Báo chí Quảng Ninh chuyển đổi số để lan toả thông tin hiệu quả

Con đường bắt buộc…

Chuyển đổi số báo chí đang là nhiệm vụ bắt buộc đối với tất cả các cơ quan báo chí, đối với Trung tâm Truyền thông tỉnh Quảng Ninh việc thực hiện chuyển đổi số đang diễn ra sôi động. Thực tế cho thấy, ngày 3/6/2020, Chính phủ đã ban hành Quyết định số 749/QĐ-TTg phê duyệt "Chương trình chuyển đổi số quốc gia đến năm 2025, định hướng đến năm 2030" hướng đến mục tiêu kép là vừa phát triển Chính phủ số, kinh tế số, xã hội số, vừa hình thành các doanh nghiệp công nghệ số Việt Nam có năng lực cạnh tranh toàn cầu. Ngày 6/4/2023, Chính phủ ban hành Quyết định số 348/QĐ-TTg về Phê duyệt Chiến lược chuyển đổi số báo chí đến năm 2025, định hướng đến năm 2030. Tỉnh Quảng Ninh có Nghị quyết 09-NQ/TU ngày 5/2/2022 của Ban Thường vụ Tỉnh uỷ về Chuyển đổi số toàn diện tỉnh Quảng Ninh đến năm 2025, định hướng đến năm 2030.

Chia sẻ về vấn đề này, Bà Bùi Thị Thu Hương, Phó Giám đốc, Phó Tổng Biên tập Trung tâm Truyền thông tỉnh, Phó Chủ tịch Hội Nhà báo tỉnh cho biết, thực hiện các Quyết định của Chính phủ, Nghị quyết của Ban Thường vụ Tỉnh uỷ, Trung tâm Truyền thông tỉnh với tâm thế “đi trước, đón đầu” trong khai thác cơ hội số, triển khai ứng dụng mạnh mẽ công nghệ thông tin trong các khâu hoạt động để tạo ra sự bứt phá trong cuộc cách mạng công nghệ 4.0. Mỗi cán bộ, phóng viên, biên tập viên, nhân viên của Trung tâm đều nhận thức sâu sắc được con đường bắt buộc phải đi để trở thành cơ quan báo chí đa phương tiện chủ lực của tỉnh Quảng Ninh, đó là phải biết tận dụng tối đa cơ hội để phát triển các nền tảng số, tác nghiệp số, sản phẩm báo chí số.

Chính vì vậy đến nay, các phóng viên phần lớn đã chủ động tác nghiệp đa phương tiện, đa nền tảng, làm chủ được công nghệ trong tổ chức sản xuất và truyền thông, sẵn sàng phục vụ công chúng mọi lúc, mọi nơi, trên mọi thiết bị, theo nhu cầu tiếp nhận thông tin của công chúng. Trung tâm hiện có một hệ thống dữ liệu dùng chung được xây dựng trong suốt 5 năm qua, hình thành được kho dữ liệu Bigdata với các trường thông tin được xác lập đầy đủ đã cơ bản đáp ứng được yêu cầu phục vụ cho hoạt động sản xuất, phân phối thông tin.

“Hiện nay, chúng tôi đang hoàn thiện Kế hoạch chuyển đổi số toàn diện của Trung tâm đến năm 2030, với mục tiêu đổi mới và phát triển theo mô hình “cơ quan báo chí - công nghệ”; cơ cấu hoạt động như một cơ quan sản xuất và phân phối nội dung đa nền tảng, đa phương tiện; quy trình sản xuất thông tin theo phương thức tích hợp, tổ chức nội dung thống nhất (bao gồm cả định hướng về mặt chính trị) nhưng cách thức thể hiện linh hoạt và phù hợp với từng nền tảng, từng nhóm đối tượng” – bà Thu Hương khẳng định.

