LTS: Phóng viên ảnh, một nghề khi nhắc đến nhiều người sẽ nghĩ nó chỉ là thú chơi tao nhã, được đi đây đó và chụp ảnh hàng ngày. Nhưng ít ai biết được rằng đằng sau những tác phẩm ảnh đó là cả một sự cố gắng nỗ lực, cống hiến, có những người đã dành cả tuổi trẻ cho công việc nhọc nhằn ấy. Cho nên, với phóng viên ảnh, đầy đủ trang thiết bị, được đào tạo bài bản là không đủ mà đó còn cần cả sự dấn thân, nhanh nhạy và một chút “liều” trước các sự kiện thời sự, các vấn đề của thời cuộc. Báo Nhà báo & Công luận, qua những cuộc gặp gỡ với các phóng viên ảnh, phần nào giúp công chúng hiểu và có cái nhìn đầy đủ và toàn diện xung quanh công việc của người phóng viên ảnh.
Phóng viên ảnh phải đa năng
Trong thời đại kỹ thuật số, bất kể ai cũng có thể làm phóng viên, nếu họ là người dân bình thường khi gặp một sự kiện thì người đó hoàn toàn có thể quay, chụp lại. Đối với phóng viên ảnh để tạo ra sự khác biệt, trước tiên bạn phải được đào tạo cùng với thiết bị đi kèm.
Nói là phóng viên ảnh, nhưng cũng phải tích hợp cả khả năng quay video và dựng hình thậm chí nó phải có chất lượng tốt và nhanh nhất có thể. Máy móc là phần cứng, phóng viên ảnh cũng cần biết đến các phần mền hỗ trợ đi kèm, như phần mềm truyền dữ liệu từ máy ảnh sang điện thoại, sang máy tính bảng, làm chủ phần mềm chỉnh sửa ảnh ngay trên điện thoại…
Phóng viên ảnh Phạm Hùng tác nghiệp tại bản Phùng là một xã thuộc huyện Hoàng Su Phì, tỉnh Hà Giang.
Nhà báo Phạm Hùng nhớ lại thời kỳ mới vào nghề năm 2012, khi đó công nghệ hỗ trợ cho phóng viên ảnh chưa phát triển nhiều, đi làm chỉ có duy nhất là máy ảnh, một ống kính. Như một thói quen, đi chụp thực tế chạy về cơ quan, lấy thẻ, copy ra máy tính. Anh cho biết “mạng 3G ngày đó cũng không sẵn do điện thoại là “cục gạch” nên lựa chọn hay nhất vẫn là về cơ quan copy và ngồi chọn lọc gửi cho biên tập”.
Anh chia sẻ: Máy ảnh ngày đó cũng chưa được đầu tư những loại ống kính tốt vì thế chất lượng hình ảnh không được như y muốn. Sau này khi được cơ quan hỗ trợ mới bắt đầu sử dụng ống kính có độ phân giải lớn, tốc độ chụp nhanh, hình ảnh vì thế cũng chất lượng và bắt mắt hơn.
Vài năm gần đây mạng xã hội bùng nổ, đặc biệt Facebook là nơi hội tụ đủ loại thông tin khác nhau, nếu phóng viên tham gia vào mà không có bản lĩnh, kinh nghiệm sẽ dễ bị cuốn theo những thông tin giả mạo, bịa đặt, vu khống, dàn dựng.
Tuy nhiên tận dụng mặt tích cực, nhiều phóng viên ảnh cũng lựa chọn mạng xã hội để cập nhật thông tin, biết được sự kiện gì đang diễn ra, chuẩn bị diễn ra để tìm đến “săn” ảnh nhanh nhất. Phục vụ cho nhu cầu cập nhật thông tin sự kiện của cơ quan.
Theo Nhà báo Phạm Hùng "ngoài việc tìm kiếm chọn lọc thông tin, trên ứng dụng Facebook anh cùng một số phóng viên ảnh khác còn tạo nhóm để cùng chia sẻ với nhau về lịch những sự kiện và cũng là để cùng chia sẻ kinh nghiệm trong quá tác nghiệp".
