, dự thảo Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi) đã bổ sung các quy định về mục đích, nội dung, hình thức, trách nhiệm truyền thông chính sách và quy định các phương thức phổ biến, giáo dục pháp luật mới gắn với ứng dụng công nghệ số, mạng xã hội, trí tuệ nhân tạo để tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp tiếp cận pháp luật.

Quyết liệt thể chế hóa chủ trương của Đảng, không để lỡ thời cơ phát triển của đất nước

Quyết liệt thể chế hóa chủ trương của Đảng, không để lỡ thời cơ phát triển của đất nước

(CLO) Đúng 8 giờ 30 phút ngày 3/8, Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI khai mạc trọng thể tại Hội trường Diên Hồng, Nhà Quốc hội, Thủ đô Hà Nội. Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh: "Kỳ họp thể hiện quyết tâm chính trị, tinh thần chủ động, hành động quyết liệt, thực chất của Quốc hội, Chính phủ, các cơ quan trong việc thể chế và thực thi ngay các chủ trương của Đảng, đáp ứng yêu cầu, nguyện vọng của người dân, doanh nghiệp, không chậm trễ, không để lỡ thời cơ phát triển của đất nước”.

Hiểu đúng Nghị quyết 21 để không mắc 'bẫy' tâm lý trên thị trường chung cư

Hiểu đúng Nghị quyết 21 để không mắc 'bẫy' tâm lý trên thị trường chung cư

(CLO) Sau khi Nghị quyết số 21-NQ/TW được ban hành, thông tin về việc chung cư xây mới sẽ có thời hạn sử dụng đã tạo nhiều luồng ý kiến trên thị trường bất động sản. Theo các chuyên gia, điều người dân cần quan tâm không phải là tâm lý lo ngại "mất quyền sở hữu", mà là hiểu đúng quy định về niên hạn công trình, quyền tài sản và nghĩa vụ của chủ sở hữu. 

Chủ tịch Quốc hội: Bảo đảm pháp luật đi vào cuộc sống ngay từ ngày đầu có hiệu lực

Chủ tịch Quốc hội: Bảo đảm pháp luật đi vào cuộc sống ngay từ ngày đầu có hiệu lực

(CLO) Chiều 2/8, tại Nhà Quốc hội, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Đảng ủy Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chủ trì Hội nghị gặp mặt các Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội, Tổ trưởng Tổ đảng để trao đổi, thống nhất một số nội dung trọng tâm trước Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI.

Xây dựng Phú Quốc là nơi đáng sống, điểm đến an toàn đối với du khách

Xây dựng Phú Quốc là nơi đáng sống, điểm đến an toàn đối với du khách

(CLO) Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc nhấn mạnh yêu cầu phấn đấu xây dựng Phú Quốc trở thành đơn vị kiểu mẫu về an ninh, trật tự và văn minh đô thị; hướng tới mục tiêu "không ma túy, không tội phạm", là nơi đáng sống và là điểm đến an toàn đối với du khách trong và ngoài nước.

Bộ Chính trị ban hành Chương trình hành động về bảo vệ môi trường và ứng phó biến đổi khí hậu

Bộ Chính trị ban hành Chương trình hành động về bảo vệ môi trường và ứng phó biến đổi khí hậu

(CLO) Thay mặt Bộ Chính trị, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú đã ký ban hành Chương trình hành động của Bộ Chính trị thực hiện Kết luận số 75-KL/TW, ngày 28/7/2026 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về bảo vệ môi trường và chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu trong thời kỳ mới (Chương trình số 31-Ctr/TW, ngày 28/7/2026).

Chiến dịch 500 ngày đêm: Phát hiện thêm 8 hài cốt liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng

Chiến dịch 500 ngày đêm: Phát hiện thêm 8 hài cốt liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng

(CLO) Chiều 1/8, Bộ Tư lệnh TP Hồ Chí Minh cho biết, lực lượng làm nhiệm vụ tiếp tục phát hiện và quy tập thêm 8 bộ hài cốt liệt sĩ tại Khu B, Công viên Lê Thị Riêng (phường Hòa Hưng, TP Hồ Chí Minh). Trong đó, có 7 bộ còn di vật kèm theo. Như vậy, tính từ ngày 23/6 đến nay, tổng số hài cốt liệt sĩ được tìm thấy tại khu vực này là 168 bộ.

Chủ tịch Hà Nội kiểm tra tiến độ dự án đường Đặng Thai Mai và Nhà hát Ngọc Trai

Chủ tịch Hà Nội kiểm tra tiến độ dự án đường Đặng Thai Mai và Nhà hát Ngọc Trai

(CLO) Chiều 1/8, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng đã trực tiếp kiểm tra tiến độ hai dự án trọng điểm trên địa bàn phường Tây Hồ: Dự án xây dựng tuyến đường Đặng Thai Mai và Dự án Nhà hát Ngọc Trai. Lãnh đạo thành phố nhấn mạnh yêu cầu đẩy nhanh tiến độ nhưng tuyệt đối không được làm ảnh hưởng đến chất lượng và mỹ quan công trình.

Cỡ chữ bài viết: