Giá rẻ, được Chính phủ trợ cấp để “đè bẹp” thị trường
Ông Dan Hutcheson, nhà kinh tế học về chip của TechInsights cho biết Hoa Kỳ và các quốc gia đồng minh có thể đẩy mạnh hơn nữa các hạn chế nếu Trung Quốc công bố gói hỗ trợ 1 nghìn tỷ Nhân dân tệ (tương đương 144 tỷ USD) cho ngành công nghiệp chip của họ.
Khởi đầu từ chính quyền Trump, Hoa Kỳ đã thắt chặt tham vọng công nghệ cao của Trung Quốc. Nước này đã cắt đứt công ty viễn thông lớn nhất thế giới Huawei Technologies khỏi thị trường và mảng công nghệ của Hoa Kỳ, cũng như cắt đứt nguồn cung cấp thị trường cho việc sản xuất chip tiên tiến của Trung Quốc thông qua một loạt quy tắc trong năm nay.
Mọi người ghé thăm gian hàng của Semiconductor Manufacturing International Corporation (SMIC). (Nguồn: REUTERS/Aly Song)
Nhưng tại sao phải lo lắng về công nghệ chip cũ hơn?
Các nhà quan sát Trung Quốc cho biết, Trung Quốc chiếm 9% thị trường chip toàn cầu vào năm 2020, có thành tích thống trị các công nghệ chủ chốt bằng cách xuất hiện tràn ngập thị trường với các sản phẩm rẻ hơn và loại bỏ cạnh tranh toàn cầu.
Matt Pottinger, cựu Phó Cố vấn An ninh quốc gia của Hoa Kỳ trong chính quyền Trump, người đã nghiên cứu chính sách chip tại Viện Hoover, cho biết họ đã làm điều đó với các tấm pin mặt trời và thiết bị viễn thông 5G, và có thể làm điều đó với các chip công nghệ cũ hơn.
Ông nói: “Nó sẽ mang lại cho Bắc Kinh đòn bẩy cưỡng chế đối với mọi quốc gia và ngành công nghiệp - quân sự hay dân sự - phụ thuộc vào chip 28 nanomet, và đó là một phần lớn, rất lớn của thị trường chip”.
Nhà kinh tế học Hutcheson cho biết “28 nanomet” là đề cập đến một công nghệ chip được sử dụng thương mại từ năm 2011. Nó vẫn được sử dụng rộng rãi trong ô tô, vũ khí và danh mục thiết bị internet vạn vật.
Hutcheson, người đã theo dõi năng lực sản xuất chip trong 4 thập kỷ, cho biết mối lo ngại là Tập đoàn Sản xuất Chất bán dẫn quốc tế và các nhà sản xuất chip khác ở Trung Quốc có thể sử dụng trợ cấp của Chính phủ để bán chip với giá thấp. Và khả năng một vòng hỗ trợ tài chính mới từ Bắc Kinh sẽ tăng sản lượng chip hơn nữa.
Ông nói: “Người Trung Quốc có thể tràn ngập thị trường với những công nghệ này. Các công ty bình thường không thể cạnh tranh, bởi vì họ không thể kiếm tiền ở những mức giá đó”.
Mỹ tìm cách kìm hãm SMIC
Những lo ngại đó đã thúc đẩy một số nhà lập pháp sử dụng luật để thiết lập ngân sách quốc phòng kìm hãm SMIC.
Mặc dù biện pháp này yếu hơn so với những gì được đề xuất ban đầu, nhưng trong tuần này, các Thượng nghị sĩ Hoa Kỳ dự kiến sẽ thông qua Đạo luật Ủy quyền Quốc phòng hàng năm 2023 bao gồm một phần cấm Chính phủ Hoa Kỳ sử dụng chip của SMIC và hai nhà sản xuất chip nhớ khác của Trung Quốc. Không rõ tác động của hạn chế này, sẽ có hiệu lực sau 5 năm kể từ khi trở thành luật, đối với SMIC.
Được thành lập vào năm 2000 với sự hậu thuẫn từ Bắc Kinh, SMIC từ lâu đã phải vật lộn để lọt vào hàng ngũ các nhà sản xuất chip hàng đầu thế giới.
Nhưng đây là gã khổng lồ trong lĩnh vực công nghệ cũ, bao gồm cả chip điều chỉnh dòng điện trong thiết bị điện tử. Và doanh thu của nó đã đạt gần 2 tỷ USD trong quý 3 năm nay, gần gấp đôi so với cùng kỳ năm ngoái do tình trạng thiếu chip toàn cầu.
Bành trướng
Với các biện pháp kiểm soát xuất khẩu của Hoa Kỳ khiến việc sản xuất chip tiên tiến trở nên bất khả thi, SMIC đang tăng gấp đôi số lượng chip công nghệ cũ và đã công bố 4 cơ sở mới kể từ năm 2020. Khi những cơ sở này đi vào hoạt động, sản lượng của công ty sẽ tăng hơn gấp 3 lần, Samuel Wang, nhà phân tích chip của Gartner ước tính. Ông cho biết có một sự gia tăng mạnh mẽ các nhà máy sản xuất chip mới trên khắp Trung Quốc.
“Tất cả những điều này sẽ bắt đầu có tác động từ đầu năm 2024 và sẽ phát huy hết tác dụng vào năm 2027”, ông Wang cho biết, đồng thời nói thêm nguồn cung chip tăng sẽ gây áp lực giảm giá chip.
Tầm quan trọng của công nghệ chip cũ đã giáng một đòn mạnh vào ngành công nghiệp vào năm 2021 khi sự thiếu hụt những con chip đó đã ngăn cản việc sản xuất hàng triệu ô tô và thiết bị điện tử tiêu dùng.
Mark Li, nhà phân tích chip của Bernstein Research tại châu Á, cho biết công ty đang trở thành đối thủ đáng gờm của UMC Microelectronics của Đài Loan và GlobalFoundries có trụ sở tại Mỹ.
Ông nói: “SMIC sẵn sàng bổ sung công suất hơn nhiều so với các nhà sản xuất khác ở cấp thấp, và đặc biệt là trong tình trạng thiếu hụt này mà chúng tôi đã thấy trong hai năm qua. Đó không phải là vấn đề hiện tại nhưng ai biết được, có thể trong vài năm nữa sẽ xảy ra tình trạng thiếu hụt khác và năng lực sản xuất sẽ là một vấn đề lớn”.
Hồng Vân (Theo Reuters)