Ảnh không chỉ chứa thông tin mà cũng cần có những chi tiết độc đáo
Báo Kinh Tế Đô Thị đang phát triển mảng điện tử, nên hình ảnh càng đẹp càng thu hút bạn đọc hơn. Thực tế đã cho thấy hiện nay những bài báo ảnh trên Báo điện tử Kinh tế & Đô thị đều có chất lượng, ấn tượng và đặc sắc được nhiều đồng nghiệp và độc giả đánh giá cao.
Nhiều phóng sự ảnh về các sự kiện lớn của Thủ đô đều được nhà báo Phạm Hùng thực hiện với những phóng sự ảnh chất lượng. Từ những sự kiện lụt bão, ngập úng cho đến cháy rừng, dịch bệnh mỗi sự kiện anh đều có những chùm ảnh độc đáo. Anh kể “có những ngày buổi sáng làm tin ảnh tắc đường vì trời mưa, trưa làm tin cháy nổ đến tối đi sự kiện giải trí, nhiều hôm 2 giờ sáng mới xong nhiệm vụ”.
Bức ảnh phản ánh thực trạng ô nhiễm tại xã Vân Nội, Đông Anh, Hà Nội của nhà báo Phạm Hùng.
Chia sẻ về quan điểm làm báo ảnh, anh cho biết: Người phóng viên ảnh phải làm sao phản ánh người thật việc thật, không gian thật, luôn kiên trì, chờ đợi, săn đón và phải cố gắng làm sao có sản phẩm sớm nhất có thể”.
Phóng viên ảnh đang phải chịu sự cạnh tranh với mạng xã hội và với chính đồng nghiệp ở các cơ quan báo khác. Tuy nhiên đây là cuộc cạch tranh nhằm thúc đẩy cho mọi người đều phải cố gắng hơn. Báo Kinh Tế Đô Thị là cơ quan ngôn luận của UBND thành phố Hà Nội, vì vậy phần lớn ảnh các sự kiện, chương trình kinh tế xã hội của thủ đô đều được nhà báo Phạm Hùng thực hiện.
Cũng là thủ đô nên số lượng phóng viên, nhà báo tập trung tác nghiệp ở cùng một sự kiện tương đối lớn. Phóng viên truyền hình, các báo trung ương, các báo Hà Nội…chen chân nhau để có được một bức ảnh. "Tuy nhiên, vào sự kiện đó tôi tìm hiểu kỹ, nắm bắt được nội dung chương trình, xác định cần chụp ai để tìm chỗ tác nghiệp thích hợp, không để sự kiện tới gần rồi mới chạy vào tìm chỗ, sẽ ảnh hưởng đến đồng nghiệp, còn tất nhiên quyền tác nghiệp là của mỗi người, vì cạnh tranh là bình đẳng” , nhà báo Phạm Hùng chia sẻ.
Để tạo sự khác biệt, anh còn tự mày mò học và sử dụng flycam, lấy những cảnh quay từ trên cao, những góc chụp mà con người không thể với tới. Tuy nhiên vì quy định về sử dụng flycam có hiệu lực nên việc bay bị hạn chế, phóng viên ảnh vì thế vẫn phải chủ động tìm các góc tác nghiệp.
Nghề phóng viên ảnh luôn vất vả hơn trong số những người làm báo khác, có lẽ vì vậy phóng viên ảnh đa phần là nam giới. Chia sẻ về lựa chọn nghề, anh nói: “Gọi là phóng viên ảnh nhưng cũng cần có tư duy báo chí, nghĩa là anh phải nắm bắt được tất cả thông tin như người viết tin, bài. Tuy nhiên ảnh không chỉ chứa thông tin mà cũng cần có những chi tiết độc đáo”.
Đạt nhiều giải báo ảnh, được cơ quan bạn bè đánh giá cao, nhưng đối với nhà báo Phạm Hùng hạnh phúc chỉ đơn giản là được làm việc mình yêu thích, được gặp gỡ những con người, những đồng nghiệp và hòa mình vào nhịp sống của thủ đô. Khi đó khó khăn, áp lực nghề sẽ chỉ như một người bạn, sống chung với khó khăn người phóng viên ảnh sẽ càng trưởng thành hơn.
