Đây là một trong những nội dung đáng chú ý tại Thông tư số 16/2026 vừa được Bộ Y tế ban hành, quy định về thực hiện chương trình hỗ trợ thuốc miễn phí tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh.
Theo quy định mới, chương trình hỗ trợ thuốc miễn phí được triển khai trên cơ sở thỏa thuận giữa cơ sở kinh doanh dược và cơ sở khám chữa bệnh. Việc hỗ trợ phải hoàn toàn miễn phí, không được thu tiền dưới bất kỳ hình thức nào, không được kèm điều kiện ràng buộc người bệnh và không làm ảnh hưởng đến việc lựa chọn phác đồ điều trị của bác sĩ.
Thuốc tham gia chương trình phải được phép lưu hành hợp pháp tại Việt Nam; việc kê đơn, chỉ định sử dụng phải tuân thủ hướng dẫn chuyên môn và các quy định hiện hành của Bộ Y tế.
Đáng chú ý, Thông tư yêu cầu các bệnh viện phải công khai toàn bộ thông tin về chương trình hỗ trợ thuốc; xây dựng quy trình nội bộ; tư vấn đầy đủ cho người bệnh về hiệu quả điều trị, nguy cơ, tác dụng không mong muốn cũng như các chi phí phát sinh ngoài phần thuốc được hỗ trợ.
Người bệnh tham gia chương trình trên cơ sở tự nguyện và phải ký xác nhận đăng ký tham gia. Trường hợp ngừng điều trị hoặc không tiếp tục tham gia chương trình, người bệnh hoặc người nhà có trách nhiệm hoàn trả số thuốc đã nhận nhưng chưa sử dụng.
Một điểm mới quan trọng khác là Quỹ Bảo hiểm y tế sẽ không thanh toán đối với phần thuốc đã được hỗ trợ miễn phí cho người bệnh có thẻ BHYT. Quy định này nhằm tránh tình trạng thanh toán trùng, đồng thời tăng cường minh bạch trong quản lý và sử dụng nguồn thuốc hỗ trợ.
Theo Bộ Y tế, nhiều năm qua các chương trình hỗ trợ thuốc đã góp phần giúp người bệnh tiếp cận các loại thuốc điều trị có chi phí rất cao, đặc biệt là các biệt dược gốc, thuốc sinh học điều trị ung thư và bệnh hiểm nghèo.
Tuy nhiên, khác với quy định hiện hành tại Thông tư 31/2018 cho phép hỗ trợ miễn phí toàn bộ hoặc hỗ trợ một phần chi phí thuốc, Thông tư 16/2026 chỉ còn duy trì hình thức hỗ trợ thuốc miễn phí hoàn toàn.
Điều này đồng nghĩa với việc các mô hình hỗ trợ phổ biến như "mua 2 tặng 1", "đồng chi trả" hay doanh nghiệp hỗ trợ một phần chi phí điều trị sẽ không còn được áp dụng theo khuôn khổ pháp lý mới.
Bên cạnh đó, việc phê duyệt và tổ chức thực hiện chương trình hỗ trợ thuốc cũng được phân cấp về các cơ sở khám chữa bệnh thay vì thực hiện theo cơ chế thẩm định tập trung như trước đây.
Đối với các chương trình hỗ trợ thuốc đã được Bộ trưởng Bộ Y tế phê duyệt trước thời điểm thông tư có hiệu lực và vẫn còn thời hạn thực hiện, các chương trình này tiếp tục được triển khai đến hết thời hạn đã được phê duyệt, đồng thời phải tuân thủ các quy định mới về quản lý, sử dụng thuốc, báo cáo và lưu trữ hồ sơ nhằm bảo đảm quyền lợi điều trị của người bệnh không bị gián đoạn.
