Trách nhiệm càng lớn, nỗ lực càng nhiều
Ngày 19/12 ghi dấu một cột mốc đặc biệt quan trọng trong lịch sử phát triển hạ tầng giao thông Việt Nam khi các dự án thành phần cuối cùng của tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông chính thức được nối thông.
Là điểm khởi đầu của cao tốc Bắc - Nam phía Đông, dự án cao tốc Hữu Nghị - Chi Lăng có chiều dài gần 60km đi qua 7 xã, phường trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn.
Tham gia thi công cao tốc Hữu Nghị - Chi Lăng từ năm 2024, Sơn (quê ở tỉnh Quảng Trị) một công nhân lái máy không khỏi xúc động khi những nỗ lực của mọi người đến nay đã đạt kết quả, tuyến cao tốc được nối thông.
“Tranh thủ thời tiết thuận lợi, công nhân được chia ca làm việc từ sáng sớm, chỉ nghỉ ăn trưa khoảng một tiếng sau đó bắt đầu công việc trở lại cho đến giờ nghỉ ăn tối và tiếp tục làm tăng ca đến khoảng 21 giờ đêm.
Dù suốt ngày trên công trường làm việc nhưng mọi người đều rất vui vì được tham gia, góp sức mình hoàn thành các hạng mục của một trong những dự án giao thông lớn của cả nước”, anh Sơn nói.
Tại khúc ruột miền Trung, cao tốc Quảng Ngãi - Hoài Nhơn với tổng vốn đầu tư hơn 20.400 tỷ đồng có chiều dài 88km là dự án lớn nhất trong 12 dự án thành phần cao tốc Bắc - Nam giai đoạn 2021 - 2025.
Nhớ lại những ngày thi công cao điểm, ông Nguyễn Năng Mạo - Tổ trưởng tổ mìn chia sẻ :“Thời gian gấp rút, làm hầm là công việc không được phép sai. Chỉ cần lơ là một chút cũng phải trả giá rất đắt, thậm chí bằng cả tính mạng.
Với chúng tôi, niềm vui lớn nhất là được chứng kiến từng đoạn hầm đào thông an toàn, từng mét đường dần thành hình giữa rừng núi, để bà con đi lại thuận lợi hơn”.
Trong gần 3 năm triển khai, dự án trải qua ba mùa mưa kéo dài gần 8 tháng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến công tác thi công nền đường; đặc biệt là trong giai đoạn nước rút về đích.
Nhiều thời điểm dự án gặp phải tình trạng cản trở thi công, chính quyền địa phương phải quyết liệt vào cuộc, kiên trì tuyên truyền, vận động người dân và hỗ trợ nhà thầu thi công.
Một tuyến cao tốc hiện đại từ lâu đã là niềm mong mỏi của người dân khu vực Tây Nam Bộ và giờ đây đã thành hiện thực khi cao tốc Cần Thơ - Hậu Giang và Hậu Giang - Cà Mau chính thức được nối thông với chiều dài trên 110km.
Ông Nguyễn Thanh Điền (Xã Vị Thủy, TP.Cần Thơ) cho biết, dự án đi qua trên 4.000m2 đất lúa của gia đình và khi biết tin dự án đi qua gia đình đã chấp hành việc thu hồi, bàn giao mặt bằng.
Tuyến đường hoàn thành không chỉ giúp người dân đi lại thuận tiện hơn mà còn thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội của cả khu vực Đồng bằng sông Cửu Long.
Theo anh Bùi Văn Tới, lái máy Tổng công ty xây dựng Trường Sơn (Binh đoàn 12), cao tốc Cần Thơ - Cà Mau đi qua vùng đồng bằng sông nước, những ngày đầu anh em phải đi tắt qua ruộng để đến công trường, thi công rất khó khăn. Tuy nhiên mọi người đều rất quyết tâm; ngày đêm tăng ca, tranh thủ thời tiết thuận lợi để đưa dự án về đích đúng tiến độ.
Hạ tầng đi trước một bước, mở đường cho phát triển
Với chiều dài hơn 2.000 km đi qua 32 tỉnh, thành phố nối từ cửa khẩu Hữu Nghị (tỉnh Lạng Sơn) đến Cà Mau; cao tốc Bắc - Nam phía Đông là công trình hạ tầng quy mô lớn chưa từng có.
Lần đầu tiên, trục giao thông xương sống hiện đại chạy dọc chiều dài đất nước được kết nối liền mạch, tạo nên một hành lang vận tải an toàn, có năng lực lớn, rút ngắn mạnh mẽ không gian và thời gian phát triển giữa các vùng miền.
Việc thông tuyến toàn bộ trục cao tốc thể hiện rõ tư duy phát triển “hạ tầng đi trước một bước”, coi giao thông là đòn bẩy then chốt để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế - xã hội, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.
