Theo Bộ Nội vụ, việc triển khai cải cách được thực hiện trên cơ sở các Nghị quyết số 01/NQ-CP, 02/NQ-CP và 11/NQ-CP, với trọng tâm là tái cấu trúc quy trình giải quyết thủ tục hành chính trên môi trường số, tăng cường khai thác dữ liệu từ các cơ sở dữ liệu quốc gia và hướng tới việc giải quyết thủ tục hành chính không phụ thuộc vào địa giới hành chính.
Đáng chú ý, thực hiện Kết luận số 18-KL/TW của Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV về Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, tài chính quốc gia, đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030 gắn với mục tiêu tăng trưởng hai con số, Thường trực Chính phủ đã yêu cầu các bộ, ngành rà soát, đề xuất phương án phân cấp, phân quyền và đơn giản hóa các quy định kinh doanh.
Theo định hướng này, cấp bộ chỉ giải quyết tối đa 30% tổng số thủ tục hành chính thuộc phạm vi quản lý. Đồng thời, mục tiêu đặt ra là giảm một nửa thời gian giải quyết và 50% chi phí tuân thủ thủ tục hành chính so với năm 2024.
Song song với đó, Chính phủ cũng hướng tới cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư, kinh doanh thông qua việc cắt giảm tối thiểu 30% số ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, đồng thời loại bỏ toàn bộ những điều kiện kinh doanh không còn thực sự cần thiết. Trên cơ sở đó, các bộ, ngành và địa phương đã đẩy mạnh rà soát, đơn giản hóa thủ tục hành chính cũng như hoàn thiện, kết nối các cơ sở dữ liệu phục vụ người dân và doanh nghiệp.
Để triển khai Kết luận số 18-KL/TW về phân quyền, phân cấp trong giải quyết thủ tục hành chính, Chính phủ đã ban hành 11 nghị quyết liên quan đến cắt giảm, phân cấp và đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh. Trong số này có 8 nghị quyết được xây dựng theo quy định tại khoản 2 Điều 14 Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật và 3 nghị quyết áp dụng cơ chế đặc biệt theo Nghị quyết số 206/2025/QH15 của Quốc hội nhằm tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc phát sinh từ quy định pháp luật.
Bên cạnh đó, các bộ và cơ quan ngang bộ cũng đã chủ động ban hành 16 thông tư để cụ thể hóa việc phân cấp, cắt giảm và đơn giản hóa thủ tục hành chính.
Tính đến ngày 13/6/2026, số thủ tục hành chính còn thuộc thẩm quyền giải quyết của cấp bộ là 1.595 trên tổng số 5.816 thủ tục, tương đương 27,4%. So với trước đây, đã giảm 743 thủ tục, trong đó có 362 thủ tục được phân quyền cho địa phương và 381 thủ tục được bãi bỏ.
Một số bộ có tỷ lệ thủ tục hành chính giải quyết ở cấp bộ thấp như Bộ Tư pháp đạt 16,1%; Bộ Nông nghiệp và Môi trường đạt 22,7%; Bộ Quốc phòng đạt 23,8%. Trong khi đó, hai cơ quan vẫn có tỷ lệ trên 30% là Ngân hàng Nhà nước Việt Nam với 54,2% và Thanh tra Chính phủ với 33,3%.
Đối với lĩnh vực đầu tư kinh doanh, theo Phụ lục IV của Luật Đầu tư năm 2025, cả nước có 198 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện. Đến ngày 20/5, đã bãi bỏ 56 ngành, nghề, tương đương hơn 28%, đồng thời sửa đổi quy định đối với 14 ngành, nghề khác. Nếu so với Luật Đầu tư năm 2020, tổng số ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện đã được cắt giảm đạt khoảng 40%, tương ứng bãi bỏ 95 trong tổng số 237 ngành, nghề.
Kết quả cải cách thủ tục hành chính cũng ghi nhận nhiều chuyển biến tích cực. Đến ngày 13/6, thông qua 11 nghị quyết của Chính phủ cùng các thông tư hướng dẫn của bộ, ngành, đã có 697 thủ tục hành chính được bãi bỏ, 673 thủ tục được đơn giản hóa và 1.754 điều kiện kinh doanh không còn cần thiết được cắt giảm.
Nhờ đó, tổng thời gian giải quyết thủ tục hành chính đã giảm 53%, tương ứng giảm 51.247 trên tổng số 96.675 ngày xử lý so với năm 2024. Chi phí tuân thủ thủ tục hành chính cũng giảm 54,6%. Riêng việc triển khai 11 nghị quyết mới được ban hành ước tính sẽ giúp tiết kiệm khoảng 23.000 tỷ đồng chi phí tuân thủ mỗi năm.
Để bảo đảm hiệu quả lâu dài của các phương án cải cách, Chính phủ giao các bộ, ngành khẩn trương trình cấp có thẩm quyền hoặc ban hành theo thẩm quyền các văn bản nhằm thể chế hóa việc phân quyền, phân cấp, cắt giảm và đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh, bảo đảm có hiệu lực trước ngày 1/3/2027.
Theo thống kê, sẽ có 312 văn bản quy phạm pháp luật cần được sửa đổi, bổ sung, gồm 61 luật, 198 nghị định, 6 quyết định của Thủ tướng Chính phủ và 47 thông tư.
Đối với thủ tục hành chính nội bộ, đến nay các bộ, cơ quan Trung ương đã thực hiện 405 trên tổng số 770 phương án cắt giảm, đơn giản hóa, đạt tỷ lệ 52,6%. Trong đó, nhóm A hoàn thành 216 thủ tục, đạt 28,1%, còn nhóm B hoàn thành 189 thủ tục, đạt 24,5%.
Ở cấp địa phương, tính đến hết tháng 5/2026 đã triển khai cắt giảm, đơn giản hóa đối với 411 thủ tục hành chính, bao gồm bãi bỏ 86 thủ tục, sửa đổi hoặc bổ sung 111 thủ tục và giữ nguyên 214 thủ tục. Kết quả này góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của bộ máy hành chính, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người dân và cộng đồng doanh nghiệp trong quá trình thực hiện các thủ tục hành chính.
