Thế hệ Z đang đối mặt với thực tế khắc nghiệt rằng tấm bằng đại học không còn đảm bảo một công việc với mức lương cao. Khi trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng thay thế nhiều vị trí từ lập trình viên đến nhà phân tích tài chính cấp cơ sở, và cơ hội việc làm đầu vào tiếp tục thu hẹp, những người trẻ đang gặp bất lợi trên thị trường lao động.
Ông Ryan Roslansky, Tổng Giám đốc LinkedIn, một trong những nền tảng việc làm lớn nhất thế giới, đồng thời là Phó Chủ tịch Điều hành của Microsoft Office, cảnh báo rằng triển vọng việc làm cho thế hệ Z sẽ không cải thiện trong thời gian tới.
Thay vì tìm kiếm ứng viên tốt nghiệp từ các trường danh giá như Ivy League, các nhà tuyển dụng sẽ ưu tiên những tài năng am hiểu AI và có khả năng thích nghi với các phương thức làm việc mới.
Trong một buổi trò chuyện tại văn phòng LinkedIn ở San Francisco, ông Roslansky nhấn mạnh rằng tương lai công việc thuộc về những người linh hoạt, tư duy tiến bộ, sẵn sàng học hỏi và sử dụng công nghệ, theo Business Insider.
Ông cho rằng xu hướng này mở ra cơ hội công bằng hơn, chưa từng thấy trước đây, khi trình độ học vấn không còn là yếu tố quyết định.
Các kỹ năng từ đại học đang mất giá trị
Quan điểm của ông Roslansky nhận được sự đồng tình từ nhiều lãnh đạo doanh nghiệp thành công, đặc biệt trong lĩnh vực công nghệ, nơi không ít người đã đạt thành tựu lớn mà không cần bằng đại học.
Chẳng hạn, Giám đốc Điều hành Figma Dylan Field, ông Mark Zuckerberg của Meta, ông Sam Altman của OpenAI, hay ông Jack Dorsey, đồng sáng lập Block và Twitter, đều không phụ thuộc vào bằng cấp để vươn tới đỉnh cao.
Không chỉ ông Roslansky, ông Bill Winters, Tổng Giám đốc ngân hàng Standard Chartered trị giá 40 tỷ USD, cũng cho rằng tấm bằng MBA từ trường Wharton của ông là “lãng phí thời gian”. Ông Winters nhận xét rằng các kỹ năng học được từ trường đã dần mất giá trị trước sự phát triển của AI.
Tương tự, ông Mark Zuckerberg, người từng bỏ học tại Đại học Harvard, cho rằng các trường đại học không chuẩn bị tốt cho sinh viên những kỹ năng cần thiết cho công việc hiện nay. Ông lưu ý rằng chi phí học đại học cao ngất ngưởng đang đẩy sinh viên vào những khó khăn tài chính đáng kể.
Trong một cuộc trò chuyện trên podcast This Past Weekend với Theo Von vào tháng Tư năm nay, ông Zuckerberg nhấn mạnh rằng xã hội cần đánh giá lại việc có nên khuyến khích tất cả mọi người theo học đại học hay không, khi nhiều công việc không đòi hỏi bằng cấp. Ông nhận định rằng quan điểm này đang dần được chấp nhận rộng rãi hơn so với cách đây một thập kỷ.
Ngay cả tỷ phú đầu tư Warren Buffett cũng không đặt nặng việc ứng viên tốt nghiệp từ các trường danh tiếng như Stanford hay Princeton. Trong thư gửi cổ đông năm 2025 của Berkshire Hathaway, ông Buffett chia sẻ rằng khi lựa chọn lãnh đạo, ông không quan tâm đến trường đại học mà ứng viên theo học.
Ông lấy ví dụ về ông Pete Leigl, lãnh đạo Forest River, công ty sản xuất xe RV được Berkshire Hathaway mua lại năm 2005. Dù không tốt nghiệp từ trường danh giá, ông Leigl đã vượt xa các đối thủ.
Ông Buffett cũng nhắc đến ông Bill Gates, người đạt được thành công tỷ USD mà không cần bằng đại học, để minh họa rằng năng lực quản lý không phụ thuộc vào học vấn.
Những thay đổi trong thị trường lao động, cùng với sự phát triển của công nghệ, đang đặt ra thách thức lớn cho thế hệ Z. Tấm bằng đại học, từng được xem là “chìa khóa vàng” dẫn đến thành công, giờ đây không còn đủ sức đảm bảo một công việc ổn định và mức lương cao.
Thay vào đó, khả năng thích nghi, kỹ năng công nghệ và tư duy sáng tạo đang trở thành yếu tố then chốt để cạnh tranh trong môi trường làm việc hiện đại.
Theo Fortune