Đặc biệt, Ban Thường vụ Tỉnh uỷ có Nghị quyết số 09 về Chuyển đổi số toàn diện tỉnh Quảng Ninh đến năm 2025, định hướng đến năm 2030, Trung tâm Truyền thông cũng tham gia rất tích cực vào quá trình thực hiện Nghị quyết 09 này. Tỉnh Quảng Ninh đặt mục tiêu trở thành mô hình mẫu về chuyển đổi số toàn diện cấp tỉnh, điều đó đặt ra yêu cầu, nhiệm vụ đối với mỗi cơ quan, đơn vị trong hệ thống chính trị của tỉnh phải quyết tâm, quyết liệt, nhanh chóng xây dựng, hình thành được nguồn tài nguyên mới đó là dữ liệu số mở, đảm bảo sống, sạch, đầy đủ, chính xác, phù hợp với điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội, con người, bản sắc văn hoá Quảng Ninh và phải được liên thông, đồng bộ, chia sẻ trong hệ thống chính trị, hướng đến phục vụ lợi ích của nhân dân, doanh nghiệp theo đúng quy định của pháp luật, góp phần thúc đẩy mạnh mẽ kinh tế của tỉnh. Tham gia vào quá trình thực hiện chuyển đổi số toàn diện của tỉnh, trên lĩnh vực chuyên môn, nghiệp vụ báo chí, Trung tâm đã và đang rất quyết liệt trong thực hiện số hoá tất cả các khâu tổ chức sản xuất, thông tin, phân phối thông tin đảm bảo người dân có thể tiếp cận thông tin về tỉnh Quảng Ninh trên mọi nền tảng, mọi thời điểm và mọi nơi.

Đặc biệt tham gia vào việc xây dựng xã hội số an toàn, nhân văn dựa trên ba trụ cột thiên nhiên - văn hoá - con người, Trung tâm Truyền thông tỉnh đang tích cực thực hiện số hoá các di tích, danh lam, thắng cảnh, các công trình văn hoá của tỉnh đã được xếp hạng. Việc số hoá này không chỉ đơn giản là gắn mã QR cho di tích mà bằng chính các sản phẩm báo chí truyền thông, chúng tôi tạo ra các trường thông tin sinh động, đầy đủ hơn bằng cả hình ảnh động, tĩnh, âm thanh, chỉ dẫn địa lý, các đồ hoạ…Kết quả của số hoá này là các di tích, danh lam thắng cảnh, di sản của Quảng Ninh được lan toả trên toàn cầu dựa trên công nghệ.

Vượt thách thức, đón cơ hội

Nhắc về những thách thức trước mắt, nhà báo Thu Hương – Phó Giám đốc Trung tâm cũng chia sẻ thêm rằng, khó khăn đầu tiên phải kể đến là cơ sở vật chất, hạ tầng kỹ thuật. Các hệ thống thiết bị kỹ thuật của Trung tâm Truyền thông tỉnh được đầu tư qua nhiều dự án và giai đoạn với thời gian khác nhau, do đó các chuẩn kết nối, tính đồng bộ của hệ thống chưa được cao, một số có tốc độ xử lý chậm, đòi hỏi phải sửa chữa, nâng cấp… Qua hơn 5 năm hợp nhất, nơi làm việc của Trung tâm còn phân tán, dàn trải, vì vậy nhà báo Thu Hương mong muốn đẩy nhanh tiến độ xây dựng trụ sở làm việc mới đồng bộ, hiện đại, hoàn thành theo đúng lộ trình tỉnh đặt ra vào năm 2025.

Quan trọng nữa là đội ngũ hoạt động báo chí. Trung tâm đang cần một đội ngũ cán bộ chuyên trách về CNTT và an toàn thông tin, đáp ứng yêu cầu quản lý, vận hành, quản trị sử dụng hạ tầng kỹ thuật và các hệ thống ứng dụng CNTT. Cùng với đó, đội ngũ phóng viên, biên tập viên hiện nay có xu hướng già hóa, cần được đào tạo, đào tạo lại để năng động, sáng tạo hơn trong việc bắt nhịp và làm chủ về công nghệ, thiết bị, sẵn sàng tiếp cận và làm quen với các xu thế công nghệ mới, cũng như thường trực tinh thần sáng tạo.

