Theo Bộ Khoa học và Công nghệ, hiện nay Việt Nam chưa có công cụ thống kê, đo lường chất lượng hay hệ số ảnh hưởng một cách hệ thống đối với các bài báo khoa học.
Điều này gây khó khăn trong việc đánh giá khách quan chất lượng nghiên cứu, xác định uy tín của các nhà khoa học, và so sánh "sản lượng nghiên cứu" với các nước khác trong khu vực. Do đó, việc ban hành một quy định pháp lý thống nhất là vô cùng cần thiết để nâng cao chất lượng và uy tín của cộng đồng học thuật Việt Nam.
Thông tư này được kỳ vọng sẽ thiết lập một hành lang pháp lý vững chắc, giúp quản lý và công bố kết quả nghiên cứu khoa học theo các tiêu chuẩn quốc tế. Dự thảo đề xuất một số quy định trọng tâm.
Về quản lý bài báo, yêu cầu tất cả các bài báo xuất bản tại Việt Nam phải được cập nhật toàn văn trên Hệ thống thông tin quốc gia về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trong vòng ba tháng để đảm bảo tính minh bạch. Bên cạnh đó, cấu trúc bài báo và quy trình xuất bản cũng sẽ được chuẩn hóa, bao gồm cả việc phản biện kín hai chiều. Các hành vi gian lận học thuật như đạo văn sẽ bị xử lý nghiêm.
Về đánh giá và xếp loại tạp chí, dự thảo quy định cụ thể các tiêu chí, phương pháp và quy trình thực hiện. Cục Thông tin, Thống kê sẽ có nhiệm vụ xây dựng cơ sở dữ liệu trích dẫn khoa học để phục vụ việc đánh giá và xếp hạng.
Kết quả này sẽ là cơ sở đáng tin cậy cho các nhà khoa học, tổ chức nghiên cứu và cơ quan quản lý. Việc ban hành Thông tư sẽ góp phần nâng cao chất lượng nghiên cứu khoa học, bảo đảm tính công khai, minh bạch, đồng thời khuyến khích hội nhập quốc tế trong lĩnh vực này.