Điển hình như tại tỉnh Lạng Sơn là địa phương có các cửa khẩu đường bộ kết nối với Trung Quốc lớn nhất cả nước. Ước tính mỗi ngày có khoảng 1.000 phương tiện chở hàng hóa xuất nhập khẩu qua các cửa khẩu trên địa bàn.
Cao tốc Hữu Nghị - Chi Lăng đưa vào khai thác giúp các phương tiện rút ngắn quãng đường di chuyển, tiết giảm thời gian lưu thông qua đó giảm chi phí cho các doanh nghiệp vận tải.
Trong nhiều năm, sự quá tải của Quốc lộ 1 và hạn chế của mạng lưới giao thông đã trở thành điểm nghẽn lớn đối với phát triển. Cao tốc Bắc - Nam phía Đông khi hoàn thành đã góp phần tháo gỡ căn cơ điểm nghẽn đó, tạo ra một trục kết nối mới có tính ổn định và bền vững hơn.
Quan trọng hơn, tuyến cao tốc không chỉ nối các địa phương bằng những km đường mà còn tái cấu trúc không gian phát triển quốc gia. Khoảng cách địa lý được thu hẹp, chi phí logistics giảm sâu, khả năng tiếp cận thị trường, cảng biển, sân bay và các trung tâm công nghiệp lớn được cải thiện rõ rệt.
Dọc theo tuyến cao tốc, những vùng đất từng “ngủ quên” nay có cơ hội thức dậy, tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị kinh tế quốc gia.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi Nguyễn Công Hoàng nhấn mạnh, tuyến cao tốc Quảng Ngãi - Hoài Nhơn sau khi được đưa vào khai thác có ý nghĩa hết sức thiết thực, kịp thời đáp ứng nhu cầu đi lại ngày càng tăng của người dân, góp phần giảm tải cho các tuyến giao thông hiện hữu, nâng cao năng lực vận tải và bảo đảm an toàn giao thông.
Dự án cũng là mắt xích quan trọng, hoàn thiện trục cao tốc Bắc - Nam phía Đông, tạo cú huých hạ tầng chiến lược, khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế của khu vực miền Trung - Tây Nguyên.
Qua đó thúc đẩy liên kết vùng, phát triển du lịch, thu hút đầu tư, tạo bệ phóng cho kinh tế, xã hội trong khu vực bứt phá mạnh mẽ, đóng góp tích cực vào sự phát triển nhanh và bền vững của đất nước.
Bước đệm cho kỷ nguyên vươn mình của đất nước
Ở tầm vĩ mô, việc thông tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông tạo ra một động lực tăng trưởng mới cho nền kinh tế. Hạ tầng giao thông hiện đại là nền tảng quan trọng để nâng cao hiệu quả sản xuất - kinh doanh, tối ưu hóa chuỗi cung ứng và tăng cường năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp.
Khi thời gian vận chuyển được rút ngắn, chi phí logistics giảm, các dòng chảy hàng hóa, lao động và vốn được lưu thông thuận lợi hơn, qua đó thúc đẩy tăng trưởng bền vững.
Cao tốc Bắc - Nam phía Đông cũng đóng vai trò then chốt trong việc kết nối các phương thức vận tải khác như đường sắt, đường biển và hàng không, từng bước hình thành mạng lưới giao thông đa phương thức đồng bộ.
Đây là điều kiện quan trọng để Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị khu vực và toàn cầu, thu hút dòng vốn đầu tư chất lượng cao trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt giữa các quốc gia.
Đằng sau tuyến cao tốc thông suốt là nỗ lực bền bỉ của cả hệ thống chính trị, các bộ, ngành, địa phương và hàng vạn kỹ sư, công nhân trên khắp các công trường.
Trong điều kiện thi công trải dài trên nhiều vùng địa hình phức tạp, đối mặt với không ít khó khăn về vốn, vật liệu, giải phóng mặt bằng và thời tiết, việc hoàn thành các dự án thành phần đúng tiến độ, đảm bảo chất lượng và an toàn là minh chứng rõ nét cho năng lực tổ chức, điều hành cũng như tinh thần vượt khó của Việt Nam trong triển khai các công trình hạ tầng quy mô lớn.
Trên nền tảng trục cao tốc xuyên Việt đã được hình thành, yêu cầu đặt ra là các địa phương cần chủ động quy hoạch, khai thác hiệu quả quỹ đất hai bên tuyến, phát triển các không gian kinh tế mới gắn với cao tốc, tránh tư duy phát triển manh mún, ngắn hạn.
Cùng với việc tiếp tục đầu tư hoàn chỉnh các đoạn theo quy hoạch, mở rộng kết nối với các tuyến vành đai, cao tốc hướng tâm và các trục Đông - Tây; trục cao tốc Bắc - Nam phía Đông sẽ phát huy ngày càng rõ vai trò là “xương sống” của mạng lưới giao thông quốc gia.
Từ đó tạo động lực mạnh mẽ để các địa phương và cả nước tự tin bước vào kỷ nguyên vươn mình - kỷ nguyên của phát triển nhanh, bền vững và hội nhập sâu rộng.