Thêm nữa, khó khăn, hạn chế trong nguồn lực đầu tư do quảng cáo truyền thống đang có xu hướng dịch chuyển sang các hình thức quảng cáo mới, dẫn đến doanh thu giảm cũng đang là một trong những thách thức quan trọng với quá trình chuyển đổi số của Trung tâm Truyền thông tỉnh...

Trước thực tế đó, nhà báo Thu Hương cũng làm gì nhấn mạnh đến việc, để xây dựng Trung tâm Truyền thông tỉnh thành tập đoàn truyền thông mạnh và bắt kịp với xu hướng chuyển đổi số báo chí hiện nay thì đòi hỏi nhiều nỗ lực của đoewn vị. Do đó, đón bắt xu thế chung, Trung tâm Truyền thông tỉnh đang đẩy nhanh việc thực hiện chuyển đổi số với mục tiêu trở thành một trong những đơn vị đi đầu, đột phá thực hiện chuyển đổi số trong hệ thống cơ quan báo Đảng ở địa phương trong cả nước và hệ thống cơ quan, đơn vị trực thuộc tỉnh.

Cụ thể, đơn vị có các mục tiêu như: Xây dựng bộ dữ liệu lớn (bigdata) về cơ sở dữ liệu báo chí Quảng Ninh với việc nâng cấp dung lượng kho lưu trữ tư liệu, đáp ứng các nhu cầu kết nối đa nền tảng phục vụ tòa soạn hội tụ đa phương tiện, đồng thời hỗ trợ phân tích, tổng hợp thông tin phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành; hình thành kho tư liệu về các ngành, các lĩnh vực của tỉnh. Chuyển đổi các dữ liệu phát thanh, truyền hình sang dữ liệu số. Số hóa các số báo in đã phát hành và hiện lưu trữ dưới dạng bản giấy. Đảm bảo khả năng sao lưu, dự phòng, khôi phục các dữ liệu quan trọng của trung tâm. Xây dựng phần mềm quản trị khai thác hệ thống dữ liệu giúp quản lý tư liệu một cách khoa học, hỗ trợ công tác tìm kiếm, tra cứu tư liệu được thuận lợi, dễ dàng.

Sử dụng các ứng dụng AI, Big Data, IoT tạo ra các sản phẩm mới: Đọc báo điện tử, trả lời tự động (Chatbot), hay sáng tạo các sản phẩm báo chí dữ liệu, báo chí thị giác, Mega Story, infographic, Timeline, ảnh 360 độ, video 360 độ... Hoặc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) nhằm giúp tăng lưu lượng người dùng, truyền tải thông điệp được cá nhân hóa đến từng bạn đọc với nhu cầu khác nhau, gợi ý các nội dung yêu thích cho công chúng... Định hướng và bắt đầu sản xuất các nền tảng truyền thông số đặc thù, thiết lập các kênh phân phối phù hợp. Đầu tư cho việc đảm bảo an ninh, an toàn thông tin hệ thống trang thiết bị đảm bảo tính đồng bộ, hiện đại đáp ứng nhu cầu hoạt động khi trụ sở mới hoàn thiện, đi vào vận hành.

Chuẩn bị nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu quản lý, khai thác chuyên sâu về hệ thống CNTT và Báo điện tử. Trước mắt, tiếp tục đào tạo bồi dưỡng nâng cao cho những nhân lực có khả năng phát triển hiện có, hình thành bộ phận giỏi CNTT làm hạt nhân để hỗ trợ, thúc đẩy quá trình chuyển đổi số trong đơn vị. Tăng cường đào tạo kỹ năng ứng dụng CNTT và an toàn thông tin cho toàn bộ người lao động. Triển khai các hoạt động hợp tác, học tập nghiên cứu mô hình của các cơ quan báo chí trong và ngoài nước...

Có thể nói, những nỗ lực chuyển đổi đó, các tác phẩm báo chí của Trung tâm truyền thông tỉnh Quảng Ninh năm qua đã đóng góp rất lớn trong công tác thông tin tuyên truyền về các chủ trương, chính sách của tỉnh, góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động, đưa thông tin đến gần hơn, nhanh hơn, hấp dẫn hơn tới độc giả, khán thính giả.

Bảo Minh - Lan Hương